معـاون فنـي مـرکز مـديـريـت بيماريهاي واگير وزارت بهداشت با اشاره به وضعيت بروز سکتههاي مغزي در کشور، گفت: استانهاي گـلستان، البرز و چـهارمحـال و بـختـياري بيشترين سهم را در بروز سکتههاي مغزي دارند.دکتر عليرضا مهدوي با اشاره به شعار روز جهاني سکته مغزي مبني بر «يک نفر از هر چهار بزرگسال سکته مغزي را تجربه خواهند کرد. فعال بودن (فعاليت بدني) به کاهش اين خطر کمک ميکند.»، گفت: سلولهاي مغزي از خون، اکسيژن و مواد غذايي دريافت ميکنند که به هر دليلي اگر خون رساني بافت مغز مختل شود ميگوييم سکته مغزي رخ داده است. اين حالت ممکن است با بسته شدن رگ بر اساس ترومبوز در همان محل اتفاق افتد و يا لخته خوني از نقطه ديگري از بدن به رگهاي مغزي برسد و کار خونرساني به بافت مغز دچار اختلال شود.وي افزود: اگر اين ترومبوز يا لخته خوني در کمتر از 24 ساعت از بين برود، حملهاي گذرا يا سکته مغزي کوتاه نام ميگيرد که ممکن است بخشي از مغز را به مدت موقت از کار بيندازد و بخشي از عوارض هم با بيمار باقي بماند. از طرف ديگر ممکن است رگهاي مغز پاره شود و خون بر مغز فشار وارد کند که چندان شايع نيست، اما در صورت رخ دادن معمولا کشنده است. پس سکته مغزي به دلايلي رخ ميدهد که مرتبط با بسته شدن رگهاي خوني مغز باشد.
نقش فشارخون بالا در سکته مغزي
وي با اشاره به نقش فشارخون بالا در بروز سکتههاي مغزي، اظهار کرد: فشارخون بالا به مرور زمان سبب ايجاد مشکل در خونرساني به مغز ميشود. سکتههاي مغزي از قبل فاقد علامت هستند و زماني که آغاز ميشوند ممکن است فرد احساس بيحسي، ضعف ناگهاني، فلج شدن بخشي از بدن، اختلال در تکلم، کاهش درک کلامي، مشکل بلع، تاري ديد، سردرد شديد و ناگهاني و... را تجربه کند.وي افزود: بر اساس خوداظهاريهاي صورت گرفته از طرف مردم، استانهاي گلستان، البرز و چهارمحال و بختياري بيشترين شيوع سکتههاي مغزي را داشتند.
نقش کرونا در بروز سکته مغزي
مهدوي در پاسخ به سوالي درباره نقش کرونا در بروز سکتههاي مغزي، ادامه داد: از روزهاي ابتدايي شروع بيماري اطلاعات ما دائما در حال تغيير است. اوايل شيوع بيماري مشکلات تنفسي ناشي از آن براي همه محرز بود، اما مدتي بعد ساير عوارض مانند مشکلات قلبي-عروقي، کليوي و... هم نمود پيدا کرد. از طرف ديگر حتي ممکن است داروهايي که براي مبتلايان به کرونا تجويز ميشود، عارضه داشته باشند. بنابراين در حال حاضر نميتوان گفت تغييرات احتمالي در بروز موارد سکته مغزي نسبت به ساليان قبل به دليل شيوع کرونا است؛ زيرا اين موضوع زمانبر است.وي در اين خصوص تاکيد کرد: بيشترين گروهي که با شيوع بيماري کوويد19 در معرض آسيب هستند، سالمندان هستند؛ آنها بيشتر از سايرين به مشکلات قلبي- عروقي مبتلا هستند و ممکن است علت اصلي فوت در زمان حاضر، کرونا باشد؛ اما نميتوان از نقش بيماريهاي زمينهاي آنها غافل بود. زماني که از بروز سکتههاي مغزي يا قلبي و يا ساير بيماريهاي زمينهاي صحبت ميکنيم که ممکن است مرگ بر اثر آنها رخ داده باشد و بايد به فاکتور مهمي مانند سن نيز توجه کنيم. جمعيت ما در حال حرکت به سمت سالمندي است و سکتههاي مغزي و قلبي نيز در اين بين ميتواند افزايش پيدا کند. با حذف اثر سن در بروز سکتههاي مغزي و قلبي ميتوان به اين نتيجه رسيد که نقش کرونا در بروز اين سکتهها چه اندازه بوده است.مهدوي افزود: بر اساس گزارش سيستمهاي مرگ در سال 1391 حدود 8 هزار نفر بر اثر سکته قلبي و 22 هزار نفر بر اثر سکته مغزي در کشور فوت کردند؛ پس از تقريبا هشت ماه که ويروس وارد کشور شده است حدودا 30 هزارنفر بر اثر ابتلا به آن جان باختهاند که مرگ بسياري از آنها نيز به علت بيماريهاي زمينهاي بوده است. نکته مهم اينجاست که حدودا نصف مرگ و ميرها مربوط به سکتههاي مغزي و قلبي است؛ ولي کرونا سرانجام روزي به پايان خواهد رسيد؛ درحالي که بيماريهاي زمينهاي با ما هستند در حالي که به اندازه کرونا برايمان ملموس نيست. سکتههاي قلبي و مغزي در صورتي که قبل از 70 سالگي رخ دهد و منجر به مرگ شود به آن مرگ زودرس ميگوييم.
کاهش آمار مرگومير جادهاي
وي با اشاره به کاهش آمار مرگومير جادهاي در سال جاري، بيان کرد: اين در حالي است که در طول ساليان گذشته حوادث ترافيکي سومين علت مرگها بوده است و کرونا توانسته اين موضوع را تحت تاثير قرار دهد. بيماريهاي زمينهاي قلبي، عروقي، ريوي، ديابت و... مرگ و مير زيادي در سراسر جهان دارند و اهميت پيشگيري از ابتلا به آنها مشخص است.مهدوي ادامه داد: اصلاح شيوه زندگي و داشتن تغذيه سالم، فعاليت بدني کافي و... براي سلامت فرد موثر است. در پاندمي کوويد19 به مردم ميگوييم قرنطينه شوند و همين سبب کاهش فعاليت بدني آنها شده است، اما ميتوانند در خانه فعاليت کنند و يا در مکانهاي خلوت خارج از خانه پيادهروي کنند.