دو هفته محدوديتهاي کرونايي براي کاهش شيوع ويروس کوويد19 در تهران اجرا شد. با اجراي اين محدوديتها، ميزان مسافران در سيستم حمل و نقل عمومي (که گفته ميشود يکي از نقاطي است که بيشترين امکان شيوع را دارد) کاهش يافت.بعد از برداشته شدن محدوديتها، آمار مسافران افزايش 300 هزار نفري گرفت و در برخي از ايستگاهها شاهد افزايش جمعيت هستيم.فرنوش نوبخت مديرعامل شرکت بهرهبرداري متروي تهران و حومه گفت که روزبهروز تعداد مسافرانمان بيشتر ميشود.وي با تأکيد بر اين موضوع که ما با همان ظرفيت قبل مسافران را جابهجا ميکنيم، گفت: قطارها در حال خدمترساني هستند اما بايد تعميرات هم انجام شود.مدير عامل شرکت بهره برداري متروي تهران و حومه در پاسخ به اين پرسش که گفته ميشود 400 قطار از رده خارج شده است، گفت: يکسري از قطارهاي ما نيازمند بودجه هستند تا تعمير شوند. ما بايد قطعات تهيه کنيم تا تعميرات انجام شود. قطارهاي ما 60 هزار کيلومتر کارکرد دارند و ما روزانه 2 هزار و 100 اعزام داريم و سرفاصله قطارها 3 و نيم دقيقه است. ما در حال خدمترساني هستيم، اما با اين ميزان کارکرد، قطارها نيازمند قطعات بيشتري هستند. لنت ترمز، چرخ و... نيازمنديم تا بتوانيم تعميرات را انجام دهيم.وي ادامه داد: بايد قطعات جايگزين شود، اما بيپول هستيم. در حال رايزني براي گرفتن پول هستيم، اما تاکنون پولي نرسيده است.
امکان فاصلهگذاري نيست
مديرعامل شرکت بهرهبرداري متروي تهران و حومه گفت: با اين حجم از حرکت، نيازمند ريل و سوزن هستيم. قطارهاي ما نيازمند تجهيزات هستند. آمار مسافرانمان نسبت به دوران محدوديتهاي کرونايي افزايش چشمگيري يافته و از 560 هزار نفر به 860 هزار نفر رسيدهايم.وي در خصوص اجراي فاصلهگذاري اجتماعي در ايستگاههاي مترو و واگنها گفت:عملا با اين حجم مسافر امکان فاصلهگذاري نيست و در ايستگاههاي تقاطعي مثل دورازهدولت و تئاتر شهر تراکم جمعيت داريم و همچنين صبحها در خط 5 مترو انبوهي از جمعيت داريم.نوبخت اضافه کرد: در دوران محدوديتها شرايط خوب بود، اما الان مسافران افزايش پيدا کردهاند.وي در خصوص اورهال کردن قطارهاي مترو گفت: در تلاش هستيم تا بتوانيم تأمين منابع کنيم و بايد در اين زمينه کمک شود. ما با همان ظرفيت قبلي در حال فعاليت هستيم، اما باز هم ميگويم که قطارهاي ما نياز به تعميرات دارد.
