فرق برنامه «نود» با «جهان آرا» چیست؟
فرق برنامه «نود» با «جهان آرا» چیست؟ سوالی که بهعنوان تیتر این یادداشت انتخاب شده است، در ابتدا کمی عجیب و شاید نادرست بهنظر میرسد. برنامه «نود» برنامهای ورزشی بود که به مسائل ورزش فوتبال در ایران میپرداخت و برنامهای مانند «جهان آرا» و «ثریا» که یکی از شبکه افق پخش میشود و دیگری از شبکه ۱، بیشتر برنامهای سیاسی، اجتماعی و در بعضی مواقع اقتصادی است و لذا مقایسه بین این دو به تعبیری قیاس مع الفارق است و از اساس نادرست! فرق برنامه «نود» با برنامههای دیگری همچون «جهان آرا» دقیقا در همین نکته نهفته است. با اینکه نود در حوزه ورزشی بود و جهان آرا در حوزه سیاسی و اجتماعی و... است، اما با این حال برنامه نود هرگاه گفتوگویی شکل میگرفت، امکان اظهار نظر تمامی طرفین ماجرا را فراهم میآورد و در نهایت انتخاب را به مخاطبان وامی گذاشت تا آنها خود به قضاوت بنشینند که کدام دیدگاه با واقعیت تطابق بیشتری دارد. از آن مهمتر آنکه هرگاه در میانه یک گفتوگو از شخصی نام برده میشد و اتهام و یا مسالهای درباره او مطرح میگردید، بلافاصله با آن فرد تماس برقرار میشد تا او نیز امکان دفاع از خود را داشته باشد. به این ترتیب
فضایی فراهم میشد تا همه دیدگاه ها، امکان ارائه نظرات خود را داشته باشند و در نتیجه گستره همگانی در همان حوزه ورزش فراهم میشد تا افکار عمومی در آن حوزه شکل گیرد و امکان انتخاب آگاهانه تری فراهم گردد. برخلاف این روش، مسیری است که برنامههایی همچون «جهان آرا» پیمودهاند. در این تیپ برنامهها، مهمانی به برنامه دعوت میشود و به هر کسی که خواست اتهام و تعرضی وارد مینماید و کمتر امکان پاسخگویی برای طرف مقابل را فراهم مینماید. در این سیل اتهامات و ایرادات که به شخصی وارد میشود یا مجری هم همراهی و تایید مینماید و یا حداکثر به این جمله بسنده میکند که «اگر افراد متهم پاسخی دارند میتوانند با برنامه تماس بگیرند و جواب خود را ارائه دهند» که هیچگاه این تماس هم برقرار نمیشود. گویی در چنین برنامههایی قرار نیست حقیقت آشکار شود و تنها بنا بر این است که مخاطب خاص خود و یا به تعبیری طرفداران خود را با اطلاعات یکسویه قانع سازد که شما در موضع حق قرار داری اکنون منطق پرسش آغازین این یادداشت و البته پاسخ آن آشکار میگردد. فرق برنامه نود و برنامههای دیگر همچون جهان آرا ، ثریا و... در این است که برنامه نود تلاش مینماید
در همان حوزه خود، امکان شکلگیری گفتوگو و ارائه دیدگاههای مختلف فراهم شود و در نتیجه به شکلگیری گستره همگانی و در نهایت فضای معقولانه مدد میرساند، اما برنامه جهان آرا تنها در پی اثبات دیدگاه مورد نظر خود است، لذا این گفتوگوها نه تنها به عقلانیت و ارتقای فکری جامعه مدد نمیرساند، بلکه به رادیکال تر شدن مخاطبان خاص همان برنامه منجر میشود. البته در فضای رسانهای امروز و با وجود فضای مجازی که امکان طرح دیدگاههای مختلف فراهم است، این اقناع سازی یکسویه ره به جایی نخواهد برد و مخاطبان دیگر به پیامهای یکسویه کمتر اعتنا میکنند. از همین رو است که برنامه نود مخاطبانمیلیونی داشت، چراکه همه طرفها احساس میکردند که صدای آنها در این برنامه شنیده میشود و برنامههایی همچون جهان آرا و .... حداکثر مخاطبان چندهزار نفری دارد که با گسترش بیش از پیش فضای مجازی، همین تعداد نیز رو به افول خواهد بود.
