عليرضا زالي:
مدل اداره بيمارستان ها بايد تغيير کند
رئيس دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي، از آغاز اجراي طرح ايجاد بيمارستان هوشمند در يکي از مراکز دانشگاه، از نيمه دوم سال 99 به صورت پايلوت خبر داد. عليرضا زالي، در اختتاميه برنامه ملي توانمندسازي روساي بيمارستانهاي دانشگاههاي علوم پزشکي کشور در سالن همايشهاي بيمارستان قلب شهيد رجايي، با اشاره به اينکه اين برنامه با رويکرد انگيزشي آغاز شده است، گفت: ذهنيت اجرايي که در اين سمينار تدريس ميشود به مرور موجب تحولات نگرشي و رفتاري خواهد شد. وي اظهار داشت: يک تغيير پارادايم نسبت به عملکرد بيمارستانها در سالهاي اخير ايجاد شده که مفاهيم اصلي آن بيان کننده مديريت چندوجهي بيمارستانهاست و به اين مراکز به عنوان پديده اجتماعي مينگرد. نگاه به بيمارستان بايد زنده و پويا باشد و براي رسيدن به آن بايد دست به نوآوري زد. زالي با بيان اينکه در گذشته بيمارستانها يک ايستگاه صرف به منظور پذيرش بيمار بوده است، ادامه داد: امروز مديريت جديد مراکز در فرآيندهاي قبل و بعد پذيرش مداخله ميکنند. اين مراحل شامل بيماريابي، ايجاد آگاهي براي ارتقاي سلامتي، انجام فرآيندهاي درماني و سپس تداوم برنامههاي مراقبتي است. از همين رو مديريت بيمارستانها يکي از چندوجهترين سبکهاي مديريتي است و قابلقياس با نحوه مديريت در مراکز و سازمانهاي صنعتي و خدماتي ديگر نيست. وي عنوان کرد: برخي مدلهاي مورد توجه در اداره بيمارستانها برگرفته از مدلهاي صنعتي پيشين بوده که به طور طبيعي اين سبکهاي مديريتي قابلانطباق با محيط بيمارستان نبوده است. امروزه نياز به نظريهپردازي اختصاصي در اين حوزه حس ميشود. زالي از تغيير مفهوم مديريت در بيمارستانها به حکمراني در اين مراکز خبر داد و گفت: بيمارستانها براي رسيدن به اهداف خود بايد نگاه استراتژيک داشته باشند و در همين مسير، اعمال نگاه تلفيقي مديريتي و حاکميتي لازم است. وي ادامه داد: برخي از برنامههاي اين مراکز با نگاهها و نگرشهاي مختلف مبتني بر اهداف واقعي يا غيرواقعي و بسته به شرايط خاص اداري نوشته شدهاند، بنابراين توجه به موانع رسيدن به اهداف اين برنامهها بسيار اهميت دارد و در زمينه شناسايي اين عوامل، مديران بايد فعالانه عمل کنند. به گفته رئيس دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي، بر اساس مطالعات جهاني بزرگترين موانع تحقق اين برنامهها از نوع ساختاري است. زالي با اشاره به اينکه امروزه مدل اداري شايسته، مدل مطرح مديريت بيمارستاني است، اظهار کرد: اين مدل به سه عامل فردي، تکنيکي و فرآيندي ميپردازد که عليرغم ويژگيهاي فردي، به عوامل تکنيکي تاکيد بسيار شده است. در شرايط فعلي اقتصادي نيز بيمارستانها بايد براي خروج از اين بحران چارهانديشي کرده و يک طرح موثر ارائه دهند. وي در ادامه بيان کرد: امروزه در کشورهاي توسعهيافته بسياري از بيماران بر اثر عفونتهاي بيمارستاني و اشتباهات پزشکي فوت ميکنند، در سال 2019، 95 درصد اشتباهات پزشکي و بيمارستاني در آمريکا از جنس اشتباهات مديريتي گزارش شده است. زالي در خصوص سنجش مديريت موثر در بيمارستانها، گفت: اين شيوه اثربخشي مديريتي بايد در شرايط بحراني انجام گيرد؛ به اين معني که عيار مديريت يک بيمارستان بايد در شرايط و حوادث غيرمترقبه سنجيده شود. اصلاح سنجههاي اعتباربخشي در راستاي سنجش مديريت بيمارستانها گامي موثر است. در اين سنجهها هدف نهايي بايد ايمني و مراقبت از بيمار در سطح عالي به عنوان هدف در نظر گرفته شود. وي همچنين به شيوههاي نوين مديريت بيمارستاني اشاره کرد و افزود: موضوع بيمارستان سبز بايد به عنوان دغدغه و يک برنامه اساسي در مديريت بيمارستانها در نظر گرفته شود. اين مدل باعث کاهش 35 درصدي هزينهها و صرفهجويي در مصرف انرژي ميشود. زالي مترقيترين روش اداره بيمارستانها در دانشگاههاي علوم پزشکي را، ايجاد بيمارستان هوشمند اعلام کرد و گفت: قرار است بخشهاي زيادي از اين طرح با همکاري معاونت علمي و فناوري رياستجمهوري از نيمه دوم سال 99 به صورت پايلوت در يکي از بيمارستانهاي دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي اجرا شود. در اين خصوص مصوبات لازم اخذ شده و سندها و طرحهاي پشتيبان آن نيز تنظيم شده است. وي همچنين از شبکهسازي بيمارستانها بهعنوان يکي از مدلهاي نوين نام برد و گفت: اين اقدام موجب کاهش هزينهها، اشتراک تجربههاي مديريتي و ارائه خدمات تخصصيتر به بيماران ميشود. زالي در پايان پيشنهاد شبکهسازي بين دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي، دانشگاه علوم بهزيستي و توانبخشي، دانشگاههاي علوم پزشکي قم و کاشان را ارائه داد.