آرمــان ملي - عليرضا پورحسين: رئيس مجمع تشخيـص مصـلحـت نظـام روز گذشته با اشاره به در دستــورکار قــرار گـرفتــن مجدد لوايح FATF در مجمع تشخيص مصلحت نظام پس از ارجاع مقام معظم رهبري عنوان کرد که همانگونه که در جلسه اخير مجمع مطرح کردم، همگان بايد فارغ از هرگونه جوسازي و فضاسازيهاي مخرب و البته بيتاثير بر اراده اعضاي مجمع، اجازه دهند که مجمع در اين زمينه بررسيهاي خود را انجام دهد و البته در اين راه حتما از نظرات و سخنان کليه دلسوزان و کارشناسان متعهد استقبال خواهد شد. رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام موضوع لوايح FATF را بسيار پيچيده دانست و درخصوص آنها اظهار کرد که متاسفانه عدهاي با جوسازي در تلاشاند توجه افکار عمومي را با موضوعاتي مانند تامين دارو و واکسن کرونا و امثال آن به سمتوسوي ديگري معطوف سازند. اين صحبتها در حالي مطرح ميشود که اميدها بار ديگر در خصوص تصويب اين لوايح زنده شده است؛ لوايحي که به گفته کارشناسان به قدري منافع آن براي کشور بيشتر از ضررهاي احتمالي است که بايد با نگاهي ويژهتر به آن نگاه کرد. اهميت اين لوايح به قدري زياد بود که عاليترين مقامات کشور نيز با بررسي مجدد اين لوايح موافقت کردهاند. لوايحي که عملا بهانه به دست بسياري از کشورها براي عدم تبادل مالي با ايران داده و دست کشور را در تامين منابع ارزي که در بسياري از موارد ضرورت دارد بهشدت بسته است. در راستاي بررسي اين مساله «آرمان ملي» گفتوگويي با علياصغر زرگر، کارشناس مسائل بينالملل داشته است که در ادامه ميخوانيد.
ضرورت تصويب لوايح FATF امروز در کشور چيست و چه نکاتي در خصوص آنها بايد در نظر گرفته شود؟
با توجه به مفاد اين لوايح اولين چيزي که پس از عدم پيوستن ايران به اين لوايح به ذهن جهانيان خطور ميکند اين است که شايد واقعا ايران مشکل و تخلفي دارد که به آن ملحق نميشود و باعث بدنامي ايران ميشود. صرف عضويت در اين پيمان کشور را از اتهاماتي همچون پولشويي و کمک به تروريست مبري ميکند. بسياري از کشورها به مقررات FATF عمل نميکنند اما در اين معاهده عضويت دارند و بايد توجه داشت که اين چنين نيست که با پيوستن به اين پيمان بهشدت محدود ميشويم. اينگونه نيست زيرا بسياري از کشورهاي امروز عضو آن هستند و تمامي اقدامات خود را نيز بهراحتي انجام ميدهند. امروز کشور با محدوديتهاي شديد بانکي مواجه است به اين شکل که نه ميتواند با پرداخت پول اجناسي را خريداري کند و نه ميتواند پول فروش نفت و ساير خدمات خود را از طريق بانک دريافت کند و يکي از موانع جدي در اين راه عدم تصويب لوايح چهارگانه است که کار را براي ما سخت کرده است. حتي اگر تحريمهاي متعدد ايران در آينده لغو شود اما باز هم اين مانع وجود دارد و به نحوي بهانهاي به دست برخي کشورها ميدهد تا مطالبات ايران را پرداخت نکنند.
تاثير لوايح FATF بر اقتصاد ايران چه خواهد بود؟
چند کشور از جمله ايران به اين پيمان ملحق نشدهاند. در مورد ساير کشورها نيز هميشه اينگونه نبوده که خود به اين گروه ملحق شوند، مثلا گروه کشورهاي آفريقايي از طريق سازمان آفريقايي به اين توافق پيوسته است. در آسيا نيز به همين صورت بوده و نميتوان گفت تکتک کشورها خود به اين گروه ملحق شدهاند بلکه برخي کشورها با واسطه اين لوايح را مورد پذيرش قرار دادهاند. ما امروز تحت تحريمهاي شديد بانکي قرار داريم و هم بانک مرکزي و هم مراودات مالي ما تحريم است. وقتي نفت ميفروشيم و به کشورهاي مختلف تحويل ميدهيم پول اين صادرات بهراحتي و از مجراي بانکي وارد کشور نميشود و از طريق ارزهاي ملي با کشورهايي نظير هند و روسيه و ترکيه و عراق و افغانستان مراودات اقتصادي داريم. البته کشوري مثل روسيه از اين بابت اظهار نگراني کرده است و عقيده دارد قرار گرفتن نام ايران در ليست سياه، روسيه را از نظر مراوده با ايران در معذوريت قرار ميدهد. اين مساله ميتواند در مورد ترکيه و عراق نيز رخ دهد. عراق امروز 5ميليارد دلار گاز و برق از ايران دريافت کرده و بانک مرکزي عراق به ايران بدهکار است اما نميتواند اين رقم را به صورت دلاري به ايران بپردازد. موضوع ديگر اين است که تصويب يا عدم تصويب اين لوايح ميتواند بازتابي داخلي داشته باشد و جوي رواني ايجاد کند و قيمت دلار و ساير ارزها کمي جابهجا شود.
آيا اين لوايح درگير بازيهاي سياسي شده است؟
در تمام کشورها چنين بازيهاي سياسي در جريان است اما هر کشوري در مورد منافع ملي خود خطوط قرمزي دارد. در ايران برخي ساختارها وجود ندارد ولي به نظر من رهبران و دولتمردان بايد اين کار را انجام بدهند. حتي اگر ما نخواهيم به افايتياف بپيونديم باز هم به انسجام نياز داريم. يکبار براي هميشه بايد اين مساله را حل کرد ولي متاسفانه به دليل نبود انسجام اين عمل رخ نميدهد. ما منافعي ملي داريم و تا زماني که نتوانيم بين منافع ملي و منافع جناحي خود توازني ايجاد کنيم، هزينههايي در سياست خارجي خواهيم پرداخت. امروز ثابت شده است که در سطح بينالمللي قدرت با gmp و ميزان توليد داخلي مشخص ميشود و بايد براي ايجاد قدرت ملي در سطح بينالمللي اقتصاد و بخش توليد را تقويت کنيم. احترام بينالمللي به اين وسيله ايجاد ميشود. حمايت از جناح سياسي تا جايي خوب عمل ميکند اما اين روزها قدرت انسجام ملي را تقويت نميکند و ما بر اين اساس مرتبا نبايد عقبگرد کنيم؛ زيرا منافع ملي بر هر موضوعي ارجح است.