درآمد روزانه 5 /1میلیاردی متکدیان
محمدرحيم فاضلينژاد با بيان اينکه بخش وسيعي از کساني را که در سطح خيابانها و بهويژه کلانشهرها تحت عناوين مختلف، مانند کودک کار، کودک خيابان و... مشغول تکديگري هستند اتباع خارجي تشکيل ميدهند، گفت: از آنجايي که اين افراد مجوز اقامت در ايران را ندارند، هويت آنها نيز قابل شناسايي نيست و به همين دليل هم توسط نهادهاي حمايتي پذيرش، ساماندهي و کشف علت تکديگريشان نيز امکانپذير نميشود. ايسنا نوشت؛ وي با اشاره به اينکه براساس قوانين و دستورالعملهاي اجرايي، بخش اعظم مسئوليت ساماندهي کودکان کار و خيابان و متکديان در حوزه اختيارات شهرداري است، اظهار کرد: چنانچه فرد متکدي توسط بهزيستي پذيرش و تحت حمايت قرار گيرد، سازمان بهزيستي وظيفه خود ميداند که بعد از پذيرش حمايتهاي لازم را از اين افراد به عمل آورد و در نهايت خدمات مددکاري را براي اين افراد شروع کند.
جديت بهزيستي در رفع مشکلات افراد تحتپوشش
سرپرست امور مجلس سازمان بهزيستي کشور تصريح کرد: در نهايت سازمان بهزيستي بستهاي از خدمات مورد نياز را به متکدياني که شناسنامه و مجوز اقامت دارند يا اتباع ايراني هستند، ارائه ميدهد. قطعا نهادهايي مانند کميته امداد چنين برنامهاي دارند و اگر کسي باشد که تحت حمايت سازمان بهزيستي قرار داشته باشد وظيفه نهادهاي حمايتي است که آنها را رصد کنند و مشکلات آنها را در حد بضاعت، توان و متناسب با آييننامهها و دستورالعملهاي موجود برطرف کنند. فاضلينژاد ادامه داد: به هيچعنوان مورد رضايت يا تائيد سازمان بهزيستي نيست که افراد تحت پوشش بهزيستي اقدام به تکديگري کرده و از اين محل نسبت به تامين نيازهاي خودشان اقدام کنند. اين موضوع صراحتا مورد تائيد سازمان نيست و چنانچه فردي بهعنوان متکدي شناسايي و به سازمان بهزيستي معرفي شود اين سازمان به جد وارد شده و خدمات مددکاري خود را ارائه ميدهد.
اجراي طرح ساماندهي کودکان کار و خيابان
وي در ادامه توضيح داد: معضل اصلي ما افرادي هستند که در سطح شهر، خيابان، چهارراهها و اماکن پرتردد حضور دارند و با انجام تکديگري سلامت جامعه را به خطر مياندازند، درحاليکه اين افراد به دليل نداشتن کارت شناسايي، امکان تشخيص هويتشان وجود ندارد. البته مسئوليت رسيدگي به اين بخش برعهده سازمان بهزيستي نيست و قطعا نهادهاي مسئول و متوليان بايد به اين موضوع وارد شوند. سرپرست امور مجلس سازمان بهزيستي با اشاره به اجراي طرح ساماندهي کودکان کار و خيابان با مشارکت استانداري و فرمانداري نيز گفت: براساس دادههاي به دست آمده از اجراي طرح بيش از 90درصد کودکان کار سطح شهر و خيابان، اتباع بيگانه فاقد مجوز اقامت هستند که عملا نهادهاي مسئول نميتوانند کاري براي آنها در داخل کشور انجام دهند. اين کودکان يا بايد تحويل خانوادهشان شوند که اغلب در کشور ما حضور ندارند، چراکه اين کودکان گروهي ترانزيتشده و در کلانشهرها ساکن شدهاند. برخي از خانوادههاي ساکن در ايران هم فاقد مجوز هستند و به اين ترتيب عملا امکان ساماندهي کودکان مذکور از سوي بهزيستي وجود ندارد.
