آرمانملي- فريبا نهاوندي: سرپرست دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازي گفته است بهرغم آنکه از سال 95، سرشماري جديدي صورت نگرفته، معتقد است تعداد خانههاي خالي از سال 96 به اين سو کاهش يافته است! تعداد خانههاي خالي در آن سال دو ميليون و 580 هزار عدد در کل کشور بوده است. پروانه اصلاني همچنين پيشبيني کرده است که مسکن تا پايان سال افزايش قيمت نخواهد داشت. از سوي ديگر گفته ميشود طرح اقدام ملي مسکن نيز خواهد توانست بازار را به تعادل نسبي نزديک کند. بهويژه آنکه صندوق پسانداز مسکن يکم نيز براي تسريع و تسهيل خانهدار شدن خانهاوليها به اين طرح متصل شده است. «آرمانملي» در گفتوگو با مصطفيقلي خسروي- رئيس اتحاديه مشاوران املاک کشور- به بررسي اين برآوردها پرداخته است که در ادامه مي خوانيد.
بهعنوان رئيس اتحاديه مشاوران املاک کشور آيا آماري از تعداد خانههاي خالي در دست داريد؟
ما با آمار خانههاي خالي سر و کار نداريم و در مورد آن اطلاعي هم نداريم. همچنين اصلا سامانه يا راهکاري نداريم که خانههاي خالي را سرشماري کنيم و به هيچ وجه در حيطه وظايف ما هم نيست. اگر هم من حرفي بزنم تقريبا ميتوانم بگويم که غيرواقعي خواهد بود.
تا چه ميزان با اظهارات سرپرست دفتر اقتصاد مسکن وزارتخانه موافقيد؟ آيا ممکن است تعداد خانههاي خالي در اين سه سال کاهش يافته باشد؟
به هر جهت وقتي قيمت خانه افزايش مييابد، طبيعي است که مالکان يا آن را ميفروشند يا به اجاره ميگذارند؛ آمارهايي که ميگيرند و ما هم ميبينيم و مقداري از گزارشهايي که جسته و گريخته ميدهند نشان ميدهد که يک عده زيادي در اين مدت که خانهها گران شد، شروع به فروختن کردند. برخي هم ملک خود را نگه ميدارند بعدا ميفروشند. نکته ديگر اينکه برخي افراد اصلا با هدف اجاره يا فروش، ملک را نميخرند و از آن استفاده شخصي ميکنند. ما 400 شهر و 30 استان داريم و هر کسي وضع مالي خوبي داشته باشد در شهرهاي بزرگ خانهاي تهيه ميکند. برخي هم براي سرمايهگذاري ملک ميخرند. معروف است که خانه ميگويد تو مرا پنج سال نگاه دار من تو را 50 سال نگاه ميدارم. ملک امن ترين و پرسودترين سرمايه است. به همين علت عدهاي که سرمايهاي دارند، ريسک اين را نميپذيرند که سرمايه خود را در بانک بگذارند و ناگهان بانک ورشکسته شود، يا اينکه به کسي بسپرند و پولشان خورده شود؛ به جاي آن ملک ميخرند و بعد از مدتي هم ارزشافزوده پيدا ميکند و منافع آن براي مالک، چند برابر خواهد شد.
پيشبينيها حاکي از آن است که روند صعودي قيمت مسکن متوقف شده است؛ سرپرست دفتر اقتصاد مسکن نيز آن را تاييد کرده و گفته است در صورتي که تحولات پيشبيني نشدهاي در فضاي کلي اقتصاد ايجاد نشود، قيمتها تا پايان سال افزايش نمييابد؛ تا چه ميزان موافق اين برآورد هستيد؟
دقيقا درست است و اتفاق ويژهاي هم هرگز نخواهد افتاد! من اين را با قاطعيت عرض ميکنم. ما تا پايان سال هم هيچ نوع حرکت افزايشي در قيمت مسکن نداريم و پس از پايان سال هم شاخص تورم بانک مرکزي است که روي مسکن ميآيد.
آينده طرح اقدام ملي مسکن را چگونه ارزيابي ميکنيد؟ به نظر شما آيا ممکن است به سرنوشت مسکن مهر دچار شود؟
تجربهاي که در مسکن مهر به دست آورديم باعث ميشود ديگر هيچ وقت آن اشتباهاتي که در مسکن مهر انجام شد در مسکن ملي اتفاق نيفتد. مسلما مسئولان اين بار هوشيارتر عمل ميکنند و نميگذارند گذشته تکرار شود. اما همين قدر که اين کار را انجام دادهاند نيز رونق بازار و جو رواني را کنترل ميکند. اما نميدانم چرا هيچ نوع تبليغات و مانورهاي تبليغاتي روي آن انجام نشده است. اما نفس اين کار بسيار زيبا و مناسب بود و ميتواند فضاي رواني خوبي ايجاد کند. ما همواره محکوم به ساخت مسکن هستيم و دولت بايد کمک بزرگي براي ساخت و ساز و طرحهاي ساخت مسکن و پرداخت تسهيلات ارائه دهد.
نياز سالانه کشور به مسکن، بيش از يک ميليون واحد است؛ اما طرح اقدام ملي مسکن 400 هزار واحد را تحويل بازار خواهد داد. با اين حال، آيا اين طرح مثبت تلقي ميشود و در بازار مسکن تاثيري خواهد داشت؟
اين خوب نيست اما نميتوان گفت خيلي هم بد است. ما بايد صنعتيسازي را پيشه کنيم. ميبينيم که در چين يک ساختمان 15 طبقه را در يک ماه ميسازند. چرا ما نبايد به اين فناوري برسيم؟ ما بايد تکنولوژي ساخت و ساز را تقويت کنيم. ما بايد با فناوري روز جلو برويم در حالي که ما هنوز سنتي هستيم. بايد به سمت صنعتيسازي برويم و سرعت کار را بالا ببريم؛ امروز ديگر نبايد گفت افت سرمايه پديدار ميشود.
گفته ميشود صندوق پسانداز مسکن يکم هم به طرح اقدام ملي مسکن متصل شده است تا فرصت بيشتري براي خانهدار شدن خانهاوليها ايجاد شود. اين اقدام را چگونه ارزيابي ميکنيد؟
دقيقا اين کار هم بسيار مناسب و خوب است؛ براي اينکه خانهاوليها اميدارتر شوند و بتوانند سرپناهي درست کنند، اين بهترين راه بود.
طرح وام مستاجران از سوي بانک مرکزي برگشت خورده است. شما با طرحهاي تسهيلاتي نظير وام به مستاجران چقدر موافق هستيد؟
من با اين گونه وامها که جايش با دام عوض شده موافق نيستم. اين وامها در حقيقت دام است. وامي براي ما موثر خواهد بود که با کارمزد خيلي پايين ارائه شود. آن گونه وامها ميشود تسهيلات واقعي! ولي اينکه بانکها ميآيند با کارمزدهاي بالا آن را در اختيار مردم قرار ميدهند، وام نيست بلکه دام است. ما هم ميدانيم که دولت با هدف توانمندسازي مستاجران اين طرح را ارائه ميدهد اما حرف ما اين است که اين تسهيلات بايد به سازندگان تعلق گيرد تا از اين راه مستاجران خانهدار شوند. همان گونه که قبلا هم گفتهام در واقع ميتوان براي کمک به مستاجران، پيشقسط خانههاي طرح اقدام ملي مسکن را در قالب وام ارائه کرد تا مستاجران به صورت ماهانه اقساط خانه را پرداخت کنند و در نهايت مالک شوند.