تعطیلات غیرمترقبه و چالش در فرآیند یادگیری
پاییز و زمستان که از راه میرسد آلودگی هوا در کلانشهرها و البته برف و وقوع سیلاب در برخی نقاط کشور باعث میشود در فرآیند نظام آموزشی خلل ایجاد شود؛ تعطیلاتی ناخواسته که نفس فعالیت مدارس را به شمارش انداخته است. با وارونگی هوا و انباشت آلایندهها کم کم زمزمه تعطیلی زنگ ورزش و بهدنبال آن تعطیلی مدارس هم شنیده میشود؛ موضوعی که شاید در وضعیت بحرانی هوا مسکنی برای گذراندن روزهای آلوده باشد. این رویه که تنها راهحل عبور از این بحران است، البته گلایههای مسئولان دستگاه تعلیم و تربیت و معلمان را به همراه داشته است، چراکه ساعات آموزشی دانشآموزان با این تعطیلات از دست میرود و معلمان مجبور هستند در آموزش مطالب کتابهای درسی سرعت عمل بیشتری داشته باشند و بهطور قطع تعمیق در یادگیری دانش آموزان نیز کاهش پیدا خواهد کرد. به گزارش ایرنا، براساس برخی آمارها با احتساب تعطیلیهای رسمی و کاری تا اواخر آذر روزهای فعالیت مدارس ۶۰ روز شده است که از این تعداد، مدارس ۱۸ روز در سراسر کشور بنا بر مقتضیات منطقه تعطیل شدهاند؛ به عبارت دیگر حدود ۳۰ درصد روزهای آموزشی از بین رفته است. آنگونه که وضعیت تعطیلی مدارس تا امروز نشان
میدهد، در نگاه کلی وضعیت تعطیلی مدارس بیش از سالهای دیگر در شرایط مشابه بوده است؛ زیرا دلایل متعددی از جمله شیوع بیماری آنفلوآنزا و برف و سرما نیز به چالش آلودگی هوا اضافه شده و پایتخت همچنان با ۱۰ روز تعطیلی در طول این مدت که شامل روزهای ۳۰ آذر و اول دی ماه هم میشود، رکورددار بوده است. چالش دیگر در فراگیر شدن آلودگی هوا تعطیلی زنگ ورزش در مدارس است؛ چراکه در شرایطی که دانشآموزان نیاز به تفریح و انجام فعالیتهای ورزشی دارند از این کلاس محروم میشوند و دیگر صدای زنگ ورزش در مدارس به صدا درنمیآید و بهدنبال وخیمتر شدن اوضاع زنگ تعطیلی مدارس هم به صدا درمیآید. صرفنظر از دغدغه مسئولان برای فرآیند یادگیری در هنگام تعطیلی مدارس، خانوادهها نیز نگرانیهای خاص خود را دارند. از جمله مادران شاغل با این رویه دچار چالش و مشکل میشوند و نمیتوانند برنامهریزی درستی داشته باشند. تعطیلات غیرمترقبه و چالش در فرآیند یادگیری موضوعی است که معاون آموزش ابتدایی وزیر آموزش و پرورش در واکنش به آلودگی هوا و تعطیلی مدارس نشان داده و میگوید: تعطیلات غیرمترقبه باعث میشود در فرآیند یادگیری درسی دچار چالش شویم اما یک
موضوع محوری وجود دارد که آن هم سلامت دانشآموزان است. رضوان حکیمزاده ادامه داد: سلامت دانشآموزان برای ما و مسئولان سایر نهادها در اولویت است و نمیتوانیم این مساله را با هیچ چیزی عوض کنیم؛ البته موضوع یادگیری بسیار مهم است اما بهطور قطع بعد از سلامت دانشآموزان است و در این راستا، همراه تصمیمات اخذ شده هستیم. وی افزود: از سوی دیگر چون برنامه درسی از قبل برنامهریزی میشود، ساعت مشخصی برای یادگیری آن پیشبینی میشود و زمانی که تعطیلات زیاد میشود، به طور طبیعی هر معلمی که باشد دچار چالش میشود ولی نقطه امید ما، ایثار معلمان است. وی درخصوص چاره مشکل کسری آموزشی به دلیل تعطیلات غیرمترقبه، گفت: در معاونت ابتدایی چون تعطیلات غیرمترقبه به یک موضوع طبیعی تبدیل شده است، کارگروهی را تشکیل دادهایم و به تدوین یک برنامه جبرانی نظاممند فکر میکنیم که بتواند به عنوان راهنمای عمل کمک کند. معاون آموزش ابتدایی وزیر آموزش و پرورش تاکید کرد: البته با توجه به اینکه مدارس، شرایط متفاوتی دارند و جمعیت کلاسها مختلف است، هر مدرسهای با توجه به اقتضائات خاص خود، این موضوع را مدیریت خواهد کرد. این برنامه جبرانی کمک میکند
مدارس بدانند از چه راهکارهایی میتوانند برای حل مشکل استفاده کنند. وی با بیان اینکه این کمیته در این ماه شروع به فعالیت کرده است، افزود: به دنبال این هستیم که تمام راههای ممکن را در نظر بگیریم. در این راستا باید دستورالعملهای همهجانبه تنظیم شود و مبتنی بر دادههایی باشد که با بررسی و گفتوگو با مدیران و معلمان به دست آوردهایم. حکیمزاده به نامشخص بودن زمان اعلام تعطیلی مدارس اشاره کرد و گفت: انتظار میرود در خصوص زمان اعلام تعطیلی مدارس فکری شود و سازمانهای مسئول در این زمینه بتوانند به موقع اطلاعاتی را که لازم است، جمعآوری کنند. در این میان اگر قرار است جلسهای گذاشته شود باید بهگونهای مدیریت شود تا زمان اعلام تعطیلی یا دایر بودن مدارس، در زمان مشخص اعلام شود. وی اضافه کرد: تماسهای متعددی از سوی دانشآموزان و خانوادهها در روزهای آلودگی هوا داریم که آیا فردا مدارس تعطیل است؟ اگر این امکان را داشته باشیم که اطلاعرسانی به شکل بهتری به خانوادهها اعلام شود، اقدام موثری است. معاون آموزش ابتدایی وزیر آموزش و پرورش درباره تعطیلی مدارس و مشکل مادران شاغل نیز اظهار داشت: تعطیل کردن مدارس به ویژه برای
مادران شاغل مشکلی را حل نمیکند و مجبورند فرزندانشان را با خود به محیط کاری ببرند. با وجود اینکه تاکید میشود که مادران مرخصی بگیرند اما تمام کارها به شکلی نیست که افراد بتوانند مرخصی بگیرند. این موضوع برای بانوان شاغل در بخش خصوصی مشکل ایجاد کرده است چراکه مانند دستگاههای دولتی نیستند و اگر بخواهند مرخصی متعدد بگیرند، در خطر از دست دادن شغل هستند. از سوی دیگر خیلی از آنها سرپرست خانوار هستند و باید در مورد این جوانب فکر شود و یک مساله موقتی در دستور کار قرار نگیرد.
