آرمان ملي- مرتضي رفيعي: شاهزاده محمد بن سلمان در گفتوگو با برنامه 60 دقيقه شبکه سيبياس بدون اشارهاي به نقش خود در قتل جمال خاشقجي، روزنامهنگار سعودي قتل او را بسيار دردناک توصيف کرد و مدعي شد: «مسئولان اين قتل مجازات خواهند شد و عدالت در اين پرونده مسير خود را خواهد يافت». وي مدعي شد که دستور قتل خاشقجي را صادر نکرده است. محمد بن سلمان نه تنها دستانش آلوده به خون خاشقجي بلکه هزاران زن و کودک بيگناه يمني است. به منظور بررسي اين موضوع «آرمان ملي» گفتوگوي کوتاهي با پيروز مجتهدزاده استاد ژئوپوليتيک دانشگاه انجام داده که در ادامه ميخوانيد:
چرا آمريکا و بريتانيا و همچنين نهادهاي حقوق بشري جهاني در برابر قتل خاشقجي چنان که بايد و شايد از خود واکنش نشان ندادند؟
قتل خاشقجي انعکاس بسيار گسترده منفي جهاني بر عليه عربستان سعودي داشت. واکنشها نسبت به چنين جنايتي از سوي افکار عمومي بهتآور بود. اين مساله کمک ميکند تا از نظر سياسي به سر منزلي برسيم که نظام جهاني که تحت سلطه ايالات متحده اداره ميشود چگونه شرايطي را فراهم مينمايد که چنين جنايات کم نظير در تاريخ دفاع، تشويق و بعد پنهان شود. در مقابل همين نظام جهاني تحت سلطه آمريکا همه جهان را از نظر نظامي وارد ائتلافي عليه ايران ميکند، بدون آنکه اثبات نمايد چه دليلي وجود دارد که چنين ائتلافي تشکيل گردد. آمريکا به دنبال آن است تا بر ايران بيشترين فشار را وارد کند. چنين نظامي بر اساس زورگويي بنا شده است. اين در حالي است که مدافعان اين نظام ادعاي دموکراسي و حقوق بشر دارند. اخيرا يکي از شبکههاي تلويزيوني بريتانيا برنامهاي تحت عنوان پانوراما در خصوص قتل وحشيانه و غيرانساني جمال خاشقجي پخش کرد. اين برنامه با سند و مدرک نشان داد که چگونه پس از قطعه قطعه کردن اين روزنامهنگار قطعات بدنش را به محل اقامت سفير منتقل کردند. اين برنامه مشمئزکننده نشان ميداد انسانهايي پيدا ميشوند که در اين حد از توحش و ارزشهاي انساني سقوط ميکنند که فردي را که از نظامشان انتقاد کرده به اين صورت به قتل برسانند. در اين برنامه با سند و مدرک مشخص شد که خود وليعهد دروغگو و جنايتکار ضمن کتمان اين قتل آشکار، ترامپ نيز صراحتا اعلام ميدارد که به ما ارتباطي ندارد و عربستان دوست ماست که ميلياردها دلار از آمريکا سلاح ميخرد! اين بدان معناست که دلارهاي نفتي براي آمريکاييها اهميتش از دموکراسي و حقوق بشر بيشتر است. دونالد ترامپ ضمن کجدهني به افکار عمومي جهان نسبت به اين جنايت، مقدمات برگزاري اجلاس گروه 7 را عربستان فراهم نمود. در مجموع ميتوان گفت عامل اصلي جنايت در يمن نيز همين محمد بن سلمان است. حال ترامپ در اوج ادعاهاي شرمآور حمايت از حقوق بشر، از جنايتکار سعودي اين گونه حمايت ميکند، چگونه ميتوان قضاوت نظامهاي حکومتي جهان را به دست چنين شخصي سپرد؟
دو طرح نسبت به تحولات منطقه خليج فارس مطرح است؛ يک سناريو را آمريکاييها و ديگري را ايران مطرح نموده است. کدام يک از اين دو طرح ميتواند تامين کننده ثبات و صلح پايدار در منطقه خليج فارس باشد؟
ترامپ سعي ميکند تا ائتلافي از کشورهاي مختلف در خليج فارس بهوجود آورد. دست زدن به هرگونه اقدام در برابر هرگونه اتهام اثبات نشده، محکوم است. چون اين گونه اتهامات در شرايطي که اثبات نشده باشد فقط و فقط ميتواند تحريکي به منظور راه اندازي جنگي خانمان برانداز باشد. ترامپ بايد بداند که چنين جنايتي را تاريخ هرگز فراموش نخواهد کرد.
