وجود صنايع آلاينده و انتقال برخي از صنوف مزاحم و مشکلات کلانشهر تهران به شهرستان ري اين شهرستان را به کانون آلودگي هوا و انتشار بوي نامطبوع تبديل کرده است و همين موضوع نفس مردم جنوب پايتخت را تنگ ميکند. شهرستان ري با جمعيتي حدود يک ميليون نفر در جنوب استان تهران واقع شده است. اين شهرستان با برخورداري از شهرکها و لکههاي صنعتي و صنفي به عنوان قطب صنعتي در پهنه جنوبي پايتخت مطرح است. وجود صنايع آلايندهاي مانند کارخانه سيمان تهران و پالايشگاه شهيد تندگويان در کنار مجتمع پردازش پسماندهاي کلانشهر تهران در آرادکوه کهريزک و عبور کاميونهاي سنگين 17 استان جنوبي کشور، شهرستان ري را تبديل به کانون آلودگي هوا و انتشار بوي نامطبوع در استان تهران کرده است. انتشار بوي نامطبوع در شهر تهران يکي از مشکلات اساسي اخير پايتختنشينان است که در اين ميان بايد سلامت ساکنان شهرستان ري به عنوان نزديکترين افراد به کانون اصلي انتشار بوي نامطبوع و آلاينده بيشتر از همه مورد توجه قرار گيرد. اين درحالي است که رئيس اداره سلامت هواي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي پيشتر گفته بود: منشاء بوي بد تهران دفن زباله در کهريزک نيست، بلکه صنايع گوگردي است که در زمان پايداري هوا ميزان آلايندگي آنها تشديد ميشود. عباس شاهسوني افزود: بوي بدي که در روزهاي اخير در تهران احساس شد، گازي با منشاء ترکيبات گوگردي است که ميتواند دياکسيدگوگرد يا ترکيبات ديگري از گوگرد باشد و نميتواند به دفن زباله ارتباط داشته باشد. اين مسئول ادامه داد: با توجه به نوع بوي بدي که در هواي تهران احساس شده، مشخص شده است که جهت آن از جنوب به شمال است. ممکن است اين بو به صنايعي که گازهاي گوگردي منتشر ميکنند مرتبط باشد و احتمال نشت گاز از برخي صنايع جنوب تهران مثلا پالايشگاه وجود دارد، به خصوص اينکه بويي شبيه آن طي دو سال گذشته در يکي از شهرهاي خوزستان که پالايشگاه دارد نيز منتشر شده بود. استاندار تهران نيز روز بيست و ششم آذرماه در جلسه بررسي انتشار بوي نامطبوع در مناطق مختلف شهر تهران در جمع خبرنگاران گفته بود: علت انتشار بوي نامطبوع در پايتخت از محل دفع زبالههاي آرادکوه و کارخانه سيمان ري است. انوشيروان محسنيبندپي با بيان اينکه نتايج علمي و کارشناسي اين معضل که در روزهاي 11 و 23 آذر امسال اعلام شده حاکي است که سه نوع آمونياک، sh2 و so2 در تهران متصاعد شده است، افزود: کارخانه سيمان تهران از گاز مازوت استفاده مي کرد که مقرر شد سوخت آن تغيير کند. استاندار تهران ادامه داد: در برخي مواقع سال جهت باد از جنوب به شمال تغيير کرده و به همين واسطه بويي مشابه گنديدگي تخممرغ در مناطق مختلف شهر تهران استشمام ميشود. وي تاکيد کرد: تمامي صنايعي که فعاليت آنها منجر به انتشار گاز و بو ميشود تا 10 روز آينده ميزان آلايندگي آنها سنجش و گزارش ميشود. محسني بندپي خاطرنشان کرد: فعاليتهاي دامپروري و کشاورزي در اطراف تهران نيز در زماني که هوا پايدار است، در انتشار گاز و بوي نامطبوع بيتاثير نيستند. مردم جنوب پايتخت به خصوص شهرستان ري بهخاطر قرارگيري در کنار اين کانونهاي آلايندگي و بوي نامطبوع که هماکنون تمام کلانشهر تهران را فرا گرفته است از ساکنان ساير مناطق بيشتر در معرض انواع بيماريهاي قرار دارند و اگر وضع به همين منوال پيش رود شايد در آينده نزديک شاهد خسارات جبرانناپذيري براي مردم اين مناطق باشيم.
