کوويد 19؛ شايعترين علت سينه پهلو
فوقتخصص ريه بيمارستان مسيح دانشوري ويروس کوويد19 را شايعترين علت ايجاد سينه پهلو (پنوموني) در ماههاي گذشته دانست که منجر به بروز شديد بيماري، سندروم زجر تنفسي حاد و مرگ بيمار ميشود.مريم السادات ميرعنايت در آستانه فرا رسيدن 12 نوامبر که توسط سازمان بهداشت جهاني به عنوان روز جهاني پنوموني نامگذاري شده است، درباره اين بيماري توضيح داد: اين بيماري يک بيماري التهابي شديد ريوي است که هر سال منجر به مرگ تعداد زيادي از مردم ميشود.اين استاديار دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي ، پنوموني يا ذاتالريه را يک بيماري شديد التهابي ريوي ذکر کرد که در کودکان زير پنج سال و افراد بالاي 65 سال کشنده است. علامت شايع آن سرفه است و مي تواند با خلط، درد قفسه سينه، تب و تنگي نفس نيز همراه باشد.وي با بيان اينکه معمولا پنوموني به علت عفونت هاي باکتريال يا ويرال ايجاد مي شود گفت: اين روزها ويروس کرونا COVID-19شايع ترين علت پنوموني است.
نحوه تشخيص پنوموني
ميرعنايت در ادامه گفت: اين بيماري بر آلوئل ها يا حبابچههاي هوايي ريه ها اثر گذاشته و باعث مي شود آلوئل ها پر از چرک يا مايع شوند که در نتيجه رسيدن اکسيژن به خون با مشکل مواجه مي شود. درصورتي که اکسيژن خون کاهش يابد سلول هاي بدن نمي توانند به درستي کار خود را انجام دهند.اين استاديار دانشگاه تشخيص اين بيماري را اغلب براساس علائم باليني و معاينه عنوان کرد افزود: گرافي ساده ريه يا CXRay نيز در تشخيص کمک کننده است و از اسمير و کشت خلط هم مي توان براي تشخيص عامل بروز بيماري استفاده کرد.درمانگر بيمارستان دکتر مسيح دانشوري خاطرنشان کرد: در پنوموني ناشي از کوويد 19 تشخيص براساس نمونه گيري PCR حلق بيني يا نازوفارنژيال براي يافتن ويروس صورت مي گيرد. البته حدود 30 درصد موارد نتيجه تست ممکن است منفي کاذب باشد.به گفته اين استاديار دانشگاه در گرافي ريه مبتلايان ضايعات متعددي( ضخيم شدن ديواره هاي بينابيني، تيرگي، ادغام و..) ديده مي شود که مي تواند به صورت محيطي يا پريفرال، دو طرفه و يا منقطع باشد.
انواع پنوموني ناشي از کوويد19
ميرعنايت با اشاره به تقسيم بندي پنوموني براساس علائم باليني گفت: پنوموني کوويد19 به چهار دسته خفيف، متوسط، شديد و بحراني تقسيم مي شود. در انواع خفيف علائم بيماري به صورت تب خفيف، لرز، گلو درد، بدن درد، سردرد، علائم گوارشي نظير اسهال، از دست دادن حس چشايي و بويايي، ضعف و خستگي مفرط بروز ميکند.به گفته وي در نوع متوسط ( Moderate) علائم به صورت درگيري تنفسي يا تنگي نفس، درد فشاري قفسه سينه بروز کند که مي تواند همراه با تب باشد در اين بيماران SaO2 يا اکسيژن خون شرياني بين 90 تا 93درصد است.ميرعنايت با اشاره به علايم نوع شديد بيماري (Severe) گفت: در مبتلايان به پنوموني نوع شديد شاهد پيشرفت سريع علائم تنفسي هستيم که شامل تنگي نفس شديد، افزايش تعداد يا rate تنفس بالاتر از 30 نفس در دقيقه و افت ميزان اکسيژن خون شرياني يا SaO2به پايين تر از 90 ميشود.به گفته اين متخصص عفوني دانشگاه در نوع بحراني يا Criticalبيماري پنوموني عليرغم درمان با اکسيژن غيرتهاجمي علائم به صورت نارسايي تنفسي بروز مي کند و ميزان اکسيژن خون شرياني يا SaO2در بيمار کمتر از 88 درصد است. در اين وضعيت بيمار ممکن است در حالت شوک و دچار نارسائي چند ارگان باشد.دکتر ميرعنايت درخصوص افراد در معرض خطر ابتلا به پنوموني گفت: افراد مبتلا به بيماري هاي زمينه اي بيشتر در معرض ابتلا به پنوموني قرار دارند که مبتلايان به ديابت، آسم، CFيا کيستيک فيبروزيس، نارساييهاي حاد تنفسي COPD، آنمي سلول هاي داسي شکل و ضعف سيستم ايمني از آن جمله هستند.ميرعنايت سيگار کشيدن، کاهش توانايي سرفه مثلا در مبتلايان به CVA( سکته مغزي) را از ديگر ريسک فاکتورهاي مهم ابتلا به پنوموني ذکر کرد.
