آن خوارزمی خاطره انگیز...
آرمان ملي: خيابان انقلاب تهران با همه اغذيهفروشيها، فلافليها و شيرينيها و آن مدل چيدمان خوردن سريع و به نسبت ارزانتر از ساير جاها، براي دوستداران کتاب هم مکاني جذاب با حسي از آرامش در اين شهر شلوغ و پرهياهو به حساب ميآيد. ويترينهاي راسته نوستالژي کتابفروشيهاي خيابان انقلاب هر کتاب نخواني را هم به خود جذب ميکند؛ دستفروشان کتاب و توزيع کنندهها در پاساژهاي قديمي و سوراخ سنبههايي که هر کتاب نايابي را دارند حال افست يا اصلش را و بوي کاغذهايي که آدم را به وجد ميآورد. در همين خيابان انقلاب، اگر راه برويد بالاتر از ميدان، درست روبهروي دانشگاه تهران، جايي بين خيابان دوازده فروردين و فخر رازي، نمره 1268 کتابفروشي خوارزمي را ميبينيد و صدها عنوان کتاب از تاريخ، ادبيات معاصر، ادبيات کلاسيک تا اقتصاد، فلسفه، رياضي و فرهنگنويسي و سفرنامه و... و نامهايي همچون پرويز ناتل خانلري، مجتبي مينوي، بديعالزمان فروزانفر، سيمين دانشور، نجف دريابندري، فريدون آدميت، شاهرخ مسکوب، رضا سيدحسيني و... گفتم ميبينيد؛ البته ديگر نميبينيد به اين دليل که روز گذشته خبري ناراحت کننده لااقل براي فرهنگ دوستان و مشتاقان کتاب، در رسانهها منتشر شد که کتاب فروشي خوارزمي بعد از حدود 40 سال فعاليت، پلمب شده است. رسانهها با مدير کتابفروشي تماس گرفتند و او هم که از گفتههايش نگراني از وضعيت اين کتابفروشي قديمي و کارکنان مجموعه هويدا بود، علت پلمب را شکايت سازمان تبليغات اسلامي عنوان کرده بود. مجيد طالقاني در صحبتهايش روي اين نکته تاکيد کرده که سازمان تبليغات اسلامي شب عيد، پرسنل کتابفروشي خوارزمي را بيکار کرد. طالقاني که مسئوليت انتشارات خوارزمي را هم برعهده داشته، توضيح داده: وقتي که ميخواهد حکم پلمب محلي را که افراد در آن مشغول به کار هستند، صادر کند، بايد بپرسد که به چه دليل پلمب انجام خواهد شد؟ اين در حالي است که بدون هيچ مراجعه، حکم پلمب کتابفروشي را دادهاند. انتشارات خوارزمي در سال 1400 نيز توسط سازمان تبليغات اسلامي تعطيل شده بود. اگر بخواهيم نگاهي تاريخي بيندازيم بايد بگوييم که انتشارات خوارزمي در دوره طلايي نشر ايران در سال 1347 با همکاري چند نفر از فرهنگيان سرشناس بهصورت شرکت سهامي پايهگذاري شد. در سال 1352 با اختلافهايي که بين سهامداران آن پيش آمد تا آستانه تعطيلي پيش رفت. اما پس از ورود عبدالرحيم جعفري، بنيانگذار انتشارات اميرکبير که در آن سال بخشي از سهام انتشارات خوارزمي را خريداري کرده بود، توانست به حيات خود ادامه دهد. پس از انقلاب، در سال 1362 همه داراييهاي عبدالرحيم جعفري، مصادره شد از جمله انتشارات خوارزمي و اميرکبير. به نظر ميرسد که جعفري سهام خود را به سازمان تبليغات اسلامي ميفروشد و به اين طريق، سازمان تبليغات اسلامي سهامدار بخشي از اين موسسه ميشود و به مرور ساير سهامداران هم اين واگذاري را به سازمان تبليغات اسلامي انجام ميدهند و در نتيجه بخش عظيمي از سهام انتشارات در اختيار سازمان تبليغات قرار ميگيرد. اما مجيد طالقاني از سال 1363 با عليرضا حيدري در انتشارات خوارزمي همکاري ميکرد و پس از درگذشت او در سال 1386، مديريت کتابفروشي و توليد و پخش کتابهاي خوارزمي را بر عهده ميگيرد. به گفته او، سازمان تبليغات اسلامي به لحاظ قانوني نميتواند کتابفروشي خوارزمي را پلمب کند؛ سالهاست که مديريت فروشگاه دست او است و او براساس قانون حقِ اداره کتابفروشي را دارد. او گفته در استشهادنامهاي همه کتابفروشان و ناشران راسته انقلاب، از جمله نيلوفر، نگاه، بيدگل، مرواريد، آگاه، ناهيد و.... اين موضوع را تأييد کرده و خواهان جلوگيري از پلمب کتابفروشي خوارزمي شده بودند. اما بشنويد از مديرعامل بنياد کتاب سازمان تبليغات اسلامي، که گفته «دادگاه حکم به برگزاري مجمع عمومي داد، در مجمع عمومي که حدود يک هفته پيش برگزار شد، مديرعامل جديد انتشارات خوارزمي منصوب شد و مديرعامل جديد خواست که مهمترين مايملک انتشارات خوارزمي، يعني کتابفروشي را دريافت کند.»مجدالدين معلمي در مورد نمايشگاه بينالمللي کتاب تهران در سال 1402 صحبت و پيش بيني کرده که «يک خوارزمي قوي داشته باشيم»، زيرا انتشارات خوارزمي براي چند سال مدير نداشت و آقاي مجيد طالقاني صرفا بر مديريت کتابفروشي تمرکز داشت. به همين دليل در سال گذشته انتشارات خوارزمي فقط يک يا دو جلد کتاب منتشر کرد.
