دربست انتهای بیمسئولیتی!
اشتغال و بهکارگيري افراد متخصص در همه مشاغل ميتواند باعث بروز شرايط بهتر اقتصادي و کاهش خطا و هدررفت منابع بهواسطه آگاهي افراد متخصص از کاري که انجام ميدهند، شود. نيروي انساني متخصص مهمترين رکن پيشبرد اهداف اقتصادي بهويژه در حوزه مولد است. امروز نمونههاي مختلفي را ميتوان نام برد که به دليل حضور افراد غيرمتخصص و صرفا وابسته به مقامات وضعيت اسفناکي را براي واحدهاي توليدي و صنعتي و ساير بخشهاي اقتصادي ايجاد کردهاند که از آن نمونه هپکو و نيشکر هفت تپه شايد شاخصترين مواردي هستند که چندسالي است نقل محافل اقتصادي است. شايعترين آسيب رويه استفاده از افراد غيرمتخصص و ناآگاه در کشور ورشکستگي بسياري از بنگاههاي اقتصادي است. اين موضوع در همه بخشها قابل مشاهده بوده و قابل انکار هم نيست. بر اساس آمارهاي موجود تا پايان سال 1398 در کشورمان از دو ميليون و 893 هزار نفر جمعيت رسميثبت شده بهعنوان بيکار حدود يک ميليون و 204 هزار نفر داراي تحصيلات عالي دانشگاهي هستند. طي سالهاي اخير، موضوع بيکاري فارغالتحصيلان به يکي از چالشهاي بزرگ کشور تبديل شده است. بسياري از جمعيت جوان و بيکار امروز کشور، همان افرادي هستند که در دهه 80 با تشويق و اجبار خانوادههاي خود وارد بازار کار آزاد نشده و براي ادامه تحصيل روانه دانشگاهها شدند تا بلکه بتوانند شرايط کاري خوبي براي خود مهيا کنند، اما نه آنان و نه خانوادههايشان فکر نميکردند که روزي با سياستهاي غلط مسئولان، کشور به جايي برسد که حتي مقاطع دکتري و مهندسان نيز گرفتار بيکاري شده و نتوانند وارد بازار کسب و کار شوند و سيل ميليوني جوانان تحصيلکرده مجبور شوند يا در خانه بمانند و يا به مشاغل کاذب روي آورند.
نقشي که فراموش شد
اشتغال مهمترين رکن رشد اقتصادي است از اين جهت که تا زمانيکه اشتغالي وجود نداشته باشد يعني بنگاههاي اقتصادي کاري براي توسعه ندارند! در اين ميان برخي از مشاغل با افتادن در دست افرادي که صرفا پول دارند، سبب شده تا افراد متخصص به دليل انتظارات دريافتي دستمزد، در خارج از گود قرار بگيرند. در بخش ساخت و ساز مسکن خرد و کلان مدتهاست که مهندسان ناظر جاي زيادي ندارند مگر اينکه سفارش شده باشند يا کار براي خودشان باشد! کم نيستند ساختمانهايي که به دليل گودبرداريهاي غيراصولي، استفاده از مصالح غيراستاندارد و نامرغوب باعث بروز حادثه شده و حتي خسارتهاي مالي و جاني در بر داشتهاند. نمونه بازر اين موضوع ريزش دو ساختمان در منطقه ابوذر تهران و برجاي ماندن دو کشته و خسارتهاي مالي به دليل گودبرداري غيراصولي و نشست ساختمانهاي مسکن يکي از فارهاي مهر پرند به دليل استفاده از مصالح غيراستاندارد و نبود نظارت بر ساخت است. نقش مهندسان ناظر ساختمان براي توسعه شهري و ساخت و سازهاي ايمن بسيار اهميت دارد چراکه هر اشتباهي در ساخت به بروز خسارتهاي بعضا غيرقابل جبراني منجر ميشود.
مهندسان ناظر، رانندگان تاکسي اينترنتي
مشخصا در مورد مهندسان ناظر ساختمان، با ابراز تاسف از وضعيت کاري اين دسته از مهندسان بايد گفت که مسئولان کشور کاري براي بهرهگيري از توانايي اين افراد نکرده و فضايي هم براي اين اقدام فراهم نشده است. اين وضعيت درباره ساير گروههاي مهندسي هم صدق ميکند چراکه خيلي از افرادي که سالها عمر خود را براي تحصيل و کسب مهارت صرف کردهاند حالا بايد وارد مشاغلي شوند که هيچ توجيهي جز تامين معيشت ندارد. اين داستان از گذشته وجود داشته و امروز هم با شدت بيشتري ادامه دارد. رئيس سازمان نظام مهندسي ساختمان، با يادآوري اينکه کاري براي اعضاي نظام مهندسي انجام ندادهايم، اظهار کرد: «سازمان نظام مهندسي 550 هزار عضو هستند که 60 درصد از اين تعداد يا در تخصص خود کار نميکنند يا بيکار هستند يا اسنپ کار ميکنند. فوق ليسانس معماري از دانشگاه شهيد بهشتي در اسنپ کار ميکند. بايد فکري به حال مهندسان و بهرهبرداران ساختمان کنيم. بهرهبرداري، نگهداري، بازسازي و نوسازي و مقاومسازي ساختمانهاي بزرگ را رها کردهايم. متولي اين بخش وزارت راه و شهرسازي و متصدي هم شهرداريها هستند که اگر اين دو با هم هم عزم نشوند هيچ اتفاقي نميافتد.» احمد خرم، با بيان اينکه متولي ساخت و سازها وزارت راه و متصدي نظام مهندسي ساختمان است، گفت: «ما در نسل سوم ساخت و سازها هستيم و دنيا در نسل ششم. خيلي عقب هستيم، بايد متولي و متصدي اراده و عزم واحدي داشته باشند که اين عزم وجود دارد. او با بيان اينکه بايد 40 درصد ساخت و سازها صنعتي باشد که الان پنج درصد است، افزود: با توجه به استقبال وزارت راه به دنبال راهاندازي ستاد صنعتيسازي، هوشمندسازي و ساختمانهاي سبز هستيم.» خرم با بيان اينکه هماکنون حدود 10 ميليون واحد مسکوني در کشور داريم که نيازمند نگهداري هستند، اضافه کرد: «اين برنامه باعث اشتغالزايي 200 هزار نفري ميشود، قول ميدهيم با تعريف فرصتهاي شغلي طي دو برنامه توسعهاي نرخ بيکاري مهندسان عضو سازمان نظام مهندسي به صفر برسد.»
