زخم معادن بر پیکره محیط زیست مازندران

طي سال‌هاي گذشته شاهد بوديم که هيچ‌نظارتي در خصوص معادن استان مازندران انجام نمي‌شود و هرچقدر که تمايل دارند اقدام به برداشت مي‌کنند. ضايعات آنها عملا محيط زيست برخي مناطق مازندران را با معضل جدي رو‌به‌رو کرده است. دليل گل‌آلود‌بودن دائمي برخي از رودخانه‌هاي مازندران از هراز گرفته تا چالوس همگي به علت وجود معادن شن و ماسه است. امروزه حتي از بستر اين رودخانه‌ها نيز برداشت‌هايي از سنگ آنها مي‌شود و در عوض ضايعات خود را در رودخانه تخليه مي‌کنند. معدن سرب که در حد فاصل نوشهر و چالوس قرار دارد يکي از معضلات جدي زيست محيطي اين منطقه است. محيط زيست نيز از اين معدن شکايت کرده اما همچنان به فعاليت خود ادامه مي‌دهد و هيچ‌شخصي جلودار اين افراد نيست. عملا زور محيط زيست به معادن نمي‌رسد. اين معادن درآمدهاي بسيار بالايي دارند و هرگاه نيز به آنها گفته مي‌شود که بايد تصفيه خانه تاسيس کنند نيز از عدم درآمد حکايت مي‌کنند. کوچکترين کارهاي ساده را براي ايجاد يک چاله کوچک نيز انجام نمي‌دهند تا از طريق آن ضايعات را تصفيه کنند. سازمان محيط زيست نيز نمي‌تواند اقدامي عليه آنها انجام دهد زيرا حتي اگر پلمب شوند بعد از مدت کوتاهي مجددا باز مي‌شوند. معادن در حال استفاده از انفال و منابع ملي هستند و در کنار بهره‌برداري شخصي آلودگي زيست محيطي نيز ايجاد مي‌کنند، تمامي اين رودخانه‌ها محل زايش ماهي‌هاي درياي خزر است. ماهي‌هاي درياي خزر به آب‌هاي شيرين نقل مکان مي‌کنند و عملا با گل آلود کردن آب رودخانه‌ها مانع تنفس اين گونه‌هاي جانوري مي‌شوند. تا پنج سال پيش اين معادن به‌راحتي پساب‌هاي خود را به رودخانه‌ها مي‌ريختند و هيچ‌کس حتي به آنها تذکر نمي‌داد اما در چند وقت اخير است که تذکراتي به آنها داده مي‌شود. کاني‌هايي که از معادن استخراج مي‌شوند حاوي سيليس هستند و گرد و غبار به‌وجود مي‌آورند. فرسايش خاکي که اين معادن ايجاد مي‌کنند بسيار خطرناک است. در شهرستان سوادکوه در محور خطيرکوه در يک مسير 14 کيلومتري، 18 معدن وجود دارد. عملا کوه‌خواري در اين منطقه عادي شده و به‌راحتي درختچه‌ها را در اين مناطق از بين مي‌برند. برداشت از بستر رودخانه‌ها براي ساليان سال ممنوع بود اما مجددا اين اتفاق رخ مي‌دهد و باعث مي‌شود تا بستر رودخانه لغزان شود و در هنگام سيل وضعيت را خطرناک مي‌کند. منابع طبيعي نيز متاسفانه در اين راستا اقدامي انجام نمي‌دهند. به قدري معدن در استان مازندران تاسيس شده است که ديگر نمي‌توان نقطه خالي از معدن را در اين استان پيدا کرد. امروزه استان مازندران نيازمند صنايع تبديلي است تا اشتغال ايجاد کند. هيچکس مخالفتي با پيشرفت و فعاليت معادن را ندارد، اما آنها بايد ملزم به رعايت حداقل اقدامات براي حفظ محيط زيست شوند. بايد در خصوص بهره برداري از معادن، قوانين اصلاح شود. مسلم است که اگر معادن سبب شوند تا به محيط زيست آسيب وارد شود بايد در خصوص اين اقدام واکنش نشان داد. در اين ميان بايد قانون معادن اصلاح شود، در صورتي که در ذيل اين قانون به تمام جوانب پرداخته نشده است.