آرمان ملي - سجاد جنتآبادي: در اين روزها که کشور در زير شديدترين فشارهاي تحريمي روزگار ميگذراند، عدهاي هستند که خواسته و ناخواسته روبهروي مردم درآمدهاند و با رفع تحريمهاي آمريکا مخالفت ميکنند. به نظر ميآيد، تحريم نشدن ايران مانع پرشدن جيبهايشان ميشود و تحريم ايران براي آنها کاسبي خوبي خواهد داشت. از سالهاي قبل که بابک زنجانيها در دولت احمدينژاد به وجود آمدند و پروندههايشان با هزاران ميليارد هنوز در دست بررسي قرار دارد، تا کاسبان جديد دولت روحاني که منافع خود را در تحريم جمهوري اسلامي ميدانند، عدهاي از مخالفان رفع تحريمهاي ظالمانه عليه مردم ايران هستند.
تلاش روحاني براي رفع تحريمها
اما مناقشات هستهاي ايران و غرب در دهه 80 شمسي، در نهايت به مجموعه گستردهاي از تحريمهاي بينالمللي و غرب در سالهاي 90 و 91 انجاميد. اين تحريمهاي کمسابقه با تلاش دولت حسن روحاني و با پشتيباني همهجانبه نظام، در مذاکرات پيچيده و دشوار معروف به برجام، لغو يا محدود شد. متاسفانه بعد از رويکارآمدن دونالد ترامپ و با خروج غيرقانوني و يکجانبه دولت آمريکا از توافق هستهاي، بار ديگر تحريمهاي آمريکا برقرار و چنان بيسابقه شدت يافت که رئيسجمهوري از آن به جنگ اقتصادي و تروريسم اقتصادي تعبير کرد. اما با پيروزي بايدن در انتخابات و اعلام آمادگي آمريکا براي بازگشت به برجام، دولت و رئيسجمهوري با اتخاذ مواضعي عزتمندانه و دقيق، شکست سياست فشار حداکثري ترامپيان را اعلام کردند و اميدها براي پايان تحريمهاي شديد و غيرقانوني آمريکا زنده شد؛ اما بلافاصله مخالفان رفع تحريمها يا به تعبير آقاي روحاني «کساني که قصد به تاخير انداختن رفع تحريمها» را دارند، دوباره دستبهکار شدند. رئيسجمهور خود از افرادي است که همواره دلسوز کشور بوده و خواستار رفع تحريمها بوده است. چنانکه در نشست خبري با اصحاب رسانه با بيان اينکه «عدهاي ميخواهند پايان تحريم را به تاخير بيندازند» تاکيد کرد «ما يک ساعت و يک دقيقه هم به آن رضايت نخواهيم داد و در برابر آن خواهيم ايستاد».
کاسبان داخلي تحريمها چه کسانياند
بازگشت تحريمهاي آمريکا عليه ايران که بخش انرژي، صادرات پتروشيمي، فرش، پسته و مراودات دلاري و بانکي را نشانه رفته است، هرچند بدعهدي کشوري است که يکجانبه از قراردادي با حضور 6 کشور خارج شده است اما در داخل کشور با استقبال برخي منتقداني روبهروست که همصدا با ترامپ بازگشت تحريمها عليه ايران را اتفاقي مبارک ميدانستند. نتيجه اين ميشود که گرانيهاي اين روزها منشا داخلي دارد؛ نه فقط يک منشا، بلکه چند منشا. يکي اينکه عدهاي سوداگر با استفاده از فرصتي که ترامپ براي آنها پيش آورده، اقدام به احتکار و خودداري از فروش کالاها و در نتيجه گرانفروشي کردهاند. اينها کاسبان قبل از تحريم هستند؛ البته از نوع اقتصادي آن. عدهاي ديگر، با بهراهانداختن يک جنگ رواني عليه دولت و دامن زدن به تهديدهاي ترامپ، در بالا رفتن قيمتها نقش ايفا ميکنند. اينان هم کاسبان قبل از تحريم هستند، ولي از نوع سياسي آن که البته از نوع اول خطرناکتر هستند، زيرا درصدد هستند با به راه انداختن يک جنگ رواني کاري کنند که دولت به زانو دربيايد و نوبت به خودشان برسد تا قدرت را در دست بگيرند و طبق ميل خودشان با همه موضوعات کنار ميآيند. حتي بعضيها اعتقاد دارند آنها بيشک با دولت جديد بايدن هم کنار خواهند آمد. سيدعباس عراقچي، معاون سياسي وزير امور خارجه درباره کاسبان تحريم داخلي ميگويد: «متاسفانه برخي مواقع ما خودمان در داخل کشور با برخي از اظهارنظرها و صحبتها به ايجاد فضايي که دشمن علاقهمند است که عليه ما ايجاد شود کمک ميکنيم. ما بايد حواسمان باشد که در راستاي خواستههاي دشمن و تله آنها با بيان برخي اظهارنظرها حرکت نکنيم.