تعطیلی زنگ ورزش مدارس
نگرانی دیگر هنگام بروز آلودگی هوا تعطیل شدن زنگ ورزش مدارس است؛ موضوعی که وزیر آموزش و پرورش نیز آن را تابع تصمیمهای ستاد آلودگی هوا میداند و البته گریزی هم از این تعطیلی به دلیل تبعات بسیار منفی انجام فعالیتهای ورزشی در فضای آزاد نیست. محسن حاجیمیرزایی درباره علت برقراری زنگ ورزش در برخی مدارس در هوای آزاد با وجود هشدارهای کمیته اضطراری بررسی آلودگی هوای کلانشهرها میگوید: بهطور قطع آموزش و پرورش تصمیمات ستاد آلودگی هوای مستقر در استانداریها را مورد توجه قرار میدهد و اجرایی میکند. اگر مدیر یا هر مسئول دیگری در این زمینه تخطی کند با او برخورد میشود چراکه سلامت دانشآموزان برای ما اولویت است. وی همچنین در این رابطه که چرا با وجود برخورداری آموزش و پرورش از سالنهای ورزشی مناسب از این ظرفیت استفاده نمیشود و این سالنها در اختیار مدارس غیردولتی و نهادهای دیگر قرار دارد، اظهار میدارد: اموال آموزش و پرورش نمیتواند در اختیار مدارس غیردولتی قرار گیرد؛ قطعا هر امکانی که در اختیار آموزش و پرورش بود، برای مدارس دولتی است. البته ممکن است برخی از این سالنها ساعاتی محدود اجاره داده شوند اما اولویت با
مدارس دولتی است و در این زمینه نیز دستور بررسی صادر خواهیم کرد.
مدارس باید سالن ورزشی داشته باشند
معاون تربیتبدنی و سلامت وزیر آموزش و پرورش در رابطه با اینکه در شرایط وارونگی دما که دانشآموزان نمیتوانند در فضای روباز ورزش کنند و تا حدودی ورزش آنها در این فصول به حالت نیمهتعطیل درآمده؛ چرا از فضاهای سرپوشیده استفاده نمیشود؟ گفت: اکثر فضاهای سرپوشیده وزارت آموزش و پرورش صبحها در اختیار دانشآموزان است، بعدازظهر هم اجازه حضور غیردانشآموزان تا ساعت ۱۸ نیست. بعد از این ساعت امکان اینکه افراد غیردانشآموز بتوانند از این فضاها استفاده کنند، وجود دارد. مهرزاد حمیدی تصریح کرد: در استانها ساعت خالی و ساعاتی که سالنها با مراجعه دانشآموزان مواجه نیستند، مورد استفاده شهروندان قرار میگیرد، اما صبحها دانشآموزان از آن استفاده میکنند. حتی در برخی مواقع کانونهای دانشآموزی از ساعت ۱۸ عصر به بعد از این فضاها استفاده میکنند. وی تصریح کرد: سالنهای ورزشی این وزارتخانه در ۶ سال گذشته از سه هزار و ۱۰۰ به سه هزار و ۵۰۰ سالن افزایش یافته است. بدوناحتساب حیاط مدارس، فضاهای استاندارد سرپوشیده، سالنها، اماکن ورزشی و استخرها میانگین فضای ورزشی 33/0 مترمربع است که در زمان آلودگی هوا دانش آموزان میتوانند از
این فضاهای ورزشی استفاده کنند. حمیدی ادامه داد: در تمام مدارس باید سالنهای ورزشی ایجاد شود. همانطور که در زیر نظام فضا و تجهیزات سند تحول بنیادین آموزش و پرورش هم پیشبینی شده فضای سرپوشیده باید در مدارس جدید ساخته شود. به نظر میرسد اکنون که در کوتاهمدت راهکاری برای کاهش تعطیلات ناخواسته وجود ندارد و چارهای جز تعطیلی برخی امور روزمره از جمله تعطیلی مدارس و دانشگاهها در روزهای آلوده هوای کلانشهرها و همچنین وقوع برف و سیلاب نیست آنچه در این میان میتواند مورد توجه قرار گیرد، پر کردن ساعات آموزشی از دست رفته به شیوههای مختلف است تا دانشآموزان از درس و مدرسه عقب نمانند.
