رئيس انجمن سمشناسي و مسموميتها ضمن تشريح موضوع سم آفلاتوکسين در مواد غذايي بهويژه شير، گفت: مردم بايد به وزارت بهداشت به عنوان ارگان و سازمان تامينکننده سلامت اعتماد داشته باشند و وزارت بهداشت نيز جهت اطمينانخاطر مردم استنادات و ارزيابيهاي روتين محصولات غذايي را اطلاعرساني کند. اميد سبزواري، دکتراي تخصصي سمشناسي مولکولي در گفتوگو با ايسنا، ضمن تشريح و بررسي علمي موضوع سم آفلاتوکسين در مواد غذايي بهويژه شير، اظهار کرد: ماتريکسهاي مختلف غذايي با احتمال آلودگي مواجه هستند و شير نيز به عنوان يکي از ارزشمندترين مواد غذايي از اين مساله مستثني نيست. وي با بيان اينکه در کشورهاي مختلف استاندارد و سقف مجازي براي وجود انواع سموم در مواد غذايي ازجمله آفلاتوکسينهاي B1 æ M1 ÊÚííä ÔÏå ÇÓÊ¡ ÝÊ: ÏÑ ÇíÑÇä äíÒ ÍÏ ãÌÇÒ ÓÎÊíÑÇäåÇí ÈÑÇí ÂÝáÇÊæ˜Óíä M1 ÊÚííä ÔÏå æ ÍÏǘËÑ ãÌÇÒ Âä ÏÑ ÔíÑ í˜ Ïåã ppb íÚäí í˜Ïåã ÞÓãÊ ÏÑ í˜ ãíáíÇÑÏ ÊÚííä ÔÏå ÇÓÊ. æí ÈÇ ÈíÇä Çíä˜å ÂáæÏå ÈæÏä íÇ äÈæÏä ÔíÑ Èå ÎæÑǘ ÏÇã æ æÖÚíÊ ÈåÏÇÔÊí ãÑÇ˜Ò ÌãÚÂæÑí ÔíÑ ÈÓÊí ÏÇÑÏ¡ ÝÊ: ÏÑ ˜ÔæÑ ãÇ ÍÏæÏ 900 ãÑ˜Ò ÌãÚÂæÑí ÔíÑ æ 400 ˜ÇÑÎÇäå ÊæáíÏ ÔíÑ ÇÓÊæÑíÒå æÌæÏ ÏÇÑÏ ˜å ÞÇÚÏÊÇ åãå ãÑÇ˜Ò ÌãÚÂæÑí ÔíÑ ÇÒ ˜íÝíÊ Úãá˜ÑÏí í˜ÓÇäí ÈÑÎæÑÏÇÑ äíÓÊäÏ¡ ÈäÇÈÑÇíä æÙíÝå ÏÓÊÇååÇí äÙÇÑÊí¡ ÇÑÒíÇÈí ÏÞíÞ Úãá˜ÑÏ ãÑÇ˜Ò ãÎÊáÝ ÌãÚÂæÑí ÔíÑ æ ˜ÇÑÎÇäååÇí ÊæáíÏ ÔíÑ ÇÓÊæÑíÒå Èå ãäÙæÑ ˜ÓÈ ÇØãíäÇä ÇÒ ÓáÇãÊ ãÍÕæáÇÊ ÂäåÇ ÈÇ äÙÇÑÊ æ äãæäåÈÑÏÇÑí ÇÏæÇÑí ÇÒ ÓØæÍ ÊæáíÏ æ ÚÑÖå æ ÓäÌÔ ÈÇÞíãÇäÏå ÂáÇíäÏååÇ æ åãäíä ãÞÏÇÑ Óã ÂÝáÇÊæ˜Óíä ÇÓÊ. ÏÑ ãÌãæÚ ãÇÊÑí˜ÓåÇí ãÎÊáÝ ÛÐÇíí ãÓÊÚÏ ÑÔÏ Óã ÂÝáÇÊæ˜Óíä ÈæÏå ˜å ÈÇíÏ ÈÇ ÑÚÇíÊ ÇÕæá ÈåÏÇÔÊí æ ÇÓÊÇäÏÇÑÏåÇ ÇÒ ÈÑæÒ ÂáæÏí ÏÑ ÂäåÇ íÔíÑí ÔæÏ.