موافقان خارجي تحريمها
از فرداي پيروزي انقلاب تا امروز طيف متنوعي از سودبرندگان و سودجويان بينالمللي براي تحريم ملت ايران و تحکيم بيشتر تلاش کردهاند. غير از آمريکا و برخي غربيها که آفريننده يا واضع تحريمهاي غيرانساني بودهاند، سه گروه ديگر در سطح خارجي همواره بر طبل تحريم و تنگي معيشت ايران و ايراني کوبيدهاند. عدهاي ديگر که از تحريم ايران خوشحال شدهاند عربستانسعودي و کشورهاي عربي است که رفع تحريمها را به نفع خودشان نميدانند. متاسفانه جمهوري اسلامي ايران از دوطرف داخلي و خارجي در سالهاي اخير زير فشار تحريمها قرار داشته است؛ اول کساني که از داخل به مردم فشار وارد ميکردند و دوم کساني که از خارج از کشور نفع خود را در تحريم ايران ميديدند. در اينجا کساني هم بودند که ناخواسته با کشورهاي عربستاني همصدا ميشدند و نميخواستند با مردم باشند. در اين گيرودار البته هستند اقليتي معدود که از سر دلسوزي و البته ناآگاهي، تحليل و برداشتي اشتباه از برجام دارند و تحت تاثير برخي تبليغات آن را مغاير منافع نظام و انقلاب ميدانستند.
عدهاي از تحريمها سوءاستفاده ميکنند
محسن جليلوند در گفتوگو با «آرمان ملي» بابک زنجاني را يکي از بزرگترين کاسبان تحريم که خود را بسيجي اقتصادي معرفي کرد، ميداند. شما نگاه کنيد که آقاي احمديمقدم در گذشته درباره کاسبان تحريم صحبت کردند و برخي واقعيتها را بيان کردند. اين مساله کاسبان تحريم به اين زودي جمع نخواهد شد و ما بايد به اين نکته توجه داشته باشيم که بسياري از مخالفان رفع تحريمها از همان اشخاصي هستند که با تحريم ايران سودهاي خوبي کسب ميکنند. در کشورهاي که تحت تحريم هستند اين مساله امر بسيار طبيعي است که عدهاي از تحريمها سوءاستفاده ميکنند. در آفريقاي جنوبي هم ما کاسبان تحريمي داريم از زير فشار رفتن مردم سوءاستفاده ميکنند. اگر شرايط به حالت قبل از تحريمها برگردد قطعا اين اشخاص ضرر زيادي خواهند کرد و البته اين گروههاي صاحبنفوذ در اين سالهاي اخير متاسفانه بسيار عالي ياد گرفتهاند که چگونه از تحريم کشور پولهاي کلاني به جيب بزنند. من فکر نميکنم که ديگر کسي امکان اين را داشته باشد که جلوي کاسبان تحريم را بگيرد.