با توجه به وضعيت متزلزل بوريس جانسون در بريتانيا، چه آيندهاي را ميتوان براي جانسون و برگزيت متصور بود؟
نخست وزيري بوريس جانسون تصادفي بود. آغاز به کار و يا فرمان انحلال پارلمان (مجلس عوام) توسط پادشاه بريتانيا صورت ميگيرد. جانسون از ملکه خواست تا فرمان تعليق پارلمان را صادر نمايد. پارلمان منحل نشد بلکه به حالت تعليق درآمد. نمايندگان به ديوان عالي بريتانيا شکايت بردند در نتيجه آن ديوان راي به بازگشت پارلمان و شکستن آن تعليق داد که مشت محکمي به دهان جانسون بود. چنين رأيي در تاريخ سابقه نداشته است. چنين مسالهاي نشان دهنده ميزان عصبانيت نظام حکومتي نسبت به اقدامات خودسرانه جانسون بود. نه تنها جانسون شکست بزرگي را متحمل شد بلکه در اجراي سياستهايي که درباره برگزيت دنبال ميکرد، شکست خورد. جانسون رکورد شکست خوردن يک نخست وزير در پارلمان را در تاريخ بريتانيا بهدست آورد. او از نظر فکري به ترامپ شبيه است. نه تنها افکار جانسون و ترامپ به يکديگر شبيه بوده بلکه ظاهرشان نيز شبيه يکديگر است. علامت ظاهري جانسون موي بور آشفته است، غير از زبان نامتعارف، بيادبانه و عوامگونهاي که به کار ميبرد. ظاهر هر فردي بازگوي شخصيت آن فرد است. ظاهر موقر هر فرد نشان دهنده طرز تفکر آن فرد است. اخلاقيات هر دو نفر بسيار شبيه يکديگر است. زبان پرخاشگر و ادبيات گستاخانهشان نيز شبيه يکديگر است. همچنين هر دو اين شخصيتها تحت تعقيب قانوني در کشورهاي خودشان هستند. ترامپ متهم به سوءاستفاده از قدرت رياست جمهوري براي فشار به کشورهاي ديگر به منظور پروندهسازي سياسي براي رقباي سياسي، اين مساله ساير مسائل اخلاقياش را تحتالشعاع قرار داده است. اين در حالي است مسائل اخلاقي ترامپ از مدتها قبل مطرح بوده است. بوريس جانسون هم تحت تعقيب قرار گرفته به دليل مسائل اخلاقي و زورگوييهايي که از نظر سياسي اعمال کرده است. اين چه وضعيتي است که دنياي سياسي ما گرفتار آن است. چون کساني براي جامعه بشري تصميم ميگيرند که در تصميمگيري نسبت به زندگي شخصي خودشان اين گونه بيچاره هستند. اين مساله خود نشانگر آن است که مردمسالاري چگونه در حفظ حقوق شهروندان خوب کار ميکند. مردمسالاري و حاکميت مطلق قانون نه رئيسجمهور و نه نخست وزير ميشناسد. چون هيچ فردي بالاتر از قانون نيست. همگان خواهند ديد که مردمسالاري چه مشت محکمي بر دهان بوريس جانسون و دونالد ترامپ خواهد کوبيد. به گونهاي که ترامپ در مسير استيضاح و جانسون در مرحله تحقيقات قرار گرفته است.