دیابتیها پیشگیری از کرونا را جدیتر بگیرند
يک فوق تخصص غدد با اشاره به برخي از مهمترين راههاي پيشگيري و کنترل ديابت، بر اهميت پيگيري درمان افراد ديابتي در دوران کرونا تاکيد کرد.دکتر مجيد وليزاده عضو هيئت علمي دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي در گفتوگو با ايسنا، با بيان اينکه ديابت با افزايش قند خون خود را نشان ميدهد، بيان کرد: اگر قند خون ناشتاي فرد حداقل دوبار مساوي يا بالاتراز 126 ميليگرم در دسي ليتر بالاتر باشد، مبتلا به ديابت و اگر در محدوده 100 تا 125 ميليگرم در دسي ليتر باشد اصطلاحا در مرحله پيش ديابت و در خطر ابتلا به ديابت قرار دارد.وي با بيان اينکه قند طبيعي در حالت ناشتا بايد کمتر از 100 ميليگرم در دسي ليتر باشد، عنوان کرد: اگر قند خون از محدوده تنظيم طبيعي خارج شود ميتواند به مرور موجب عوارض جبرانناپذيري در بافتهاي بدن به ويژه بافتهاي کليه، چشم، اعصاب محيطي و به خصوص عروق بزرگ شود.
اهميت تشخيص ديابت و راههاي پيشگيري
وليزاده با بيان اينکه شيوع گسترده و عوارض جبران ناپذير ديابت اهميت پيشگيري را دوچندان ميکند، گفت: در حال حاضر در دنيا حدود 400 ميليون و در کشور ما نيز شش ميليون فرد مبتلا به ديابت وجود دارد که اکثر آنها به ديابت نوع دو يا ديابت بزرگسالان و حدود ششصد هزار نفر مبتلا به ديابت نوع يک هستند.وي کنترل قند خون و مشکلات همراه آن مانند پرفشاري خون را در کاهش خطر ابتلا به عوارض ناشي از ديابت مانند سکتههاي قلبي و عروقي موثر دانست و مطرح کرد: عدم کنترل بيماري منجر به بروز عوارض جبران ناپذير، کاهش طول عمر و کم کردن کيفيت زندگي ميشود، بنابراين با کنترل قند خون از بروز عوارض پيشگيري مي شود يا تا حد زيادي به تاخير ميافتد.به گفته وي، در ديابت نوع دو به طور معمول با داروهاي خوراکي و اصلاح شيوه زندگي مانند تغذيه سالم و فعاليت بدني ميتوان قندخون را کنترل کرد و معمولا نيازي به تزريق انسولين وجود ندارد.رئيس مرکز تحقيقات پيشگيري و درمان چاقي درباره ديابت نوع 1 نيز گفت: ديابت نوع يک معمولا در سنين پايينتر و در دهه اول يا دوم زندگي يعني کودکي، نوجواني يا ابتداي بلوغ و بزرگسالي رخ ميدهد و معمولا از ابتدا نياز به تزريق انسولين براي کنترل قند خون وجود دارد و نبود انسولين با حيات مغايرت دارد.
نقش بالاي وراثت در ديابت نوع 2
دکتر ولي زاده در رابطه با نقش وراثت در بروز ديابت توضيح داد: اگر يکي از افراد خانواده مبتلا به ديابت نوع دو باشند، با احتمال 30 تا 50 درصد فرزندانشان تا سنين ميانسالي ممکن است مبتلا شوند ولي در ديابت نوع يک وراثت نقش زيادي ندارد. البته با اينکه وراثت در ديابت نوع دو نقش بيشتري دارد ولي در ديابت نوع نوع يک ژنهاي مسئول ديابت شناخته شدهتر هستند.
راههاي پيشگيري از بروز ديابت
اين عضو هيات علمي دانشگاه با بيان اينکه اصلاح شيوه زندگي موثرترين راهکارهاي پيشگيري از بروز ديابت و همچنين کنترل آن است، گفت: برنامه غذايي منظم و سالم، ورزش و تحرک بدني، محدود کردن مصرف قندهاي ساده و چربيها و تنظيم زمان خواب از موثرترين راهکارهاست.وي با بيان اينکه مصرف منظم داروهاي تجويز شده و تزريق به موقع انسولين در مبتلايان به ديابت نوع يک نيز در کنترل بيماري ضروري است، عنوان کرد: استرس با بالا بردن هورمونهاي ضد انسوليني در بدن کنترل قند خون را تا حد زيادي مختل ميکند، بنابراين بايد تا حد امکان از عوامل استرس زا پرهيز شود.
