تفاوت تست‌های تشخیص سریع با مولکولی کرونا چیست؟

سخنگوي ستاد ملي مقابله با کرونا درباره تفاوت‌هاي تست تشخيص سريع با تست مولکولي کرونا و بهترين بازه زماني استفاده از هر کدام از اين دو نوع تست توضيح داد و گفت: استانداردترين تست تشخيص کرونا، تست مولکولي يا PCR است.عليرضا رئيسي درباره تفاوت‌هاي تست تشخيص سريع کرونا و تست مولکولي يا PCR بيان کرد: استانداردترين تست براي تشخيص کوويد 19، تست مولکولي يا PCR است. تست مولکولي بر اساس RNA ويروس مقايسه مي‌کند. تست تشخيص سريع به اين بستگي دارد که فرد نمونه‌گير چقدر مهارت داشته باشد و سوآپ استفاده شده از حلق يا مجاري حلق و بيني نيز بسيار مهم است. ميزان حساسيت تست مولکولي در مجموع بين 65 تا 70 درصد است و بيش از 90 درصد اختصاصيت دارد.وي ادامه داد: در تست مولکولي يا PCR، مثبت کاذب نداريم، اما منفي کاذب وجود دارد. يعني اگر 10 فرد مبتلاي قطعي به ويروس کرونا را تست کنيم، ممکن است هفت نفر قطعا تشخيص داده شده و سه نفر با وجود مثبت بودن، منفي نشان داده شود. اين به معني منفي کاذب است. در نتيجه استانداردترين تست کرونا، تست مولکولي يا PCR‌ است.

تست تشخيص سريع، آنتي ژن است

معاون بهداشت وزير بهداشت گفت: تست تشخيص سريع کرونا، تست آنتي ژني است و کاري به RNA ويروس ندارد و قسمتي از اپي توپ‌هاي پروتئيني ويروس را تشخيص مي‌دهد و در نتيجه به دستگاه خاصي نياز ندارد. اين تست حدود 20 تا 25 دقيقه مي‌تواند پاسخ را مشخص کند.

مقايسه اين دو تست صحيح نيست

وي افزود: اشتباه رايجي که حتي بين کارشناسان وجود دارد، اين است که تست مولکولي يا PCR را با تست تشخيص سريع مقايسه مي‌کنند. به طور مثال گفته مي‌شود که چون حساسيت تست مولکولي 70 درصد است، پس يعني 70 درصد موارد مثبت که توسط اين تست شناسايي مي‌شود را در 60 ضرب کرده و مي‌گويند 40 تا 50 درصد حساسيت دارد. اين مقايسه اشتباه است.رئيسي بيان کرد: فرض کنيد 100 بيمار مبتلا به ويروس کرونا داريم که به هر روشي مشخص شده قطعا به کوويد 19 مبتلا هستند. حالا اگر اين افراد با تست تشخيص سريع ارزيابي شوند، از هر 10 نفر، هفت نفر شناسايي مي‌شوند و اختصاصيت آن هم بيش از 91 درصد است. بنابراين تست تشخيص سريع نيز مناسب است و نسبت دادن آن با تست مولکولي صحيح نيست. در همين افراد حتي اگر تست مولکولي انجام شود، ممکن است هفت نفر مثبت نشان داده شود.

اهميت زمان در انجام تست

سخنگوي ستاد ملي مقابله با کرونا گفت: نمودار مشخصي در زمينه تفاوت تست‌هاي تشخيص سريع با تست‌هاي مولکولي وجود دارد. در فردي که علامت بيماري کوويد 19 دارد، از روز اول تا روز هفتم يا هشتم، تست تشخيص سريع و تست مولکولي تقريبا مانند هم عمل مي‌کنند و مي‌توانند تشخيص بدهند که فرد به ويروس کرونا مبتلاست.وي افزود: اگر 10 روز از بيماري فرد گذشته باشد و بگويد که 10 يا 11 روز است علامت‌هايي مثل بدن درد يا سرفه دارد، در صورتي که تست تشخيص سريع براي اين فرد انجام شود، احتمال اين‌که تست کروناي اين فرد مثبت شود حدود 10 درصد است و اگر تست مولکولي براي اين فرد انجام شود، احتمال مثبت بودن تست کروناي اين فرد حدود 65 درصد خواهد بود.رئيسي ادامه داد: بنابراين تست‌هاي تشخيص سريع وابسته به زمان هستند و اگر بعد از روز دهم ابتلاي فرد به ويروس کرونا، اين نوع تست انجام شود، احتمال مثبت شدن تست تشخيص سريع کرونا بسيار پايين و احتمال مثبت شدن تست مولکولي يا PCR‌ بسيار بالاست.

دستورالعمل‌ها چه مي‌گويند؟

معاون وزير بهداشت اظهار کرد: در دستورالعمل‌هاي مرکز کنترل بيماري‌هاي عفوني آمريکا اين طور آمده که اگر در روز اول که بيمار علائم بسيار مختصري از بيماري کوويد 19 دارد و تست تشخيص سريع منفي باشد، مي‌توان دو کار انجام داد؛ اول اينکه اگر تست تشخيص سريع انجام و پاسخ منفي شد، براي تاييد، تست مولکولي يا PCR انجام شود. دوم اينکه اگر تست تشخيص سريع منفي شد، همين تست روز بعد انجام شود؛ زيرا حجم ويروس در بدن در روز اول ممکن است 30 درصد باشد، اما اين ميزان در روز دوم ممکن است به 70 درصد برسد.وي ادامه داد: حالا اگر قرار باشد تست کرونا در روز اول علامت دار شدن فرد انجام شود، در صورتي که تست مولکولي يا PCR‌ در دسترس باشد، مي‌توان تست مولکولي انجام داد. اگر تست مولکولي با توجه به نياز به دستگاه، در دسترس نبود، مي‌توان در روز اول علامت دار بودن بيمار، تست تشخيص سريع انجام داد؛ اگر تست تشخيص سريع مثبت باشد و در جامعه‌اي که شيوع بيماري بالا باشد، اين فرد مثبت تلقي مي‌شود. ولي اگر پاسخ تست منفي باشد، براي تاييد مي‌توان تست مولکولي انجام داد و در صورتي که اين نوع تست در دسترس نباشد، مي‌توان در روز بعد، دوباره تست تشخيص سريع انجام داد. اين نکته بسيار کليدي است که بايد در دستورالعمل‌ها به آن توجه کنيم.