سرنوشت اینستکس پس از بایدن
بزرگترين مانع پيش روي ايران در اين روزها که سبب شده است اقتصاد ايران با سختيهايي مواجه شود، تحريمهاي ثانويهاي است که ترامپ در ابتداي دوران رياستجمهورياش وضع کرد. اين تحريمهاي ثانويه در تمامي شرکتهاي خصوصي ترسي ايجاد کرده که وضعيت به اين نقطه رسيده است. اين تحريمها قطعا تا ژانويه ادامه دارد، مگر اينکه اتفاق ديگري در انتخابات رياستجمهوري ايالاتمتحده رقم بخورد. راي آوردن ترامپ در اين انتخابات کار را سختتر خواهد کرد و شايد اين شرايط براي مدت زمان طولانيتري باقي بماند. در صورتي که جو بايدن در اين انتخابات پيروز شود، تحريمهاي ثانويه يک ماه اول دوران رياستجمهوري او باقي خواهد ماند و بايدن پيش از آنکه تحريمهاي زمان دونالد ترامپ را لغو کند احتمالا يک گروه مشاور تشکيل خواهد داد تا بررسي کند از چه نقاطي ميتواند از ايران امتياز بگيرد و از چه نواحي ديگري ميتواند بر ايران فشار وارد کند. بنابراين اين کنشها و واکنشها تا آخر سال جاري شمسي ادامه پيدا خواهد کرد و اگر مقرر شود که تغييراتي در تحريمهاي ثانويه عليه ايران ايجاد شود به اواخر امسال موکول خواهد شد. در اين ميان، صحبتهاي نماينده آمريکا در امور ايران نيز که گفته است هر شخصي که رئيسجمهور آمريکا شود، فشار حداکثري عليه ايران را ادامه مي دهد نميتواند صحيح باشد زيرا تعريف فشار در ميان دموکرات ها و جمهوري خواهان متفاوت است. فشار آمريکا ادامه خواهد داشت اما شايد با کنار رفتن ترامپ به شکل ديگري و کمتر باشد. بايدن قول داده است که به برجام باز خواهد گشت. شايد جملات آبرامز در کوتاهمدت صحت داشته باشد اما بايدن پس از بازگشت به برجام کارگروههايي را تشکيل خواهد داد تا اين مسائل بررسي شود. دولت ترامپ امروز به گونهاي مسيرهاي مبادلاتي ايران را بسته است که اگر بايدن نيز پيروز شود و مذاکرات به نتيجه برسد باز هم مدت زمان زيادي بايد بگذرد تا اين مسيرها باز شود. پيروزي بايدن در انتخابات سبب ميشود تا فشارهاي آمريکا از چيزي که امروز است بيشتر نشود و فشار ديگري بر ايران اضافه نميشود. در اين ميان يک احتمال نيز وجود دارد که پس از روي کار آمدن بايدن، اينستکس در حوزه غذا و دارو فعال شود و اين يکي از تفاوتهايي است که ميان رياستجمهوري ترامپ و بايدن خواهد بود که نشان ميدهد فشارها افزايش نخواهد يافت. پس از روي کار آمدن جو بايدن آنچه اهميت دارد اين است که مسير گفتوگو هموارتر خواهد بود و شايد بعد رواني اين اتفاق به ايران کمک بيشتري کند و حتي اروپا با دستاني بازتر از طريق اينستکس در حوزه غذا و دارو با ايران همکاري کند و حتي کانال سوئيس نيز بيش از گذشته فعال شود.
