آرمان ملي- مطهره شفيعي: محمدرضاعارف تمايلي براي حضور در مجلس يازدهم ندارد اما راهنمايي و همراهي با کانديداها را وظيفه خود ميداند و خواب پريشان حذف شدن او از عرصه سياستورزي محقق نشد. هر روز که ميگذرد حتي در روزهايي که کشور درگير موضوعات غيرسياسي است از اختلافافکني ميان اصلاحطلبان و رئيسجمهور دريغ نميکنند و کوچکترين نقد اصلاحطلبان به روحاني را شکاف بزرگ و اختلاف لاينحل نشان ميدهند. اين روش قديمي و نخ نما شده از سال 92 در جريان است چنانکه کيهان در 21 خرداد سال 92 که هراس کانديداتوري روحاني و حمايت همهجانبه اصلاحطلبان از او را داشت با تيتر «حذف عارف و حمايت از روحاني براي اصلاحطلبان قوز بالاقوز شد» نوشت: حذف عارف از انتخابات به نفع نامزد کارگزاران، باعث دلخوري و اعتراضات گسترده در جبهه اصلاحات شده است. دبيرکل حزب کارگزاران اعلام کرد که شوراي 10 نفره مشورتي رئيس دولت اصلاحات، روحاني را به عنوان کانديدا انتخاب کرده و محمدرضا عارف را کنار گذاشتهاند. کرباسچي افزود: به هر حال اگر اين اتفاق بيفتد چون مجموعه اصلاحطلبان و نيروهاي مرتبط يک کانديدا خواهند داشت کمک بزرگي براي آقاي روحاني خواهد بود. عبارت ترديدآميز کرباسچي از آن جهت است که عارف آخرين مقاومت خود را نيز انجام داد و اعلام کرد تا آخر در انتخابات ميماند و به نفع کسي کنار نميرود. اما براساس اطلاعات موجود، عارف مجبور است به اين کودتاي نرم تن دهد و بده بستان تازه رئيس دولت اصلاحات با کارگزاران و هاشمي را بپذيرد. به نوشته رضا جلودارزاده سردبير هفتهنامه توقيف شده صبح آزادي در فيسبوکش، رئيس دولت اصلاحات تا همين اواخر ميگفته -و او خود از ايشان شنيده- که «رئيسجمهور من دکتر عارف است.» هجمهها به دولت و روحاني با نام «عارف» تا امروز ادامه دارد و مشخص نيست که چرا مخالفان دولت و اصلاحطلبان خود را بيخبر از بياثر بودن اين ترفند نخ نما نشان ميدهند. در صورتي که حسن رسولي از سياسيون نزديک به عارف چنين درباره کنار کشيدن او روايت کرد: «ما در سال 92، بنا بر ترجيحي که منافع ملي بر منافع جرياني داشت و با تدبيري که رئيس دولت اصلاحات اتخاذ کردند، آقاي دکتر عارف از نظرات ايشان و ساير مراجع اصلاحطلبي تمکين کردند و صحنه انتخاباتي را به نفع آقاي روحاني ترک کردند. آقاي دکتر روحاني همان سال 92 شبانه دنبال ملاقات با آقاي عارف بودند و از گذشتي که ايشان داشتند، تشکر کردند.»