آلودگي هوا و مشکلات زيست محيطي
مريم محمدي، فعال زيستمحيطي گفت: آلودگي هوا و مشکلات زيستمحيطي که به واسطه صنايع مختلف در شهرستان ري وجود دارد حق زندگي سالم را از مردم اين منطقه گرفته است. وي در گفتوگو با ايرنا با اشاره به اينکه کنترل نشدن آلايندههاي محيطي در ارتقاي سلامت انسان و بهبود کيفيت زندگي نقش اساسي و غيرقابلچشمپوشي دارد، افزود: شهرستان ري به دليل تبديل شدن به قطب صنعتي پايتخت و وجود هزار واحد صنعتي بزرگ و کوچک که هر کدام آيندگي زيستمحيطي خاص خود را دارند هماکنون يکي از نقاط آلوده استان تهران محسوب ميشود. اين کارشناس محيطزيست ادامه داد: قرارگيري در مسير 17 استان جنوبي و وجود انبارهاي بزرگ کشور در شهرستان ري، اين منطقه را محل عبور و مرو گسترده کاميونهاي سنگين کرده که همين امر يکي از دليل افزايش ذرات معلق در هواست. محمدي با بيان اينکه شهرستان ري به دليل گستردگي اراضي و قرارگيري در جنوب پايتخت محل جولان پسماند سوزان و متخلفان زيستمحيطي است، عنوان کرد: پديده پسماندسوزي، آتش زدن لاستيک کاميونها براي استحصال سيمهاي فلزي، توليد زغال در کورههاي سنتي در کنار آلودگي ناشي از دپوي پسماندهاي تهران در آرادکوه حق زندگي سالم را از شهروندان شهرستان ري گرفته است. وي يادآور شد: رودخانههاي کن، سرخهحصار و شور که فاضلاب خرد و کلان پايتخت و واحدهاي صنعتي و کشتارگاهي را از سمت شهر تهران به ري ميآورد موجب آلودگي اراضي کشاورزي و منابع زيرزميني شده است. محمدي با اشاره به اينکه آلايندههاي زيستمحيطي از تنوع، گستردگي و پيچيدگي خاصي برخوردار هستند، ابراز کرد: اين آلايندههاي ميتوانند هر سه بعد جسمي، رواني و اجتماعي سلامت انسانها را با خطر مواجه سازند؛ به طوري که بر اساس آمارهاي بينالمللي آلودگي هوا و بيماريهاي ناشي از آن چهارمين رتبه مرگ و مير را به خود اختصاص دادهاند. اين کارشناس محيطزيست يادآور شد: آلايندههاي موجود در هوا آثار زيانبار متعددي بر جسم و روح افراد به جاي ميگذارد بهگونهاي که اين عوارض حتي سالها افراد را درگير خود ميکند و در بسياري از موارد در طولاني مدت بروز پيدا ميکنند.
شهرستان ري حياطخلوت مشکلات زيستمحيطي تهران شده است
رئيس شوراي اسلامي شهرستان ري نيز در جلسه بررسي مشکلات پسماند اين شهرستان با بيان اينکه کلانشهر تهران تمامي مشکلات زيستمحيطي خود را بدون هيچگونه تغييري به شهرستان ري تحميل ميکند، افزود: امروز ري به حياطخلوت تجميع مشکلات پايتخت تبديل شده است. حسن خليلآبادي افزود: امروز شهرستانري به واسطه قرارگيري در جنوب پايتخت از وجود شورا و مديريت شهري مستقل محروم شده و همين امر موجب مورد ظلم قرار گرفتن و سرريز شدن مشکلات کلانشهر تهران به اين منطقه شده است. وي با اشاره به اينکه شاخص آلودگي هواي شهرري هميشه 40 درجه آلودهتر از نواحي مختلف تهران است، عنوان کرد: هواي آلوده ري حاصل بيتدبيري مسئولان در انتقال صنايع مزاحم و آلاينده، پسماندها و ساير معضلات زيستمحيطي کلانشهر تهران به اين منطقه جنوبي پايتخت است. خليلآبادي يادآور شد: امروز به لطف حمل پسماندهاي تهران به کهريزک شاهد تجميع کوه زباله به ارتفاع 60 متر در 100 هکتار از اراضي مرغوب کشاورزي در آرادکوه هستيم که بوي نامطبوع و مشکلات ترافيکي حمل اين پسماندها توسط سيم تريلرهاي شهرداري گريبان مردم اين منطقه را گرفته است. وي با اشاره به اينکه در تمامي کشورهاي توسعهيافته پسماندهاي هر منطقه در محل توليد به وسيله زبالهسوزهاي پيشرفته تبديل به انرژي ميشوند، ابراز کرد: امروز باندهاي مخوفي پشت تجارت پسماندهاي تهران وجود دارند که اجازه هرگونه تغيير در مديريت آن را نميدهند. خليلآبادي يادآور شد: زباله در همهجاي دنيا با عنوان طلاي کثيف شناخته ميشود. در تهران نيز ما همين نگاه را داريم؛ ولي انتظار داريم مسئولان اين امر کار تفکيک و تبديل زباله را در مناطقي که توليد ميشوند انجام دهند. عضو شوراي اسلامي تهران، ري و تجريش اضافه کرد: شيرابههايي که از کوههاي پسماند در آرادکوه ايجاد شدهاند بر اساس يافتههاي علمي 400 برابر فاضلابهاي روان موجب آلودگي محيطزيست ميشوند. رئيس اداره محيطزيست شهرستان ري در ادامه اين گزارش از تشديد برخورد با متخلفان زيستمحيطي طي يک ماه اخير خبر داد و گفت: واحدهاي آلاينده جنوب تهران از ابتداي آذر که شرايط سکون جوي و تجميع آلايندههاي آغاز شده است به صورت شبانهروزي پايش ميشوند. زهره عبادتي با اشاره به اينکه 200 واحد آلاينده طي يک ماه اخير مورد پايش زيست محيطي قرار گرفته، افزود: 25 واحد آلاينده هوا در شهرستان ري اخطاريه زيستمحيطي دريافت کردهاند. وي عنوان کرد: واحدهاي توليد بتن، قير، آسفالت، ريختهگري، آجرنسوز، گچ و معادن شن و ماسه که در توليدات خود از سوختهاي فسيلي استفاده ميکنند، مورد پايش قرار گرفتهاند.
