آرمان ملی- احسان اسقایی: شرایط دولت سیزدهم خوب نیست. دقیقا در روزی که فاطمیامین توسط مجلس از دولت کنار گذاشته شد، چند تشکل بسیج دانشجویی به معاون اول رئیسجمهور نامه زدند که «آقای مخبر اگر نمیتوانید پاسخگو باشید، استعفا دهید!» ماجرای نامهنگاریهای بسیج دانشجویی به گذشته برمیگردد. یعنی زمانیکه سیدابراهیم رئیسی از صندوق رای انتخابات ریاستجمهوری بیرون آمد و نام محمد مخبر بهعنوان معاون اول رئیسجمهور رسانهای شد. آن روزها همگان متعجب بودند که چرا مخبر بهعنوان معاون اول از سوی ابراهیم رئیسی انتخاب شده است؟ زیرا مخبر نتوانسته بود یکی از مهمترین پروژههای بهداشتی را که به وی سپرده شده بود را به ثمر رساند. مخبر که هدایت بنیاد برکت را عهده داشت و این بنیاد ساخت واکسن کرونا با مارک برکت را در دستور کار قرار داده بود، مدام در رسانهها حاضر میشد و اعلام میکرد که بنیاد برکت چنان خواهد کرد که نیازی به واردات واکسن احساس نشود. هرچند موفقیتهایی در این زمینه بهدست آمد و میلیونها دز واکسن نیز ساخته شد. از این منظر نزدیکترین تشکلهای سیاسی به دولت تعجب کردند که چرا رئیسی، مخبر را بهعنوان معاون اول خود
برگزیده است. با این وجود مخبر فقط معاون اول نماند و آنگونه که رسانهها نوشتند او نقش مهمی در آرایش کابینه سیزدهم بهخصوص تیم اقتصادی دولت داشت.
3 سؤال بسیج دانشجویی
بسیج دانشجویی در طول حدود ۲۰ ماه که از استقرار دولت سیزدهم میگذرد، سه بار از مخبر خواسته است که در ارتباط با عملکرد خود در سه پروژه واکسن برکت، مولدسازی اموال مازاد دولت و بهتازگی در ارتباط با برنامه اقتصادی دولت با توجه به نامگذاری سال ۱۴۰۲ بهعنوان سال افزایش تولید و مهار تورم پاسخگو باشد. در نامه اخیر تشکلهای دانشجویی به محمد مخبر آمده است: «اطلاع از برنامه ویژه دولت برای «مهارتورم» و «رشدتولید» از بیان شما بهعنوان «فرمانده اقتصادی دولت» حق طبیعی مردم است. ولی معالأسف باید گفت؛ گویا فرمانده اقتصادی دولت علاقهای به حضور در مجامع نخبگانی و دانشگاهی ندارد.» در این نامه ضمن گلایه از فقدان راهبرد اقتصادی دولت آمده است: «آنچه امروز نمایان شده حاکی از آن است که دولت سیزدهم حتی به راهبردهایی واحد نزدیک هم نشده؛ دولت برنامه مشخصی برای چند سال باقی مانده از عمرکوتاه خویش ندارد و تنها از ستونی به ستون دیگر در حال حرکت است.» در سطور دیگر این نامه آمده است: «امروز دیگر زمان آن رسیده که هر آنچه انجام شده و درحال انجام است، شفاف با افکار عمومی در میان گذاشته شود.»
مخبر پاسخگو باشد
در این نامه سؤالات مهمی از سوی تشکلهای بسیج دانشجویی از معاون اول رئیسجمهور شده است از جمله اینکه: «چرا دولت برای اصلاح اساسی ساختار بودجه و نظام بانکی تمرکز و برنامه و اراده مؤثری از خود نشان نمیدهد؟ تا چه موقعی باید شاهد ناتوانی در برخورد با بیانضباطی بانکها در اعطای وامها و تسهیلات کلان باشیم؟ چرا زمانیکه رئیسجمهور بر وعده ساخت ۴ میلیونی مسکن تأکید میکند، تسهیلات موجود بانکی به این سمت حرکت داده نمیشود؟ چرا این حجم از بیثباتی و تنش تصمیمگیری میان اعضای کابینه دیده میشود؟ دلیل بیارادگی و تناقض فاحش در سیاستهای ارزی چیست؟ و انبوه دیگری از سؤالاتی که سایهنشینی دوساله جنابعالی مانع پاسخگویی بدانها بوده است.» نکته بارز در این پرسشهای این است که چرا فقط شخص معاون اول از سوی بسیج دانشجویی مورد پرسش قرار میگیرد. آیا رئیسجمهور بهعنوان فردی که مسئول کابینه و عملکرد این کابینه است، نباید پاسخگوی باشد؟ البته سیدابراهیم رئیسی چندبار در بین تشکلهای دانشجویی حاضر شده است و پای سخنان آنها نشسته و نقدهای فعالان دانشجویی را شنیده است. با این وجود تغییر و تحولی در مدیریت کشور ایجاد نشده است.
خطری که باید جدی گرفت
اکنون این سؤال بهوجود میآید که بسیج دانشجویی از زیرسؤال بردن مخبر بهدنبال چیست؟ آیا قرار است بسیج دانشجویی اقداماتی را در نقد دولت ابراهیم رئیسی علنی کند؟ بهنظر میرسد آش دولت و مدیریت اقتصادی کشور آنقدر شور شده که مذاق نزدیکترین تشکلهای سیاسی به دولت هم تلخ شده است. این تشکلهای دانشجویی که آرزوهای خود را در دولتی با تفکر انقلابی و نگاه به داخل گرهزده بودند؛ عملا آنچه در برابر خود میبینند با آنچه فکر، فاصله دارد. از اینرو بعید است در آینده و با توجه به متن نامه اخیر در مورد عملکرد دولت تشکلهای اصولگرا و انقلابی مسیری برابر با مسیری که دولت میپیماید را ادامه دهد. هماینک عبور بسیاری از اصولگرایان و طیفهای فکری نزدیک به دولت از دولت سیزدهم مسجل است. البته باید دید در آینده این تشکلها کجا خواهند ایستاد؟