نوع و شيوه کمکهاي مردمي
فاضلينژاد در ادامه براساس آمارهاي بهدستآمده از پژوهش و پروژههاي تحقيقاتي در حوزه کودکان کار و خيابان نيز اظهار کرد: برهمين اساس درآمد اين کودکان به مبالغ کلاني ميرسد و شهرونداني که با نيت خير به اين کودکان کمک ميکنند، بايد بدانند که اين مبالغ از دست کودکان خارج ميشود و با کمک آنها نهتنها به ارتقاي سطح زندگي اين کودکان کمک نميشود بلکه در عمل براي سلامت جامعه نيز مضر است. وي ادامه داد: بايد اين فرهنگسازي اتفاق بيفتد که پولي که شهروندان با اين نيت خير هزينه ميکنند، آگاهانه و هوشمندانه در اختيار نهادهاي مسئول، سازمانهاي مردمنهاد و موسسات شناسنامهدار قرار بگيرد. همچنين افراد ميتوانند نيازمنداني را که خودشان ميشناسند شناسايي و کمک کنند، اما به هرحال کمک مستقيم به کودکان کار و خيابان و متکديان باعث افزايش تعداد آنها در فضاهاي عمومي ميشود. سرپرست امور مجلس سازمان بهزيستي با تاکيد بر اينکه در خصوص کودکان کار و خيابان درصد محدودي از آنها دختران هستند و اکثريت مطلق با پسران است، نيز گفت: فرد متکدي از احساسات مردم سوءاستفاده ميکند. در دهههاي قبل متکديان فقط مرد بودند، اما در چندسال اخير زنان به عرصه تکديگري ورود پيدا کردهاند و به دنبال اين موضوع کودکان نيز وارد اين حوزه شدهاند. سرپرست امور مجلس سازمان بهزيستي کشور با بيان اينکه در کلانشهر تهران روزانه حدود 1.5ميليارد تومان پول به متکديان از سوي مردم پرداخت ميشود، افزود: اگر مسير تکديگري بهدرستي بررسي شود و دستگاههاي مسئول و آگاهيساز وارد کار شوند، ميتوان در حوزه مديريت فقر و پيامدهاي ناشي از آن گامهاي مثبتي را برداريم.
نقش بهزيستي در حمايت از نيازمندان
فاضلينژاد با اشاره به نقش سازمان بهزيستي در حمايت از مردم نيازمند، گفت: در حال حاضر اين سازمان تا سقف 516هزار تومان به افراد نيازمند يارانه پرداخت ميکند. در رويکرد مددکاري پولدادن صرف نميتواند بهمعناي سرويس اجتماعي تعريف شود. در حال حاضر کمتر از پنجدرصد متکديان حاضر در سطح شهرهاي ايران نيازمند واقعي هستند و بسياري از اين افراد مجوز اقامت قانوني در داخل کشور را ندارند.
واکنش استاندار تهران
استاندار تهران درخصوص درآمد روزانه 1.5ميلياردي متکديان در تهران گفت: دولت و نهادهاي حمايتي بارها اعلام کردند که از خانواده کودکان متکدي حمايت و براي آنها مقرري تعيين ميکند اما رقمهايي که از محل تکديگري نصيب آنها ميشود بالاتر است و برهمين اساس اين افراد بهرغم جمعآوري، بار ديگر به اين کار برميگردند. انوشيروان محسنيبندپي در جمع خبرنگاران در خصوص درآمد 1.5ميليارد توماني متکديان در تهران در هر روز، گفت: درباره اينکه چه ميزان مردم تهران به متکديان بهصورت روزانه کمک ميکنند موضوعي است که بهزيستي چون با متکديان در ارتباط است و اقدامات لازم براي سازماندهي آنها برعهده دارد قطعا اطلاعات بهزيستي به واقعيت و حقيقت نزديک است. وي افزود: آن زماني که ما در سازمان بهزيستي بوديم بررسيهايي انجام داده بوديم که هر متکدي بين 2 تا 5ميليون تومان درآمد دارد. هنگامي که از خود آنها در خصوص درآمدشان صحبت ميشد همين رقمها را اذعان و اعلام کردند که غروبها ما جمعآوري ميشويم، روساي باندها پولهاي ما