اصلاحطلبان پشيمان نيستند
براي درک بهتر عدم وجود اختلاف جدي ميان عارف و روحاني ميتوان به اظهارات و مواضع رئيس فراکسيون اميد مجلس رجوع کرد. يکسال مانده به انتخابات رياست جمهوري دوازدهم اختلافافکنيها پررنگ شد و مخالفان دولت مدعي پشيمان شدن اصلاحطلبان از حمايت از روحاني در انتخابات 92 ميشدند و ادعا ميکردند عارف منتقد بزرگ رئيس دولت يازدهم است اما رئيس فراکسيون اميد مجلس در 25 مرداد 95 در پاسخ به اين پرسش که ارزيابي شما از شروط برخي اصلاحطلبان براي حمايت از روحاني در انتخابات آينده چيست، گفت: «بهتر است از هر کسي که اين موارد را مطرح کرده بپرسيد، اما بنده به عنوان رئيس فراکسيون اميد اين را ميگويم ما مسيري که ازسال 92 شروع کرديم را با جديت دنبال ميکنيم، در اين مسير نه تنها از روحاني بلکه از هيچ کدام از علاقهمندان به کشور و انقلاب عبور نخواهيم کرد.» 16ارديبهشت 96 هم ايسنا نوشت: «رئيس فراکسيون اميد مجلس با حضور در ستاد مرکزي حسن روحاني، حمايت خود را از اين نامزد انتخابات رياست جمهوري اعلام کرد. محمدرضا عارف همچنين با حضور در ستاد اقوام، مذاهب و اديان حسن روحاني با نيروهاي فعال در اين ستاد گفتوگو و براي آنها آرزوي موفقيت کرد.» در سال 97 انتقادات اصلاحطلبان از عملکرد دولت روحاني پررنگ شد و مخالفان دولت و اصلاحات پروژههاي خود را ادامه دادند اما از سوي ديگر عارف به تکذيب اين شايعات ميپرداخت و بر همراهي اصلاحطلبان با دولت تاکيد کرد. 18شهريور 98 اظهارات عارف مهر تاييدي بر ناکارآمدي شکافاندازان زد. رئيس فراکسيون اميد مجلس در آن روز با بيان اينکه اصلاحطلبان در انتخابات رياست جمهوري سال 92 و 96 به درستي عمل کردند، گفت: «ما (اصلاحطلبان) در حمايت از آقاي روحاني به وظيفه خود عمل کرديم و از حمايتهايي که از ايشان انجام داديم پشيمان نيستيم، البته در پيگيري مطالبات مردم با هيچ کسي تعارف نداريم و وظيفه ملي و تشکيلاتي خود را انجام ميدهيم و اميدواريم با تلاش بيشتر دولت و همکاري همه نهادها و جريانات با دولت، وضعيت اقتصادي کشور بهبود يابد.» چند ماه بعد هم بار ديگر رئيس فراکسيون اميد گفت: بايد مسئوليت حمايت از دولت را بپذيريم. آقاي روحاني هيچگاه نگفته اصلاحطلب است. اصلاحطلبان در دولت حضور دارند منتها اينکه حضورشان تأثيرگذار بوده و توانستهاند از منش و روش اصلاحطلبانه خود در پيگيري امور استفاده کنند، موضوعي است که بايد در محافل نخبگان و دانشگاهها مورد بحث قرار گيرد. شرايط در سالهاي 92 و 96 به گونهاي پيش رفت که اصلاحطلبها پشت آقاي روحاني درآمدند. اين حمايت به آن معنا نيست که دولت فعلي اصلاحطلب است البته ما هم بايد مسئوليت حمايت از دولت را بپذيريم. در عين حال فکر ميکنم درباره اين دولت مقداري سياهنمايي ميشود، چون کارهاي خوبي در توسعه زير بناها، بهبود مناطق محروم و وضعيت بهداشت و درمان انجام داده است».
شکاف اندازي که سبب وحدت شد
پس از ناکامي مخالفان دولت در ايجاد شکاف ميان اصلاحطلبان و روحاني بازي جديدي آغاز شد که با هجمه به عارف با هدف کمرنگ کردن اعتبار و جايگاه سياسي او بود. دلواپسان تصور ميکردند با هجمه به عارف اردوگاه اصلاحطلبان و اعتداليون را از ادامه مسير منصرف ميکنند؛ بنابراين بازي ديگري آغاز شد. چنانکه يکي از نشريات دلواپس نوشت: «براي محمدرضا عارف که روزي ميگفت نظام من را در آبونمک خوابانده است، حالا آسمان سياست رنگ ديگري دارد. او چند وقت ديگر مجلس را ترک ميکند و گويا شايعاتي که در مورد آماده شدنش براي انتخابات رياست جمهوري وجود دارد نيز صحت ندارد. ميگويند او تصميمي از جنس همان تصميم علي لاريجاني گرفته است؛ تعليق سياستورزي با مدت نامعلوم.» يا اينکه نوشتند: «يک نشريه اصلاحطلب ميگويد بيتدبيريهاي دولت روحاني و جازدن عارف از ثبتنام در انتخابات مجلس، ميخهايي بود که بر تابوت اصلاحطلبان کوبيده شد.»
عارف فعال است
عارف اگر چه تمايلي براي حضور در انتخابات مجلس يازدهم ندارد اما فعاليتهاي خود را ادامه و در مورد موضوعات مختلف و مهم به اظهار نظر ميپردازد مانند دو روز قبل که رئيس فراکسيون اميد مجلس با اشاره به حادثه سقوط هواپيماي اوکرايني ضمن انتقاد شديد از عدم صداقت برخي مسئولان با مردم، خواستار استعفا، برکناري و برخورد درخور با مقصران، پنهانکاران و ناصادقان با ملت شد.