ديابت بيمزه اختلالي است که در آن حجم ادرار افزايش پيدا ميکند، بهطورطبيعي روزانه بين يک تا سه ليتر ادرار توليد ميشود، اين ميزان در ديابت بيمزه ميتواند به 20 ليتر در روز هم برسد. در ديابت بيمزه، سيستم تعادل آب بدن بهدرستي عمل نميکند و منجربه افزايش حجم ادرار ميشود، افراد مبتلا به ديابت بيمزه بهطور مکرر نياز به دفع ادرار دارند و مدام احساس تشنگي ميکنند. ديابت بيمزه بهدليل اختلال در عملکرد هورمون وازوپرسين يا ADH ايجاد ميشود، اين هورمون نقش مهمي در تنظيم سطح مايعات بدن دارد، هورمون وازوپرسين توسط غده هيپوتالاموس توليد و در هيپوفيز ذخيره ميشود. زمانيکه بدن به هر دليلي با کمآبي مواجه ميشود، غده هيپوفيز هورمون وازوپرسين را در خون آزاد ميکند تا از طريق تغليظ ادرار به حفظ سطح آب بدن کمک کند. در ديابت بيمزه، بدن قادر به توليد هورمون وازوپرسين نيست و بهدنبال آن توليد ادرار در کليهها افزايش پيدا ميکند، در برخي موارد نادر، وازوپرسين بهميزان کافي توليد ميشود، اما کليهها پاسخ مناسبي به اين هورمون نميدهند؛ اين وضعيت ديابت بيمزه نفروژنيک نام دارد. از انواع اين بيماري ميتوان به ديابت بيمزه مرکزي اشاره کرد. آسيب به غدد هيپوفيز يا هيپوتالاموس در اثر جراحي، توده، جراحت سر يا بيماري ميتواند منجربه ديابت بيمزه مرکزي شود که در اين وضعيت هورمون وازوپرسين بهميزان کافي توليد، ذخيره و رهاسازي نميشود. نوع ديگر ديابت بيمزه نفروژنيک است که در آن بدن وازوپرسين ترشح ميکند، اما کليهها بهدرستي به هورمون پاسخ نميدهند بنابراين مايعات بيشازحد در ادرار دفع ميشوند. ديابت بيمزه بارداري يک بيماري نادر و موقتي است که در دوران بارداري رخ ميدهد، اين بيماري زماني رخ ميدهد که سلولهاي جفت ميزان زيادي از آنزيمي را ترشح ميکند که باعث تجزيه وازوپرسين ميشود. از ديگر علائم اين بيماري ميتوان به تشنگي شديد، پُرادراري يا دفع ادرار بيشاز سه ليتر در روز، ادرار بيرنگ، شبادراري، کاهش غلظت ادرار، تمايل به نوشيدنيهاي سرد، کمآبي، درد عضلاني و ضعف، بيدارشدن از خواب شبانه براي دفع ادرار و بدخُلقي اشاره کرد. مهمترين عارضه ديابت بيمزه، کمآبي و عدم تعادل الکتروليتهاي بدن است، افراد مبتلا به ديابت بيمزه براي جبران آب از دست رفته بايد ميزان زيادي مايعات و آب بنوشند.