بازگشت به برجام؛ گام اول بایدن

جو بايدن در مبارزات انتخاباتي خود اعلام کرد که حاضر به مذاکره با ايران است، در اين راستا، برخي ديگر از مقامات آمريکا نيز به نحوه‌هاي مختلف بيان کردند که يا «نيازمند زمان هستيم» يا براي ايران «بسته پيشنهادي» داريم. اظهارنظرهاي مقامات ايراني مبني بر اينکه «ما مذاکره نمي‌کنيم» از سوي برخي در داخل ايران شنيده مي‎شود که نظرات غيرسياسي به شمار مي‌آيد. بسياري اعتقاد دارند که با مذاکره مي‌شود مشکلات را تا حدي حل کرد. از طرفي برخي مقامات ديگر گفته‌اند که به هيچکدام از مسائل ديگر نخواهيم پرداخت. شرايط امروز منطقه نسبت به سال 2015 تفاوت پيدا کرده است، حضور اسرائيل در کشورهاي عربي و خصومت آنان با جمهوري اسلامي، شرايط را براي ايران و حتي بايدن دشوار کرده است. چراکه رئيس‌جمهور آمريکا بدون جلب نظر و رضايت آنان امکان ندارد با ايران به توافقي کلي دست يابد. در عين حال نبايد فراموش کرد که برجام و مسائل ديگري که به ايران مربوط مي‌شود جزو اولويت‌هاي اول و دوم بايدن نيستند، زيرا او با مشکلات فراوان داخلي مواجه است. با توجه به شرايطي که در منطقه حاکم است بايدن ناچارا بايد شرايط را سروسامان دهد؛ چراکه وضعيت امروز منطقه به نفع آمريکا نخواهد بود و در مقابل ادامه شرايط اقتصادي براي ايران هم قابل دوام نيست. بنابراين مذاکره تنها راه باقي‌مانده براي طرفين است. مقامات ايراني مي‌دانند که اگر وارد مذاکره شوند، انتظارات ديگري هم دارند، با مذاکره شايد بتوان شرايط را به نفع خودمان تغيير داد. شرايط امروز با سال 2015 تفاوت کرده و بسياري از مسائل پيچيده شده است. زيرا در برجام اول، سه ضلع ايران، اتحاديه اروپا و آمريکا نقش داشتند و مانند الان در منطقه تا اين حد مدعي وجود نداشت. اکنون اين مثلث به مربع تبديل شده و در يک ضلع ديگر آن کشورهاي عربي و رژيم اسرائيل قرار دارند. بنابراين جو بايدن در صورت بازگشت به برجام نيازمند اجماع‌سازي و کسب رضايت کشورهاي مورد اشاره درباره ايران است. بنابراين اقدامات تهديدآميز مي‌تواند کار را سخت کند.