آبسه در قسمتهای مختلفی از بدن تشکیل میشود. گاهی اوقات برای تخلیه چرک از آبسه نیاز به عمل جراحی است. همچنین برای بهبود آن باید داروی آنتیبیوتیک مصرف کرد.
علل
آبسه، تجمع چرک در یک قسمت از بدن است. چرک مایع غلیظی است که معمولا حاوی گلبولهای سفید خون، بافتهای مرده و میکروبها (باکتری) است. معمولا عفونت باکتریایی باعث ایجاد آبسه میشود. برخی باکتریها با تولید سم باعث تخریب بافتهای بدن شده و چرک را ایجاد میکنند. این باکتریها شامل استافیلوکوک اورئوس و استرپتوکوک پیوژن است. این عفونت باکتریایی باعث میشود سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با باکتریها، گلبولهای سفید خون و مواد شیمیایی خاصی را فعال کند. در این مبارزه، برخی بافتهای بدن میمیرند. با مردن بافت، یک حفره تشکیل شده و از چرک پر میشود. اگر عفونت ادامه داشته باشد، این حفره بزرگتر میشود.
آبسه کجاها تشکیل میشود؟
1- پوست: بیشتر آبسهها زیرپوست تشکیل میشوند. کورک پوستی رایجترین نمونه آن است. در کورک پوستی، ریشه مو چرک میکند و یک آبسه کوچک را ایجاد مینماید. یک غده به نام بارتولین در زیر پوست مدخل واژن در خانمها وجود دارد که اگر چرک کند، آبسه بارتولین را ایجاد میکند. نشانههای آبسه پوست عبارتند از: ورم، قرمزی، درد و گرمیپوست.
2- داخل بدن: گاهی اوقات آبسه در داخل یک اندام و یا فضای بین اندامها تشکیل میشود. بسته به محل ایجاد آن، آبسه میتواند علائم مختلفی داشته باشد، به عنوان مثال عفونت کبد باعث آبسه کبد میشود. استفاده از سونوگرافی و یا سایر روشهای اسکن میتواند وجود آبسه را تایید کند. اگر دندان و یا لثه عفونت کند، آبسه دندان بروز میکند.
چه کسی دچار آبسه میشود؟
بیشتر آبسههای پوستی در افرادی بروز میکنند که حال مساعدی دارند. اغلب آبسهها علت خاصی ندارند و معمولا مشکلات دیگری همراه آنها دیده نمیشود. از آنجا که آبسهها بیشتر در افراد مبتلا به دیابت بروز میکنند، پزشک میزان قند ادرار فرد را آزمایش میکند. تشکیل مکرر آبسههای پوستی میتواند اولین علامت وجود یک مشکل در سیستم ایمنی بدن باشد. آبسه داخل بدن معمولا در افرادی که بیمار هستند و یا سیستم ایمنی بدنشان بهخوبی کار نمیکند، رخ میدهد؛ بهعنوان مثال، آبسه ریه بعد از بیماری پنومونی (ذاتالریه) تشکیل میشود و یا آبسه مغزی ممکن است بعد از جراحت سوراخ کننده سر رخ دهد (جراحتی که پوشش بیرونی مغز را سوراخ کند) و....
درمان
برای درمان آبسه، پزشک آنتیبیوتیک تجویز میکند و معمولا چرک داخل آبسه باید تخلیه شود. در آبسههای پوستی، با یک جراحی کوچک، پوست روی آبسه را برش میدهند تا چرک آن خالی شود. زمانیکه پوست بهبود پیدا کند، یک اسکار (جای زخم) روی آن باقی میماند. برای تخلیه چرک از آبسههای داخل بدن، جراحیهای پیچیدهتری لازم است. روش جراحی بسته به محل آبسه، مختلف است.
اگر آبسه درمان نشود؟
آبسه پوستی روی سطح پوست در نهایت میترکد و چرک آن خالی میشود. البته بعداز اینکه بزرگتر و درد آن بیشتر شد، میترکد. بنابراین مصرف آنتیبیوتیک و تخلیه چرک با جراحی، بهترین کار است. اما یک کورک پوستی کوچک ممکن است بترکد و بدون درمان پزشکی بهبود یابد. ولی درماننکردن آبسههای داخل بدن، معمولا خیلی خطرناک است. با عدم درمان آبسه داخل بدن، حال فرد خیلی بد میشود و معمولا درمان پزشکی مورد نیاز است.