یک هفته مدفون در برف
آرمان ملي: پنج کولبر ايراني اهل آذربايجان غربي گرفتار بهمن شدهاند و خبرها از جان باختن آنها حکايت دارد. هفته گذشته بود 5 کولبر ساکن روستاي مرزي «کوران» از توابع «صوماي برادوست» در استان آذربايجانغربي، روز 29 ديماه و بهدنبال وقوع بهمن در معابر کوهستاني اين منطقه مرزي مفقود شدند. اين افراد با نامهاي متين اصلاني فرزند عثمان، ياور اصلاني فرزند لقمان، بيلن احمدي فرزند صادق، اولايي خدايي فرزند حاتم و فرات خدايي فرزند خورشيد بر اثر سقوط بهمن در مرز اروميه جان خود را از دست دادهاند. اجساد اين افراد همچنان زير برف مدفون است و جستوجوها براي يافتن آنها ادامه دارد. در اين فصل از سال، برودت هوا عامل اصلي مرگ کولبراني است که در معابر غيررسمي کولبري، به دلايل مختلف از جمله وقوع بهمن، هدفگيري توسط نيروهاي مرزباني يا سقوط از ارتفاعات، زمينگير ميشوند و بر اثر ناتواني از حرکت و يخزدگي جان خود را از دست ميدهند. حالا هم که با گذشت بيش از يک هفته از وقوع بهمن در منطقه سردسير مرز ايران و ترکيه، هيچخبري از پيدا شدن مصدومان حادثه منتشر نشده، هر اميدي به پيدا کردن پيکرهاي زنده اين کولبران به بنبست ميرسد چون حتي با فرض غيرواقعيبودن ادعاهاي مرزنشينان درباره کارشکني مرزباني ترکيه، اگر اين کولبران از وقوع بهمن جان سالم به در برده باشند، بهدليل آسيبديدگي و گرفتار شدن در منطقه سرد، قادر نبودهاند خود را به منطقه امن برسانند و بنابراين، بر اثر شدت سرما و يخزدگي جان باختهاند.
مرگ و مصوميت بيش از 35 کولبر
ارتفاعات استانهاي آذربايجانغربي، کردستان و کرمانشاه روي نوار مرزي 700 کيلومتري با کشورهاي ترکيه و اقليم کردستان عراق، تنها مسير رسيدن به نان براي بيش از 100هزار زن و مرد ساکن در حاشيه مرزي اين استانها و البته قربانگاه دائمي مرزنشينان محروم از حداقلهاي برابري است. هر سه استان، در سه فصل سال، بهار، پاييز و زمستان، ارتفاعاتي سفيدپوش از برف و يخ دارند و شدت کولاک و برودت هوا از نيمه پاييز تا اوايل فصل بهار در هر سه استان در حدي است که در بسياري مواقع منجر به انسداد مسيرهاي فرعي و حتي راههاي مواصلاتي استاني ميشود. سقوط از ارتفاعات، شايعترين دليل مصدوميت و حتي مرگ کولبران است که البته مهمترين دليل سقوط هم، سنگيني بيش از حد وزن «کول»، لغزيدن روي سراشيبي يا سربالايي گردنههاي بسيار باريک يخ زده و منتهي به درهها، کاهش ديد يا مختل شدن حواس بهدليل خستگي، خوابآلودگي، سرمازدگي چشمها يا گرسنگي است. انفجار مين و تلههاي انفجاري زيرپاي کولبران در نوار مرزي ايران و اقليم کردستان عراق و ترکيه، ايست قلبي بر اثر سنگيني «کول» حين حمل بار و البته گرفتار شدن در کولاک و بهمن و گم کردن مسير، از ديگر دلايل مرگ کولبران در ارتفاعات مرزي غرب ايران است. امروز، مرزنشينان استانهاي غربي ايران، با دو يا سه نوبت کولبري، بايد هزينههاي زندگي را تامين کنند و آن هم تاميني در حد حداقلها و آن هم به قيمت قدم برداشتن در آن گردنههاي تيز که هر قدم، مساوي است با يک بار به جان خريدن مرگ. کولبري که دو يا سه بار در يک روز راهي معابر کولبري ميشود براي جابهجايي دهها کيلو وزن خارج از توان يک انسان، روزي دو يا سه بار به جنگ با مرگ ميرود.