پروتکلهاي نظارتي استاندارد براي تضمين سلامت مواد غذايي
اين متخصص سمشناسي مولکولي با بيان اينکه مسئوليت تامين سلامت شير و گوشت خام برعهده سازمان دامپزشکي کشور و تضمينکننده سلامت محصولات غذايي فرآوريشده مانند مواد گوشتي فرآوري شده و همچنين شير پاستوريزه برعهده وزارت بهداشت است، ادامه داد: سازمان دامپزشکي و وزارت بهداشت پروتکلهاي نظارتي استانداردي براي ارزيابي، نمونهبرداري و تضمين سلامت موادغذايي در سراسر کشور دارند که برمبناي آن از محصولات غذايي نمونه برداري و آزمايش ميکنند. به عنوان نمونه در مورد شير علاوه بر توجه به حد مجاز آفلاتوکسين، باقيمانده ساير مواد نيز کنترل ميشود. وي تاکيد کرد: براي کليه مواد غذايي مصرفي، استاندارد مشخصي براي باقيمانده مواد و حد مجاز سموم تعريف شده که همگي در پروتکل تست سلامت آنها بايد بررسي و ارزيابي شوند. تمامي اين پروتکلها در داخل کشور لازمالاجراست و مطمئنا از سوي وزارت بهداشت و سازمان دامپزشکي نيز رعايت ميشود. وي با تاکيد بر اينکه بررسي سلامت شير در پروژهاي تحقيقاتي محدود، به کل کشور قابل تعميم نيست، در عين حال در رابطه با انعکاس چنين مطالبي از رسانه ملي عنوان کرد: آيا مطالعه بصورت کشوري و بر مبناي اصول علمي تبيين شده و تعداد کافي نمونه و روش نمونهگيري معتبر انجام شده است؟ آيا يافتهها با رعايت اصول آماري و تفسير علمي، قابل تعميم به کل کشور است؟ يک مطالعه نظاممند بايد بر اساس برنامهاي از پيش تعريف شده و نمونهبرداري اصولي از سطح عرضه، کارخانههاي توليد شير پاستوريزه و مراکز جمعآوري شير خام طراحي و با استفاده از روشهاي آزمون معتبر و استاندارد سنجيده شود. سبزواري با تاکيد بر اينکه نظارت و ارزيابي سلامت مواد غذايي جزو وظايف ارگانهاي نظارتي است، گفت: با اين حال مسئوليت توليد محصولات و مواد غذايي سالم و استاندارد نيز بر عهده توليدکنندگان است. به عبارت ديگر توليدکننده بايد مطمئن باشد که محصول سالمي وارد بازار ميکند و دستگاههاي نظارتي نيز بايد به وظايف ارزيابي و نظارتي خويش براي اطمينان از سلامت مواد غذايي عرضه شده در سطح جامعه بپردازند.
وزارت بهداشت گزارش ارزيابيهاي نظارتي را منتشر کند
وي ادامه داد: اگرچه طي سال کارشناسان و اساتيد دانشگاه در قالب برخي پروژه هاي تحقيقاتي اقدام به بررسي و ارزيابي مقطعي و محدود نمونههاي مواد غذايي ميکنند، اما نهادهاي نظارتي همچون سازمان دامپزشکي و وزارت بهداشت نيز موظفند در تمام طول سال و بر اساس برنامههاي منظم و تدوين شده نمونهبرداري را در سراسر کشور انجام داده و آناليز نمايند. رئيس انجمن علمي سمشناسي با اشاره به وجود حدود 900 مرکز جمعآوري شير در کشور، اظهار کرد: ميتوان با انجام طرحهاي تحقيقاتي جامع و نمونهبرداري سراسري از کل کشور، ضمن انجام مطالعات جامع، آناليز و ارزيابي خطر، نتايج قابل اطميناني را استخراج کرد. وي انتشار مستندات علمي و گزارشهاي استخراج شده از ارزيابيهاي نظارتي از سوي وزارت بهداشت را اقدامي موثر جهت افزايش اعتماد و اطمينان مردم نسبت به سلامت مواد غذايي عنوان کرد و گفت: وزارت بهداشت قطعا اين گزارشها را در اختيار دارد و ميتواند در اختيار مردم و رسانهها قرار دهد.