استفاده از سوخت مازوت متوقف شد
رئيس اداره محيطزيست شهرستان ري با اشاره به اينکه پالايشگاه و کارخانه سيمان تهران به دليل بالا بودن مواد آلاينده هوا در خروجي دودکشهايشان به صورت ويژه و شبانهروزي مورد پايش قرار ميگيرند، گفت: استفاده از سوخت مازوت (نفت کوره) به دليل ايجاد آلودگي شديد هوا در کارخانه سيمان تهران متوقف شده است. عبادتي اظهار داشت: استفاده از سوخت مازوت به دليل توليد گاز دي اکسيدگوگرد (SO2) و گاز ترش (H2S) که موجب آلودگي هوا و انتشار بوي نامطبوع ميشد در کارخانه سيمان تهران متوقف شده است. وي با بيان اينکه هماکنون کارخانه سيمان تهران با گاز شهري کار ميکند، خاطرنشان کرد: اداره گاز طي فصول سرد سال به دليل مصرف بالاي خانگي گاز صنايع را قطع ميکند به همين دليل بسياري از صاحبان صنايع به سمت استفاده از سوخت مازوت (نفت کوره) ميروند که همين امر موجب آلودگي هوا ميشود. عبادتي يادآور شد: استفاده از سوخت مازوت (نفت کوره) در صنايع استان تهران ممنوع است و بازرسان اداره محيطزيست شهرستان ري با پايش 24 ساعته صنايع جنوب تهران با هرگونه تخلف بهشدت برخورد ميکنند. عبادتي با اشاره به اينکه پسماندسوزي يکي از منابع عمده آلايندگي در جنوب پايتخت است، تصريح کرد: پسماندسوزان بيشتر مواقع ساعتهاي پاياني روز و شبها اقدام به اين کار ميکنند که در صورت مشاهده به شدت با اين افراد برخورد ميشود.
وي عنوان کرد: بازرسان اداره محيطزيست طي يک هفته گذشته 23 مورد پسماندسوزي را اطفا و دو نفر را نيز در همين زمينه به دستگاه قضايي معرفي کردهاند. عبادتي يادآور شد: پسماندسوزان با حمل مقادير زيادي لاستيک کاميون، سيم و کابل برق و ساير موارد صنعتي به مناطق جنوبي شهرستان ري اقدام به سوزاندن براي استحصال سيمهاي فلزي و ساير اقلام ميکنند که همين امر موجب ايجاد آلودگي هوا و مه در جنوب شهرستان ري به ويژه بخش کهريزک و فشافويه ميشود.
110 کوره زغالگيري تخريب شد
رئيس اداره محيطزيست شهرستان ري يکي ديگر از منابع آلاينده هوا و کانون بوي نامطبوع در جنوب تهران را کورههاي غيرمجاز زغالگيري در بخش کهريزک عنوان کرد و گفت: 110 کوره زغالگيري طي 10 روز گذشته در روستاهاي بخش کهريزک تخريب شدند. عبادتي با بيان اينکه کورههاي زغالگيري توسط اتباع بيگانه و بهصورت غيرمجاز و آلاينده در اين منطقه شکل گرفته و فعال هستند، افزود: حمل پسماندهاي درختان کلانشهر تهران به کهريزک موجب شده اين کورههاي غيرمجاز ايجاد شوند. وي يادآور شد: کورههاي زغالگيري با انتشار مستقيم دود و گازهاي سمي در روستاها و مناطق مسکوني جنوب پايتخت موجب آلودگي هوا در سطح اين منطقه شده است که مقابله با آن نيازمند کمک ساير دستگاهها از جمله اداره جهاد کشاورزي، منابع طبيعي، بخشداريها و دهياريهاست.