گــــزارش

فروش بليت جشنواره حقيقت چقدر بود؟

دبير چهاردهمين دوره جشنواره سينماحقيقت با اشاره به تمهيداتي که براي جلوگيري از سرقت و پخش فيلم‌هاي جشنواره در سايت‌ها درنظر گرفته شده بود، رقم بليت‌فروشي اين دوره را حدود 90 ميليون تومان اعلام کرد. محمد حميدي‌مقدم، دبير اين دوره از جشنواره با بيان اينکه «عدالت نمايشي و فرهنگي بزرگترين دستاورد چهاردهمين جشنواره «سينماحقيقت» و عاملي بود که ما را برآن داشت با وجود مشکلات جشنواره را برگزار کنيم»، به بررسي‌ها و تصميم‌گيري براي برگزاري آنلاين جشنواره اشاره کرد و گفت: ما مطمئن نبوديم که روند توليد چه مسيري طي مي‌کند اما بعداز فراخوان متوجه شديم که آثار زيادي توليدشده و پس از پايان مهلت ارسال اثر به دبيرخانه 894 فيلم به دبيرخانه جشنواره رسيد که ما را شوکه کرد. نکته‌اي که نبايد از ياد برد اين است که نمي‌خواستيم دچار انباشت آثار شويم. برگزارنکردن جشنواره انبوهي فيلم را در وضعيت مبهمي ‌قرار مي‌داد. بيشترين جايي که آثار مستند در آن ديده مي‌شوند جشنواره است و اگر جشنواره برگزار نمي‌شد مشخص نبود سرنوشت اين فيلم‌ها تا جشنواره بعد چه خواهد شد. مديرعامل مرکز گسترش سينماي مستند و تجربي در پاسخ به اين سوال که آيا فيلمي ‌در اين دوره سرقت شده است؟ گفت: اولين نکته‌اي که ما را در برگزاري جشنواره چهاردهم دلگرم و در اين مسير موفق کرد، همراهي و اعتماد صنوف مختلف بود و همان اول به مستندسازان گفتيم که در شکل آنلاين امکان رخنه و رسوخ وجود دارد. مربوط به ايران هم نمي‌شود. اين معضل درهمه جاي دنيا وجود دارد و شامل همه پلتفرم‌ها مي‌شود. اما هدف ما اين بود که مستند بايد وارد حوزه گسترش مخاطب بشود. مستندسازان به ما اعتماد کردند، ما هم تلاش کرديم که فضايي امن به‌وجود بياوريم. آي‌پي‌هاي خارجي را بستيم. زيرساخت‌ها را تقويت کرديم. کپي‌شدن يک فيلم، زماني مساله به‌وجود مي‌آورد که آن فيلم در سايتي منتشر بشود و آينده فيلم به‌خطر بيفتد. خوشبختانه در چهار سامانه‌اي که همراه جشنواره بودند امنيت کامل برقرار بود. ممکن است در حداقل‌ترين شکل ممکن اتفاقي رخ داده، اما کليت فضا امن بوده است. ما تمهيدي انديشيده بوديم که اگر اتفاقي افتاد در 24 ساعت فيلم از هر سايتي برداشته شود.

