علي فکري ،رئيس سازمان سرمايهگذاري اقتصادي در نشست خبري در خصوص ماموريتهاي جديد اين سازمان گفت: جذب سرمايهگذاري خارجي و تامين مالي به عهده اين مجموعه است که محيط بينالمللي را از بعد اقتصادي و مديريت روابط خارجي مديريت ميکند. او درخصوص اقدامات اين سازمان در دولت سيزدهم گفت: در جذب سرمايهگذاري خارجي پيش از اين نظام آماري داراي پراکندگي زيادي بود که آن را به مرور اصلاح کرديم و تنها سرمايهگذاريهايي را که وارد کشور شده و عملياتي شده را در آمارهاي خود ميآوريم درحاليکه قبلا هر مصوبهاي که صادر ميشد و حتي روي کاغذ بود را جزء جذب سرمايهگذاري جديد خارجي به حساب ميآوردند، اما در اين دوره و به خصوص از ابتداي دولت سيزدهم تا به امروز طرحهاي مصوب از طرحهاي عملياتي جداسازي شد، به طوري که 463 ميليون دلار افزايش سرمايه مصوب داشتيم اين به اين معني است که کشورها سرمايهگذاري مجدد داشتهاند و ما نيز پروژههايي که روي کاغذ مانده بودند را بررسي کرده و دليل نيامدن سرمايهگذاران را بررسي و تحليل کردهايم. فکري توضيح داد: هدف از اصلاح آمار سرمايهگذاريهاي خارجي اين بود که سيگنال غلط به تصميم گيران دولت چه در سطح کلان و چه در سطح خرد يا فعالان اقتصادي داده نشود و هردو گروه بدانند که کشور در چه شرايطي است و بدين ترتيب کدام کشورها وارد سرمايهگذاري شدهاند و کدام حوزهها در اقتصاد داراي مزيت هستند تا براساس آن برنامهريزيهاي درست صورت گيرد. معاون وزير اقتصاد در پاسخ به سوال «آرمان ملي» درخصوص برنامهها و سياستهاي اين سازمان براي افزايش ميزان سرمايهگذاري خارجي و کاهش ميزان بوروکراسيهاي اداري گفت: شيوههاي کاهش بوروکراسيهاي اداري درحال طراحي و ارزيابي است و درحال اصلاح اساسنامه سياستگذاري خارجي هستيم اما از مهمترين اهداف اين سازمان اين است که براي کاهش بوروکراسيها تلاش داريم تا سرمايهگذار را به سرمايه پذير در خارج منتقل کنيم و به جاي اينکه سرمايهگذار خارجي با ورود به سايت سازمان پروژه را انتخاب کند سعي کردهايم تا با توجه به علاقه مندي و ميزان سرمايهاش سرمايهگذار را به سرمايهپذير هدايت کنيم که با تکيه بر اين روش بسياري از بوروکراسيهاي حذف ميشود. او درمورد سياستهاي تشويقي اين سازمان براي سرمايهگذاران گفت: درقانون جذب سرمايه قوانيني وضع کردهايم که سرمايه ورودي به ايران را تضمين کنيم تا هر زمان که سرمايهگذاران تصميم به خروج سرمايه هايشان گرفتند بتوانند آن را عملياتي کنند از سوي ديگر اقامت سرمايهگذاران به مدت 3 تا 5 ساله صادر شده است که اين مساله ميتواند بوروکراسيها را براي رفت و آمد آنها کاهش دهد همچنين در سالهاي اخير هر سرمايهگذاري که در ايران سرمايهگذاري ميکند ميتواند 3 خودرو به صورت عبور موقت وارد کشور کند که به ازاي هر 300 هزار دلار ميتواند واردات انجام دهد تا از خودروي شخصي خود استفاده کند. وي با تاکيد بر اينکه سرمايهگذاري خارجي زماني سرمايهگذار خارجي محسوب ميشود که طرف بخشي از سرمايه را وارد کشور کرده باشد، گفت: براي مثال يک شرکت انگليسي براي سرمايهگذاري اقدام کرد اما فقط روي کاغذ بود؛ بنابراين نبايد گفت انگليس در ايران سرمايهگذاري کرده است. معاون وزير اقتصاد در مورد کميسيونهاي مشترک اقتصادي با کشورها توضيح داد: از ابتداي دولت سيزدهم تا کنون با چند کشور از جمله مجارستان دو جلسه کميسيون برگزار شده است. همچنين با کشورهاي اسلواکي و بوليوي نيز اين جلسه برگزار شده است و با عراق نيز به زودي برگزار خواهد شد. فکري ادامه داد: درحال رايزني با چند کشور هستيم که در سال آينده کميسيون اقتصادي برگزار کنيم که چين از جمله آن است. همچنين رايزنيهايي با آلمان، ايتاليا و بوسني انجام شده اما هنوز به نتيجه نرسيده است.
