موج گرانی به مهر رسید
رشد يکباره قيمت مسکن در کل کشور به صورت بيسابقهاي اتفاق افتاد و بسياري از کارشناسان اقتصادي اين رشد را نتيجه نوسانات ارزي، بيثباتي اقتصادي و تاثيرات ناشي از آن بر ساير بازارها از جمله بازار مسکن دانستند که همچنان اين تاثيرپذيري ادامه دارد. اين درحاليست که قيمت مسکن براساس آمارهاي رسمي بيشتر از 300 درصد رشد داشته و باعث شده تا توان تهيه مسکن براي دهکهاي پايين جامعه به شکل محسوسي کاهش يابد. در اين ميان تنها اميد تهيه مسکن ارزانقيمت بوده که در اين سالها جز وعده چيزي ديگري عايد مردم نشده است. در دولت نهم و دهم با رشد قيمت مسکن، دولت به اين فکر افتاد که براي برطرفسازي نياز مردم به مسکن طرحهاي بزرگ ساخت مسکن را بسته به نياز شهرها با عنوان مسکن مهر کليد بزند تا بتواند ضمن کنترل قيمت عرضه و تقاضا را هم به تعادل نزديک کند. در اين طرح قرار بود سالانه بيش از يک ميليون 500 هزار واحد مسکن مهر در کل کشور به صورت ارزان قيمت ساخته و با کمترين پرداختي در اختيار قشر ضعيف کشور قرار بگيرد. با اين وجود هرسال با عقب افتادن زمان تحويل واحدها قيمت تمام شده آن براي مردم افزايش يافت تا اينکه بسياري از تحويل آن امتناع کرده و عطايش را به لقايش بخشيدند.
رشد 10 درصدي قيمت مسکن
عباس آخوندي، وزير راه و شهرسازي دولت يازدهم، طرح مسکن مهر را يکي از بدترين طرحهاي دولتهاي گذشته ناميد و آن را بار اضافي به دوش دولت دانست و اين دولت هم هيچگاه موضع خوبي در برابر اين پروژه نداشت، با اين حال با روند افزايش قيمت مسکن در چهار ماهه ابتداي امسال و مشکلات عديدهاي که مردم بهويژه مستاجران براي تامين مسکن با آن برخورد داشتند بازهم بحث مسکن مهر و تحويل واحدهاي نيمهتمام مورد توجه قرار گرفت. اين در حاليست که موج رشد قيمت، به مسکن مهر هم رسيد و باعث شد تا اين پروژهها هم شاهد قيمتهاي فزاينده باشند. براساس آخرين آمار منتشر شده از سوي وزارت راهوشهرسازي در تير امسال قيمت مسکن در مقايسه با آخرين ماه بهار 99 حدود 10 درصد افزايش يافته است. متوسط قيمت هر مترمربع در ماهي که گذشته به مرز 21 ميليون تومان نزديک شد. روند تصاعدي قيمت مسکن تهران طي امسال تداوم داشته و باعث شده تا تقاضا براي مسکن شهرهاي جديد اطراف پايتخت بهويژه شهر پرديس افزايش يابد. از سوي ديگر عدم توليد مسکن به ميزان مورد نياز در کشور شرايطي را بهوجود آورده تا بهعنوان مثال در شهر پرديس عرضه واحدها متناسب با تقاضا نباشد. اين وضعيت نيز باعث افزايش قيمت واحدهاي اين شهر بهخصوص واحدهاي مسکن مهر شده است.
ادامه يا توقف
براساس اطلاعاتي که از قيمت خانه در پروژههاي مسکن مهر در تهران و شهر پرديس به گوش ميرسد يک واحد مسکن 121 متري در امير ساوالان (فاز 8) کليد تحويل با قيمت حدود يک ميليارد در ساير پروژههاي مسکن مهر اين شهر نيز قيمتها افزايشي بوده و در فاز 11 (کوزو) يک واحد مسکن مهر با قيمت 750 ميليون تومان براي فروش عرضه شدهاند، اين اتفاق دور از همه اهدافي است که براي ساخت و توسعه مسکن مهر در نظر گرفته شده بود. مسکن ارزان ديگر وجود ندارد و حتي مسکن مهر که قرار بود مرهمي بر زخم مردم باشد خود به زخم ديگري بدل شد. کارشناسان بازار مسکن معتقدند که رشد قيمت اين کالاي مصرفي هنوز متوقف نشده و تا زمانيکه عرضه بر تقاضا پيشي بگيرد و طرحهاي قابل اجرايي هم براي توسعه مسکن در کشور تبيين و اجرا نشود نميتوان منتظر گشايشي در اين بازار بود. با رشد روزافزون تقاضا براي مسکن که در حال حاضر حدود يک ميليون و 800 هزار واحد در سال است و مشکلات عديدهاي که پيش روي صنعت ساختمان وجود دارد، متعادلسازي عرضه و تقاضا بهشدت احساس ميشود.
خروج از نقشه
رشد قيمت مسکن اصليترين دليل براي حاشيهنشيني گسترده در حواشي شهرها بهويژه شهرهاي بزرگ است. مسکن مهر ميتوانست با نقايصي که داشته و دارد به جمع شدن حاشيهنشيني کمک کند، اما امروز با موج افزايش قيمت در اين پروژه شايد در آينده نه چندان دور بايد شاهد حاشيهنشيني در اطراف شهرهاي جديد ميزبان اين پروژه باشيم. با توجه به نياز بازار به عرضه مسکن، بهنظر ميرسد اگر دولت بتواند واحدهاي مانده در طرح مسکن مهر را تکميل و عرضه کند بخشي از التهابات اين بازار برطرف شود يا به حداقل برسد. نياز به ساخت و هزينههاي تهيه مسکن هرساله افزايش مييابد و با روند حاضر ممکن است وضعيت از حد بحران هم عبور کند و شاهد بيخانماني اقشاري باشيم که نه تنها در شهرها بلکه در مسکن مهر هم توانايي تهيه مسکن ندارند و بايد از نقشه خارج شوند!
