وليا… سيف، رئيس کل پيشين بانک مرکزي، آدرس منشا تشديدکننده نوسان در بازار ارز را در قالب يادداشتي به عبدالناصر همتي، رئيسکل بانک مرکزي، ارائه کرد. وليا... سيف در اين يادداشت به نوسانات ارزي اخير واکنش نشان داد و اين نوسانات را بيسابقه ارزيابي کرد. او در اين يادداشت با اشاره به بازار فردايي ارز تاکيد کرد: بانک مرکزي بايد با اختيارات کامل، اعتماد به نفس و اطمينان از حمايتهاي حاکميت به شيوه مناسب در اين بازارها ورود کرده و سعي کند در عمل کنترل آنها را به دست گيرد. در اين يادداشت که پس از مدتها سکوت در کانال تلگرامي سيف منتشر شده، آمده است: در شرايط حاضر شاهد شدت التهاب در بازار ارز هستيم که موجبات نگراني مسئولان، فعالان اقتصادي و آحاد مردم را فراهم کرده است. اين پديده جديدي نيست و در گذشته هم سابقه داشته است ولي ميتوان گفت از حيث شدت و دامنه نوسانات و همچنين طول دوره زماني، در مقايسه با گذشته بيسابقه است. از اوايل سال 97 تا بهحال نرخ ارز بيش از 400 درصد افزايش را به خود ديده است و علاوه بر آن شاهد نوسانات شديدي هم بودهايم که فعاليتهاي اقتصادي را به شدت تحت تاثير قرار داده و ظاهرا همچنان ادامه دارد. او تاکيد کرده است: ترديدي نيست دليل اصلي اين امر، محدوديتهاي ناشي از تحريم و همچنين تورم شتابندهاي است که در اقتصاد با آن مواجه هستيم. در عين حال عواملي وجود دارند که در صورت عدم کنترل، موجب افزايش شدت و دامنه نوسانات ميشوند. يکي از مهمترين عوامل تاثيرگذار، بازارهاي غيررسمي هستند که در شرايط نوساني و التهاب در بعضي از نقاط تهران، برخي شهرستانها و برخي کشورهاي همسايه توسط سفتهبازان و نوسانگيران ايجاد شده و رونق ميگيرند. در بخش ديگري از اين يادداشت آمده است: بيترديد در صورتيکه حاکميت نسبت به اين عوامل بيتفاوت باشد و آنها را به حال خود رها کند، سفتهبازان اعلام نرخ ارز در بازار را بهدست گرفته و عملا کنترل بازار را از دست بانک مرکزي خارج ميکنند. مهمترين اين بازارها، بازار معاملات فردايي است که متاسفانه اين روزها شاهد رونق مجدد فعاليت آن هستيم. البته در اين مجال قصد تبيين علمي اهميت اين بازارها و نحوه عملکرد و تاثيرگذاري آنها بر اقتصاد کشور را ندارم. در مورد عوامل و متغيرهاي ميان و بلندمدت تاثيرگذار بر بازار ارز هم در فرصتي ديگر نکاتي را به عرض خواهم رساند. اما آنچه در کوتاهمدت و بهفوريت بايد انجام شود اين است که بازار غير رسمي معاملات فردايي -که تجربه نشان داده، بهرغم دستورات و اقدامات قهري توانسته است به فعاليتهاي خود ادامه دهد و عملا با استفاده از کانالهاي تلگرامي و شبکه مجازي تعيينکننده نرخ ارز در اقتصاد باشد، بهنوعي تحت کنترل بانک مرکزي قرار گيرد. بانک مرکزي بايد با اختيارات کامل، اعتماد به نفس و اطمينان از حمايتهاي حاکميت بهشيوه مناسب در اين بازارها ورود کرده و سعي کند در عمل کنترل آنها را به دست گيرد و به دلالان و نوسانگيراني که براي تامين منافع خود، اقتصاد کشور را با چالش روبهرو ميکنند اجازه ضربهزدن به اقتصاد ملي را ندهد.