روسيه بزرگترين سرمايهگذار در داخل کشور
او در مورد بزرگترين سرمايهگذاري خارجي اخير ايران گفت: در طول يک سال گذشته روسيه با 2. 7ميليارد دلار بزرگترين سرمايهگذار در ايران بوده که در دو طرح نفتي سرمايهگذاري کرده است و دومين سرمايهگذار امارات، سومين سرمايهگذار ترکيه، چهارمين سرمايهگذار چين و پنجمين سرمايهگذار نيز افغانستان هستند. ظرفيت چين بالاتر است و شخصا راضي نيستم، چينيها در مراکز لجستيک که در مرزها وجود دارد براي انجام ترانزيت و در پروژههاي معدني سرمايهگذاري کردهاند. مبلغ سرمايهگذاري چينيها در حد پروژههاي کوچک و متوسط است و عمدتا در پروژههايي که به چين صادرات انجام ميشود سرمايهگذاري کردهاند. چينيها از بتداي دولت سيزدهم تاکنون در 25 طرح به ميزان 185 ميليون دلار سرمايهگذاري کردهاند که 21 طرح صنعت، دو طرح معدن، يک طرح خدماتي و يک طرح کشاورزي بوده است. معاون وزير اقتصاد به اين سوال که در شرايط تحريم نقلوانتقال مالي سرمايهگذاران چگونه انجام ميشود، پاسخ داد: سرمايه يا به صورت نقدي يا از طريق صرافي وارد کشور ميشود. البته سرمايهگذار ابتدا طرح را بررسي و انتخاب ميکند، بعد تجهيزات مورد نياز را بررسي کرده و اگر امکان تامين از داخل وجود داشته باشد از داخل تامين ميکنند همچنين دانش فني يا همان تکنولوژي وارد کشور ميشود.
جزئيات ميزان سرمايهگذاري در سالهاي امضاي برجام
فکري در ادامه درمورد ميزان سرمايهگذاري در سالهايي که برجام امضا شد، توضيح داد: در سال 1395، 153 طرح مصوب شده بود که حجم کل اين طرحها 10. 4 ميليارد دلار بود. اين درحالي است که تعداد طرحهاي مصوب طي يک سال گذشته 44 طرح و حجم کل آن 10. 2 ميليارد دلار بوده است. تعداد طرحهاي مصوب معتبر در سال 1395، 78 طرح و حجم آن يک ميليارد و 730 ميليون دلار بوده است. وي ادامه داد: در سال 1396، تعداد طرح مصوب 198 مورد و حجم آن 10. 8 ميليارد دلار بوده است. در آن سال 95 طرح معتبر با حجم 2. 6 ميليارد دلار انجام شده است.
مشوقهاي ايران براي سرمايهگذاران خارجي
معاون وزير اقتصاد درمورد مشوقهايي که براي سرمايهگذاران خارجي در نظر گرفته شده است، گفت: اصل سرمايه و خروج سود عملياتي سرمايهگذار تضمين ميشود. همچنين به سرمايهگذاران مجوز اقامت سه تا پنج ساله داده ميشود. فکري ادامه داد: به هر سرمايهگذاري که در ايران سرمايهگذاري کند مجوز ورود سه خودروي خارجي گذرموقت داده ميشود. در واقع به ازاي هر 300 هزار دلار سرمايهگذاري مجوز ورود يک خودرو داده ميشود و به ازاي 900 هزار دلار سرمايهگذاري يا بيشتر مجوز ورود سه خودرو داده ميشود. همچنين ممنوعيتهاي صادراتي درمورد سرمايهگذاري خارجي اعمال نميشود. به گفته وي از آمريکا و اروپا هم سرمايهگذار خارجي داريم که به صورت اشخاص حقوقي فعاليت ميکنند. به گزارش ايسنا، معاون وزير اقتصاد درمورد سرمايهگذاري کشورهاي همسايه در حوزه مسکن اظهار کرد: کشورهاي همسايه در حوزه مسکن سرمايهگذاري کردهاند که ناچيز بوده است. موانعي براي ورود سرمايهگذار خارجي به بخش مسکن وجود دارد که درحال رفع آن هستيم. فکري همچنين در مورد سرمايهگذاري روسيه در طرحهاي نفتي عنوان کرد: يکي از طرحها توسعه ميادين نفتي در ايلام بوده که سرمايهگذار وارد و عمليات اغاز شده است. روسها آمدند که بمانند نيامدند که بروند و قرارداد با روسها به راحتي آسيب نميبيند و پايدار است. وي با اشاره به سند همکاري 25 ساله بين ايران و چين گفت: چشم انداز روابط طراحي و از دي سال گذشته اجرا شده است. اخيرا نيز بخشهاي مختلف سند مورد ارزيابي قرار گرفت و چند کميته بين دو کشور برگزار شد. جزئيات زماني که پروژهها به نتيجه برسد اعلام ميشود.