مخاطبان جشنواره چند نفر بودند؟

حميدي‌مقدم که در برنامه «شهرفرهنگ» شبکه خبر صحبت مي‌کرد، ادامه داد: در ادوار قبلي محل اصلي جشنواره پرديس «چارسو» بود، امسال و در شيوه برخط يک خانه جشنواره وجود داشت که همه محتواها در آن عرضه مي‌شد. قبلا به تعدادي از اهالي رسانه و متخصصان حوزه سينماي مستند کارت مي‌داديم که رايگان فيلم‌ها را مي‌ديدند و از پارسال براي نخستين‌بار بليت‌فروشي هم داشتيم. افرادي که کارت داشتند حدود 1200 تا 1300 نفر بودند. امسال در مرحله اول چيزي حدود دوهزار نفر ثبت‌نام کردند. دايره ثبت‌نام را براي اهالي فرهنگ گسترش داديم. در نهايت به 3700 نفر رسيديم که به‌صورت رايگان مي‌توانستند از خانه جشنواره استفاده کنند. وي با اشاره به بارگذاري 15 فيلم در هر روز افزود: روز اول از خانه جشنواره 4000 بازديد داشتيم و روز آخر اين رقم از مرز 50 هزار بازديد گذشت. روز اختتاميه و در مراسم پاياني با درخواست‌هاي بي‌شماري مواجه بوديم که فيلم‌ها را دوباره نمايش دهيد و به‌نظر مي‌رسيد تازه مسير ورود به جشنواره کشف شده است. دبير جشنواره «سينماحقيقت» با اشاره به اينکه کارگاه‌هاي جشنواره بين 300 تا 500 نفر و مراسم بزرگداشت 500 نفر مخاطب ثابت داشته است درباره ميزان فروش اظهارکرد: قيمت بليت براي فيلم بلند 10 هزارتومان، نيمه‌بلند 7 هزارتومان و فيلم‌کوتاه 5 هزارتومان در نظر گرفته شد. سال گذشته در برگزاري فيزيکي شاهد جهش بوديم، در بليت‌فروشي 75 ميليون تا 80 ميليون تومان درآمد داشتيم. اين رقم در اين دوره به مرز 90 ميليون تومان رسيد. در اين دوره تعدادي بليت رايگان هم به فيلمسازان داديم که در اختيار عوامل و همکاران‌شان قرار بدهند يعني تقريبا به هر فيلمساز 20 تا 30 بليت رايگان داديم. او در بخش ديگري گفت: مرکز گسترش به‌عنوان موسسه عامل از سال 98 موظف شد از «هنر و تجربه» پشتيباني مالي کند. بودجه‌اي که متعلق به هنروتجربه است به مرکز ربط ندارد. اگر آنها اکران و برنامه‌اي داشته باشند اين هزينه به آنها تعلق مي‌گيرد. اي‌کاش همه نهادها و موسساتي که گاهي موازي کاري مي‌کنند شفافيت مالي داشتند. اين شفافيت مالي فعلا در سازمان سينمايي و زيرمجموعه‌هايش وجود دارد. مي‌شود درباره عملکرد سازمان صداوسيما يا موسسات بي‌شماري که در حوزه فيلم کار مي‌کنند خواستار شفافيت شد. دبير «حقيقت‌آنلاين» درباره مشکلات پژوهش در سينماي مستند تصريح کرد: هزينه‌ها نسبت به سال گذشته سه برابر شده است. عدد توليد در سينماي مستند پايين و سفره هم کوچک‌تر است. مستندسازان ماه‌ها و گاهي سال‌ها رنج مي‌برند تا کاري درخشان توليد کنند. اين ارقام و جنس کار را با اعداد و ارقام سينماي داستاني و دستمزد سوپراستارها مقايسه کنيد. با توجه به اين بودجه کم و زماني که صرف توليد مستند مي‌شود، طبيعي است که مستندساز نتواند دو سال درگير يک پروژه بماند و درگير کار جانبي براي امرار معاش نشود. تا سال گذشته مرکز گسترش براي هر مستند ميانگين 70 تومان تا 130 ميليون تومان مشارکت داشت و امسال اين رقم به 200 ميليون تومان رسيده در حالي‌که براي يک تيزر تبليغاتي ساده، 100 ميليون تومان هزينه مي‌شود.

ريل‌گذاري را عوض کرديم

حميدي مقدم با اشاره به کم‌بودن توليدات تاريخي، علمي، ورزشي و سياسي گفت: نگاه عمومي ‌به مستند در ايران اجتماعي است. من به‌عنوان متولي در مرکز گسترش از سال گذشته از همکارانم خواستم ريل‌گذاري را عوض کنيم و زمينه را براي توليد مستندهاي حيات وحش، ورزشي، تاريخي و پرتره که مي‌تواند جذاب باشد فراهم کنيم. وي افزود:‌ مستند سفارشي لزوما بد نيست. در دنيا، مستندهاي خوب محصول حمايت و سفارش يک نهاد يا ارگان هستند. البته که نگاه و خلاقيت فيلمساز در ساخت اثر بايد متبلور شود. مستند نبايد محدود شود به حلقه‌هاي روشنفکري يا مخاطبان محدود. نبايد به جشنواره‌ها ختم و پس از آن بايگاني شود. هدف ما اين است که مستند جريان ايجاد کند و موثر باشد. بايد از اين جغرافيا عبور کرد و به فضاهاي بزرگتري رسيد. وي ادامه داد: جشنواره‌هاي خارجي نگاه مشخص و معيني در سينماي مستند و داستاني دنبال مي‌کنند و معمولا براي يک نقطه از پازل‌شان اثري را انتخاب مي‌کنند که سوژه اجتماعي داغ و خارج از قاعده از خاورميانه داشته باشد، آن تصويري که آنها نياز دارند. اما اين اثر که موفق شده جايزه بگيرد در کدام شبکه تلويزيوني معتبر دنيا نمايش داده مي‌شود؟ برنامه ما اين است که در حوزه اقتصاد ابتدا به خانه‌هاي مردم ورود کنيم و بعد بتوانيم مسائل اقليمي‌وجغرافيايي‌مان را جهاني کنيم.