مشکلات منطقه از طریق نظامی حل نمیشود
رئيس مجلس در مصاحبهاي که با «الجزيره» داشت به سوالاتي درخصوص پيشنهاد آتشبس انصارا... يمن، اظهارات وليعهد سعودي و... پاسخ داد.
پاسخ پيامي که از طرف مقامات سعودي به ايران داده شده، چگونه ميتواند باشد؟
ما بارها گفتهايم که مسائل منطقه از جمله مسائل امنيتي و اختلافات سياسي بايد با کمک کشورهاي منطقه حل و فصل شود و اين موضوع در مورد عربستان هم صدق ميکند؛ از ابتدا که اين مسائل در رابطه با جنگ يمن در عربستان مطرح بود، گفتيم درهاي ايران به سوي مذاکرات و حل مساله باز است؛ آنها بودند که فحاشي ميکردند و حتي گاهي برخي مسئولانشان گفتند ما جنگ را به تهران ميکشيم.
چرا ايران اصرار دارد به اينکه راه حل ورود به روابط حسنه با کشورهاي حاشيه خليج فارس، پايان جنگ در يمن است؟
نميخواهيم شرط بگذاريم و با کشورهاي منطقه منازعهاي نداريم؛ ساير کشورهاي منطقه با ما روابط خوبي دارند. ما با عمان، قطر، کويت و ساير کشورهاي منطقه مذاکره داريم، اما سعوديها نخواستند و مشکلات ايجاد شده در منطقه معلول اشتباهاتي بود که در منطقه رخ داد. البته ديگران و اسرائيليها تحريک کردند؛ اسرائيليها دوست کشورهاي منطقه نيستند.
مساله هستهاي بعد از سفر روحاني به نيويورک در چه وضعيتي قرار دارد؟
فعلا وضعيت خيلي متفاوتي نسبت به گذشته پيدا نشده است. ما مذاکرات طولاني را بعد از تقاضاي اوباما، رئيسجمهور سابق آمريکا براي حل و فصل مساله هستهاي با 1+5 داشتيم و به توافقي رسيديم اما رئيسجمهور فعلي آمريکا آن را بر هم زد که تبعاتي به طور طبيعي به همراه داشت. ما در اين توافق تعهداتي را در مقابل تعهداتي پذيرفتيم. وقتي تعهداتي نقض ميشود بايد قبول کرد که تعهدات ديگر بايد بالانس شود. بنابراين ما گفتيم پايبندي ما به اين امور متناسب با پايبندي شما خواهد بود. برخي کشورها پيشنهادهايي را براي حل و فصل اين مساله داده بودند و تلاشهايي داشتند که ما استقبال کرديم. حتي وقتي ترامپ از توافق خارج شد، رهبران کشورهاي اروپايي گفتند شما مکث داشته باشيد تا ما مساله را حل کنيم. در ابتدا چند هفته زمان خواستند و ما مطابق رفتار آنها اقدامي انجام نداديم، اما چند هفتهشان به چند ماه و يک سال منتهي شد و هيچ اقدام ملموسي انجام ندادند. در نهايت پيشنهاد کردند که مذاکراتي انجام شود. ما مخالف مذاکرات نيستيم، اما بهتر است اشتباهات جبران شود تا بتوان مذاکره کرد.
آيا ميتوان گفت ايران از اين بنبست خارج نميشود مگر با خروج ترامپ از کاخ سفيد؟
نميخواهيم بگوييم تنها همين راهحل وجود دارد اما دستگاه حکومتي آمريکا بايد متوجه باشد که رفتارشان باعث مسالهسازي در منطقه ميشود. اين هم براي خودشان هزينهبر است و از سويي دستاوردي ندارد. ترامپ انتخابات جديد را در پيش دارد و بايد ديد که تاکنون چه دستاورد و توفيق خارجي داشته است؛ توافق هستهاي را بر هم زد ما هم به تناسب آن گامهايي را در مساله هستهاي برداشتيم، مذاکره با کره شمالي چه دستاوردي داشته است؟ ترامپ يک معامله قرن اعلام کرد که آن هم در وسط کار سقط جنين شد و هيچ کس آن را نپذيرفت. ميخواستند مساله يمن را حل کنند که نتوانستند، براي سوريه هم کاري نکردند و در مورد افغانستان هم توفيقي نداشتند. بنابراين هيچ ابتکاري در عرصه سياست خارجي از آمريکاييها نديديم و علت اين است که افراطي عمل کردند.
آيا ممکن است اگر تحريمها افزايش يابد و بسيار غير قابل تحمل شود ايران به سمت گفتوگو با ترامپ و يا عکس گرفتن با او حتي قبل از رفع تحريمها برود؟
اگر به خيابانهاي ايران نگاه کنيد به خوبي متوجه ميشويد دست ايران از نظر امکانات پر است چون کشوري بزرگ و داراي 80 ميليون نفر جمعيت است و معادن و صنايع متنوع و نيروي انساني متخصص زيادي دارد؛ زماني که ترامپ از برجام خارج شد اعلام کرد که ظرف 3 تا 4 ماه کار ايران تمام است و اين حرف را به يکي از روساي جمهور اروپايي هم زده بود در حالي که بيش از يک سال گذشته اما هيچ اتفاقي رخ نداده است. من نميگويم از نظر اقتصادي مشکل نداريم اما توانمندي زيادي هم داريم؛ در قانون برنامه ششم توسعه براي دولت تکليف کرديم که بودجه جاري را از نفت خارج کند زيرا بخشي از بودجه جاري ما متکي به نفت است اما ترامپ باعث شد اين کار سريعتر انجام شود و آن را به جلو بيندازيم و در حال حاضر به دنبال اين هستيم که بودجه سال آيندهمان بدون اتکا به نفت باشد. ترامپ تصور کرد ما در مضيقه قرار ميگيريم اما بعد از تشنجهاي اقتصادي وضعيت متعارفي را داريم پيدا ميکنيم. البته ما فشار اقتصادي داريم اما راهکارهايي را براي آن پيدا کرديم و زمينه کار و توليد زيادي وجود دارد..
آيا سايه جنگ به طور کامل از ايران دور شده يا اينکه شما هنوز در محاسبات خود احتمال وقوع جنگ را داريد؟
ما هيچ وقت احتمال مساله جنگ را صفر نميدانيم و نيروهاي مسلح ما هميشه بايد آماده باشند. اما منطق حکم ميکند که آنها هزينه و فايده کنند. جنگ کردن ممکن است براي ما هزينه بر باشد اما براي خودشان هم بسيار پرهزينه است. بنابراين احتمال جنگ را کم ميبينيم، اما براي اين احتمال کم هم آمادگي داريم.