شانس ابتلا به کرونا همانند سايرين است
اين پزشک متخصص با تاکيد بر اينکه افراد مبتلا به ديابت جزو گروههاي آسيب پذير در دوران کرونا محسوب ميشوند، اظهار کرد: البته اين آسيب پذيري به معناي ابتلاي بيشتر اين افراد نسبت به سايرين نبوده و شانس ابتلا به کرونا در بيماران مبتلا به ديابت همانند ساير افراد است، اما در صورت ابتلا احتمال بروز نوع شديدتر بيماري در بيماران ديابتي بيشتر است.اين عضو هيات علمي دانشگاه با بيان اينکه آمار مرگ و مير ناشي از کرونا در افراد فاقد بيماريهاي زمينهاي حدود 5 درصد است، گفت: اين رقم در افراد مبتلا به ديابت به 10 تا 15 درصد افزايش مييابد، بنابراين بيماران مبتلا به ديابت بايد اقدامات پيشگيري از کرونا را جديتر گرفته و اصولي همچون رعايت فاصله فيزيکي، شستن مرتب دستها و پوشيدن ماسک را اکيدا رعايت کنند.اين پزشک متخصص با اشاره به محدوديت فعاليت افراد در دوران کرونا، هشدار داد: اين بيتحرکي و کاهش فعاليت ممکن است به افزايش وزن و به تبع آن افزايش قند خون و مصرف دارو در بيماران ديابتي منجر شود، لذا افراد بايد سعي کنند برنامه غذايي کنترل شده داشته و با رعايت پروتکلها فعاليت بدني بيشتري داشته باشند.وليزاده با تاکيد بر اينکه سرعت انتقال و حجم ويروس کرونا در محيطهاي سربسته بيشتر از فضاهاي باز است، تصريح کرد: افراد ميتوانند براي انجام فعاليت بدني از خانه خارج شده و در مکانهاي خلوت و فضاهاي سر باز ورزش کنند، چراکه ريسک و خطر ابتلا در محيطهاي سرباز بسيار کمتر است و اگر فرد در محيط باز تنهاست نيازي به استفاده از ماسک هم ندارد. اگر افراد تمايل به ورزش در بيرون از منزل ندارند، ميتوانند در خانه با دويدن درجا، پياده روي، استفاده از تردميل و حرکات مختلف قندهاي اضافي را سوزانده و از اضافه وزن و افزايش قندخون جلوگيري کنند.
تاکيد بر پيگيري درمان افراد ديابتي
اين عضو هيات علمي دانشگاه در ادامه با تأکيد بر اهميت پيگيري درمان افراد ديابتي در دوران کرونا، گفت: تا حدامکان طي اين دوره مقدار بيشتري دارو تهيه کنند و خانواده و اطرافيان براي تهيه دارو به اين افراد کمک کنند، همچنين بيماران مي توانند بجاي مراجعه حضوري از ويزيتهاي غيرحضوري استفاده کرده و پس از اندازهگيري و ثبت وزن، آزمايش قند خون و فشار خون، اين اطلاعات را به صورت آنلاين با پزشک درميان بگذارند.اين پزشک متخصص کنترل قند خون افراد مبتلا به ديابت را مسئوليت دو جانبهاي برعهده خود افراد و همچنين دولت و سازمانهاي بيمهگر دانست و گفت: دولتها موظفند تسهيلاتي فراهم کنند تا داروي بيشتري در اختيار بيماران قرار بگيرد تا بتوانند حداقل به مدت 3 ماه ذخيره داشته باشند تا نيازي به خروج از منزل و ازدحام در داروخانهها براي تهيه دارو نباشد، همچنين با توجه به در معرض خطر بودن اين افراد، واکسن انفلوانزا به صورت سالانه براي اين افراد تأمين شود.
تاثير کرونا در بروز ديابت
دکتر وليزاده در بخش ديگر گفت و گو با اشاره به تاثير کرونا بر بروز ديابت، گفت: در برخي موارد ممکن است کرونا منجر به کاهش يا نابودي قدرت سلولهاي ترشح کننده انسولين در بدن شود، همچنين در دوره کرونا گاها موارد ابتلاي جديد به ديابت مشاهده ميشود، ولي بيشتر موارد به اين صورت است که قند خون مبتلايان به ديابت به علت خود بيماري و گاها به علت مصرف دارو، موقتا از کنترل خارج ميشود.
4 اصل «قانون روز بيماري»
اين فوقتخصص غدد در پايان با اشاره به قانون روز بيماري، تشريح کرد: قانون روز بيماري به اين معني است که افراد مبتلا به ديابت در روز ابتلا چهار اصل ساده شامل خوردن آب بيشتر، افزايش تعداد دفعات سنجش قند خون، ادامه مصرف مواد غذايي حاوي کربوهيدرات و عدم قطع انسولين در ديابت نوع يک (و درصورت لزوم استفاده از مقادير اضافي ) را رعايت کنند.دکتر وليزاده در پايان با تاکيد بر اينکه مبتلايان به ديابت بايد طبق برنامه ريزي روز بيماري که براي خود تهيه کردهاند اقدام کنند، اظهار کرد: اگر مصرف کنندگان انسولين اشتهاي بدي ندارند بايد انسولين را به همان مقدار قبل ادامه دهند اما گاهي لازم است از دوزهاي اضافه انسولين استفاده کنند، چراکه خود بيماري با افزايش ترشح هورمون هاي ضدانسوليني منجر به افزايش قند خون ميشود.
