ترامپ و لقمان حکیم
لقمان را گفتند ادب از که آموختي گفت از بيادبان. اين جمله را ميتوان بر ديوار سياست پساترامپ هم نوشت و آويزه گوش کرد. ترامپ نمونه آدمهايي است که ميشود خيلي راحت به هر سياستمداري گفت: اگر ميخواهي سياستمدار خوبي باشي، کارهاي ترامپ را تکرار نکن. برخي را از باب مثال ذکر ميکنم. يک. دروغ نگو، بالاخص زياد دروغ نگو، مهمتر اينکه در دنياي رسانههاي آزاد و فضاي مجازي دروغ نگو. دو. کرامت انسانها را زير سوال نبر و ميان سفيد، سياه، لاتينتبار، زن، مرد، مسلمان و غيرمسلمان در رعايت حقوق شهروندي تفاوت و تمايز قائل نشو. سه. به محيطزيست احترام بگذار و اهميت آن را درياب و مثل ترامپ، از کنوانسيونها و توافقهاي بينالمللي براي حفاظت از کره زمين، خارج نشو. چهار. اهميت سازمانهاي بينالمللي را درياب، نقش آنها در توسعه خرد و عقلانيت در نظام پيچيده جهاني امروز را درک کن، نقد آنها آزاد و برشمردن کاستيهايشان واجب است، اما احترام گذاشتن به خرد جهاني را ياد بگير و در اوج بيماري کرونا سازمان بهداشت جهاني را ترک نکن. پنج. اخلاق سياسي داشته باش، از سياستمداران ديگر با احترام ياد کن، و به روساي جمهوري پيش از خودت يا بقيه سياستمداران توهين نکن. شش. از ابزارهاي رسانهاي نظير توئيتر غيرمسئولانه استفاده نکن. هفت. حرمت اصحاب رسانه را نشکن، و رسانههايي را که مخالف و منتقد تو هستند به صفات نامناسب و ناروا متهم نکن. هشت. انسجام اجتماعي جامعه را با تفکيکهاي هويتي ساختگي، برانگيختن گروههاي انساني عليه يکديگر و دوقطبيسازي بر هم نزن. نهم. حقوق زنان را محترم بشمار، و سهم آنان در اداره جهان و نقششان در جامعه را کماهميت جلوه نده. دهم. ميان انسانها جدايي نينداز و جز با معيار انسانيت و حقوق بشر با ايشان مواجه نشو. يازدهم. از قدرت عمومي براي رسيدن به منافع شخصي خود و خانوادهات استفاده نکن. دوازدهم. خودشيفته نباش. سيزدهم. قدرت را غيرمسئولانه و براي افزودن بر ميزان کلي خشونت در جامعه انساني بهکار نبر. چهاردهم. بسيج سياسي خشونتآميز را تسهيل و ترغيب نکن. پانزدهم. قانون عادلانه محصول فرايندهاي دموکراتيک را حتي وقتي به زيان توست، محترم بشمار. اگر لقمان حکيم در احوالات آقاي ترامپ دقت کند و با همان قاعده آموختن ادب از بيادبان، سياستنامه تنظيم کند، کتابي ميشود که هر سياستمداري شايسته است آنرا چند بار بخواند.
