روابط ایران و آذربایجان پس از جنگ قرهباغ
سفر وزير امور خارجه آذربايجان به ايران قطعا در راستاي بررسي تحولات جنگ اخير در قرهباغ است و بيشک اين مساله مهمترين موضوع گفتوگوي وزير خارجه آذربايجان با مقامات ايران است. جنگ 40 روزه آذربايجان و ارمنستان تحولاتي را در عرصه ميداني بهوجود آورده که ساير همسايگان را نيز درگير خود کرده است و مشخصا اين تحولات گزارشش به مقامات ايران ارائه ميشود. امروز شاهد هستيم که مرز جمهوري آذربايجان با ايران بيشتر شده است و آنها به ايران آمدهاند تا به مقامات کشورمان اطمينانخاطر دهند که امنيت مرزها حفظ خواهد شد. مقامات آذربايجاني به خوبي ميدانند يکي از علتهاي پيروزي آنها در جنگ اخير قرهباغ اعلام بيطرفي ايران بوده است. ايران عملا اجازه صدور اسلحه از خاک خود به ارمنستان را نداد و اين برگ برنده آذربايجان در جنگ قره باغ بود. آنها به خوبي ميدانند بيطرفي ايران به نفع آنها شده است و از اين امر خشنود هستند. بايد توجه داشت که وضعيت پس از جنگ اندکي حساس است. امروز مسير اتصال نخجوان به آذربايجان از درون خاک ارمنستان و از نزديکي مرزهاي ايران عبور ميکند. حضور کشورهاي خارجي همچون ترکيه، روسيه و رژيم صهيونيستي در خاک آذربايجان حساسيتهايي را براي ايران ايجاد ميکند. آنها در ديدار با ايران ميخواهند نظر ايران را به سمت خود جلب کنند. سفر رئيسجمهوري ترکيه به باکو و از سوي ديگر رژه نيروهاي ترکيه در آذربايجان از جمله حساسيتهايي است که بهواسطه عضويت ترکيه در ناتو ايجاد شده است. منطقه در حال تغيير و تحولاتي است که در بلندمدت به نفع ايران نيست و ايران بايد در اين خصوص هوشيار باشد. ترکيه عضو ناتو است و هر چقدر هم که روابط خوبي با ايران داشته باشد، باز هم اين حضور نظامي جنبههاي خاص دارد. توافقات پيشين حتما بايد مدنظر مقامات ايران باشد. همانگونه که شاهد بوديم مقامات ايران خواستهاند قفقاز نبايد محل تمرکز نيروهاي خطرناک باشد، اين امر بايد با جديت پيگيري شود. اين ديدارها و اين سفر قطعا ميتواند مثبت باشد، اما آذربايجان براي پيروزي در جنگ امتيازاتي داده که شايد به صلاح کشور ما نباشد و اين امتيازاتي که داده است ممکن است تبعاتي براي ايران داشته باشد. در سياست دشمن و دوست دائمي وجود ندارد. در برههاي از زمان به قدري تنشها ميان روسيه و ترکيه بالا گرفت که حتي شاهد برخورد نظامي سخت نيز ميان اين دو کشور بوديم اما امروز اين دو کشور به دوستاني استراتژيک براي يکديگر بدل شدهاند. اين اتفاق به صورت برعکس نيز ممکن است رقم بخورد. سياستهاي باکو امروز تحتتاثير کشورهاي ديگر قرار گرفته و ممکن است اين امر تبديل به يک گره در منطقه شود؛ گرهاي که در منطقهاي ايجاد ميشود که درياي خزر و مرزهاي مهم ايران قرار گرفتهاند.