را ميگيرند و مقدار کمي به ما ميدهند. استاندار تهران تاکيد کرد که دولت و نهادهاي حمايتي بارها اعلام کردند که هر خانوادهاي که به علت عدمتمکين مالي فرزندنش در خيابان مشغول تکديگري شود حاضر است که مخارج آن را پرداخت کند و کميته امداد نيز اعلام کرده که براي آنها مقرري تعيين ميکند اما رقمهايي که از محل تکديگري نصيب آنها ميشود بالاتر است و برهمين اساس است که اين افراد حتي پس از جمعآوري، بار ديگر به اين کار برميگردند. به گفته وي، روند توانمندسازي متکديان بهويژه کودکان استمرار پيدا خواهد کرد و طرحي که آغاز شده ادامه پيدا ميکند. البته اين اقدامات بايد همراه با فرهنگسازي باشد و بايد نسبت به برگشت آنها به چرخه زندگي عادي و تحصيل اقدامات لازم انجام شود. استاندار تهران در پاسخ به اين سوال که روند برخورد با گروههاي مافياي تکديگري و ساماندهي اين افراد چگونه خواهد بود، گفت: موضوع تکديگري در چند جبهه پيگيري ميشود و يکي از آنها که از اهميت زيادي برخوردار است موضوع مبارزه با قاچاق کودکان است. در همين راستا با وزارت امور خارجه جلسات مشترکي برگزار کرديم و نهايتا مقرر شد کودکاني که پدر و مادرشان در کشور حضور ندارند و از اتباع کشورهاي ديگر هستند به کشورشان برگردانده شوند و از سوي ديگر نيز مبارزه با گروههاي قاچاق که کودکان را از هرات و کابل براي تکديگري به تهران ميآورند در دستورکار قرار گرفته است. محسنيبندپي تاکيد کرد: 80درصد کودکان خياباني از اتباع خارجي هستند و اين رقم نسبت به گذشته افزايش پيدا کرده است، لذا هدفگذاري ما مبارزه با قاچاق کودکان از کابل و هرات به تهران است و بايد تدبيري اتخاذ کنيم اين کودکان به کشور خود برگردند.
چند درصد متکديان تهران، نيازمندند؟
فرماندار تهران بر لزوم برخورد قاطع با حدود 20 سرتيم تکدي گري حرفهاي در سطح تهران تاکيد کرد و گفت: 2هزار نفر از متکديان تهران، کودک هستند. عيسي فرهادي افزود: ما در تهران 4000 متکدي داريم که از اين ميان 2000 نفر کودک هستند و از ميان کودکان نيز حدود 1400 نفر از اتباع بيگانه هستند. به اين ترتيب در مجموع 30 درصد افراد متکدي از شهروندان خود تهران هستند و 70 درصد براي ساير شهرستانها هستند.بايد اين نکته مورد توجه قرار گيرد و به اطلاع مردم برسد که از ميان 4000 هزار نفر متکدي تهران، تنها 30 درصد نيازمند هستند و مابقي به اين کار معتاد شدهاند. فرهادي ادامه داد: بر اساس قانون، 12 دستگاه براي رسيدگي به امور افرادي که به عنوان متکدي جمع آوري ميشود، تأييد شده است که در سال 93 شوراي اجتماعي کشور دستور العمل آن را تهيه و به قانون تبديل شد و يک بار ديگر 12 دستگاه متولي موضوع جمع آوري و ساماندهي متکديان تعيين شدند. وي با تاکيد بر اينکه در حوزه تکدي گري حرفهاي هيچ اقدامي انجام نشده است، ادامه داد: به نظر ميرسد که در اين حوزه سرتيم وجود دارد که اگر با آنها برخورد نشود قطعا تاثيرات بسيار منفي به همراه خواهد داشت. بايد به اين نکته توجه داشته باشيم که برخي از اين افراد درآمدهاي ميليوني دارند و گذشتن از اين درآمد براي آنها بسيار سخت است. امروز در مجتمع فوريتهاي اجتماعي امکانات بسيار خوبي گردآوري شده اما در مورد تقسيم وظايف بايد بازنگري جدي انجام شود.