کاهش درآمد شهرداري تهران
شهرداري تهران به دليل کرونا درآمدهايش کاسته شده، از سوي ديگر هزينههايش افزايش يافته است. قرار بود که دولت هم کمکهايي انجام دهد که محقق نشد، اما شهرداري در ساعات پايان تيرماه 1500 ميليارد اوراق مشارکت منتشر کرد، تاکنون فقط 200 ميليارد از اين اوراق به حساب شهرداري واريز شده است و قرار است تا پايان ماه جاري هم 300 ميليارد ديگر واريز شود. شهرداري وعده داده بود که 12 ايستگاه تا پايان سال افتتاح ميکند. اما مصطفي کاظمي مشاور شهردار تهران ميگويد در صورتي که منابع مالي تأمين نشود، احتمال دارد که نتوانيم به وعدههاي خود عمل کنيم.وي تأکيد کرد: بارها اعلام کردهايم که مترو موضوع شهرداري نيست، بلکه يک موضوع حاکميتي است و مربوط به کل سيستم مديريتي کشور ميشود و اگر هرگونه اختلال و مشکلي در مسير ساخت ايستگاههاي جديد و بهرهبرداري از خطوط صورت گيرد، متوجه تصميمگيران بالادستي است. اگر منابع تزريق نشود، قطعا اهدافي که براي ساخت 12 ايستگاه مترو تا پايان سال اعلام کردهايم محقق نميشود.آلودگي هوا و ترافيک دو چالش اصلي کلانشهر تهران است و تنها راهکار آن توسعه حملونقل عمومي با رويکرد مترو است. مجيد فراهاني عضو شوراي شهر تهران در اين باره ميگويد: مساله حملونقل عمومي مهم است و يکي از مطالبات جدي مردم است و امروزه در مديريت ملي و محلي، رفع مشکل ترافيک و آلودگي هوا يکي از خواستههاي اصلي مردم است.
تجمع مردم باعث شيوع بيشتر ميشود
وي با تأکيد بر اين موضوع که مردم بايد در نزديکي محل کار خود به يکي از مدلهاي حمل و نقل عمومي دسترسي داشته باشند، گفت: در ايام کرونايي که تجمع مردم در فضاهاي حمل و نقلي مترو و اتوبوس و تاکسي باعث شيوع بيشتر ميشود، بديهي است که حمل و نقل مدرن و آسان ميتواند از ابتلاي بيشتر جلوگيري کند.وي ادامه داد: 50 درصد هزينه توسعه مترو با دولت است و در گذشته، مسئوليت حملونقل برعهده دولت بوده و دراختيار شهرداري نبوده است و وزارت کشور، توسعه حمل و نقل شهري را برعهده گرفت. با تصميماتي که گرفته شد، بنا شد که مديريت خطوط مترو به شهرداري تهران واگذار شود و دولت هم بر همين اساس قول داد که نيمي از سهم خود را در خصوص تکاليف قانونياش براي هزينه ايجاد و احداث سامانه ريلي بپردازد و در خصوص بليط مترو هم بايد يکسوم را دولت بپردازد.وي تأکيد کرد که دولت در اين زمينه به درستي به وظايف عمل نکرده است و همين عمل باعث کند شدن حرکت مترو شده است. دولت سهم خود را به موقع پرداخت نميکند و ما هر سال در قالب تبصره بودجه، شهرداري را مکلف ميکنيم که دولت سهم خود را پرداخت کند و از دولت سهم خود را پيگيري کند. البته شهرداري پيگيري ميکند اما به نتيجه نميرسد.
ضرورت فاصلهگذاري اجتماعي
يکي از راههاي جلوگيري از کرونا، فاصلهگذاري اجتماعي در مکانهاي پرتردد است. محمد عليخاني رئيس کميسيون حمل و نقل شوراي شهر تهران در اين باره گفت: طرح فاصلهگذاري اجتماعي بر روي کاغذ حرف قشنگي است، اما عملي نيست. بايد دولتي ها به تعهدات خود عمل کنند و همچنين از بودجه کرونايي دراختيار شهرداري قرار دهد.براساس اين گزارش، روز به روز مسافران در مترو افزايش مييابند. ظرفيت مترو قابل افزايش نيست، چرا که پول لازم براي اين کار وجود ندارد و از سوي ديگر تعدادي از قطارها نيز از رده خارج شدند. قرار بود کمکهايي از سوي دولت در اين زمينه صورت گيرد، ولي تا اين لحظه محقق نشده است. با توجه به شيوع کرونا، احتمال ابتلاي شهروندان به کرونا به گفته مديران در مترو و اتوبوس زياد است، چرا که امکان رعايت فاصلهگذاري وجود ندارد.