مهمترين راه پيشگيري از پنوموني
وي با توجه به اين که پنوموني يکي از عوارض بيماري کوويد 19 است عدم ابتلا به اين بيماري را بهترين راه پيشگيري از پنوموني برشمرد و توصيه کرد که با رعايت پروتکلهاي بهداشتي، زدن ماسک، فاصله گذاري و در خانه ماندن افراد در معرض خطر ميتوان از ابتلا به اين بيماري خطرناک پيشگيري کرد.اين فوقتخصص ريه بيمارستان دکتر مسيح دانشوري واکسيناسيون را از ديگر روشهاي پيشگيري پنوموني ذکر کرد که مي تواند در مقابل ابتلا به پنوموني باکتريال و ويرال فرد را محافظت کند.ميرعنايت همچنين تزريق سالانه واکسن آنفلوانزا را باعث کاهش ريسک عفونت افراد ذکر کرد و يادآور شد که واکسن پنوموکک نيز مي تواند عليه استرپتوکک پنومونيد موثر باشد.
موارد متوسط و شديد بستري ميشوند
استاديار دانشگاه درخصوص درمان بيماران گفت: درمان بيماران در موارد خفيف به صورت سرپايي صورت ميگيرد که در موارد باکتريال از آنتيبيوتيک استفاده ميشود. ميرعنايت در پايان خاطرنشان کرد: در موارد متوسط و شديد بيمار در مراکز درماني و بيمارستان بستري شده و داروهاي مورد نياز به صورت درمان تزريقي به کار مي رود؛ همچنين در صورت پايين بودن سطح اکسيژن خون بيمار از اکسيژن تراپي استفاده ميشود.ويروس کرونا اواسط ماه دسامبر (24 آذر) در شهر ووهان در استان هوبي چين گزارش شد. ابتدا از اين بيماري به عنوان ذاتالريه نام برده ميشد اما کميسيون ملي بهداشت چين در 30 دسامبر سال 2019 (9 دي ماه 98) به صورت رسمي شيوع اين ويروس را در چين اعلام کرد.اين بيماري که به تدريج به کشورهاي مختلف سرايت و سازمان جهاني بهداشت از آن با واژه همهگيري ياد کرد، تا لحظه تنظيم خبر بيش از 49 ميليون نفر را در جهان مبتلا کرده است که از اين ميان يک ميليون و 240 هزار نفر جان باختهاند.شيوع اين ويروس موجب تعطيلي بسياري فعاليت و رويدادهاي مختلف سياسي، اجتماعي و فرهنگي از جمله جشنوارهها، نمايشگاه ها و بسته شدن سينماها، سالنهاي تئاتر و کنسرت و کتابفروشيها و رويدادهاي مرتبط با صنايعدستي شد و تأثيرات منفي زيادي بر بازارهاي جهاني و اقتصاد کشورها در بخش هاي گوناگون از جمله بازار محصولات فرهنگي و اقلام هنري گذاشت.
