به وقت گفت‌وگو

آرمان ملي- حميد شجاعي: شايد زماني‌که رئيس قوه قضائيه از لزوم ايجاد باب گفت‌وگو در جامعه صحبت کرد بسياري نسبت به اين گفته موضع گرفتند و آن را هم مصداق وعده‌هاي غيرعملي خواندند؛ اما ديدارهاي اخير روساي قوا با اشخاص و مجموعه‌‌هاي مشخصي از جريان‌هاي سياسي، استادان دانشگاه و حتي بعضا دانشجويان نشان از اين امر مهم دارد که به واقع مسئولان چنين رويکردي در پيش گرفته‌اند. حال اينکه هنوز مشخص نيست که نشست‌هاي مسئولان با جمع‌هاي مختلف تا چه اندازه نتيجه‌بخش خواهد بود، اما در نوع خود مي‌تواند گامي رو به جلو و مثبت تلقي شود و فضا را براي گسترش فضاي گفت‌وگو و مفاهمه در سطوح مختلف جامعه بازتر کند.

از حرف تا عمل

تاکنون و در مقاطع مختلف بسيار در باب گفت‌وگو و مفاهمه سخن به ميان آمده است و از مقامات مختلف گرفته تا چهره‌هاي سياسي قاطبه افراد از اين اين مساله حمايت کرده و نقطه نظرات خود را نيز بيان داشته‌اند. اين در حالي است که اگر نگاهي به رويکردها و نظرات طي دو ماه اخير داشته باشيم پر واضح مي‌بينيم که تمامي گفته‌ها صرفا در عرصه تئوري و نظري تبلور داشته و هنوز چندان اجرايي و عملياتي نشده است. چه اينکه حتي وقتي سخن از کرسي‌هاي آزادانديشي که در سال‌هاي پيش از اين نيز مطرح شده بود به ميان مي‌آيد اين مساله که خاستگاه آن دانشگاه است نيز نتوانسته به طور تمام و کمال اجرايي شود و همواره با کاستي‌ها و نقصان‌هايي مواجه بوده است. به همين جهت به‌نظر مي‌رسد که ابتدا بايد چند پرسش طرح کنيم و بر مبناي پاسخ‌هايي که بدان‌ها داده مي‌شود چارچوب کلي گفت‌وگو را پيدا کنيم. نخست اينکه؛ اساسا براي چه قرار است گفت‌وگو کنيم؟ دوم اينکه؛ گفت‌وگو با چه کسي صورت گيرد؟ و در نهايت سوم اينکه؛ بناست که از اين گفت‌وگوها به چه هدف و نتيجه‌اي دست پيدا کنيم؟ قدر مسلم پاسخ به اين پرسش‌ها بخش قابل توجهي از ابهامات را برطرف مي‌کند و راه را براي گفت‌وگويي موثر همواره‌تر و بازتر مي‌کند. مشخصا اين مساله بايد مدنظر قرار گيرد که امروز بايد حاکميت، دولت، چهره‌هاي سياسي و حتي اقشار و لايه‌هاي مختلف مردم اين باور را داشته باشند که تنها راه برون‌رفت از اين شرايط و حل مشکلات و مطالبات مطروحه گفت‌وگو است. گفت‌وگويي که بايد در درون حاکميت و نهادهاي، ميان جريان‌هاي مختلف سياسي، چهره‌هاي مطرح، در تلويزيون، دانشگاه و... شکل گيرد و برون‌داده‌اي براي حل مشکلات کشور داشته باشد. گرچه پيش از اين نيز اين نوع گفت‌وگو‌ها طي سال‌هاي گذشته در گعده‌هاي مختلف سياسيون چپ و راست انجام مي‌شده و چهره‌هايي همچون سيدمحمد خاتمي، سيدحسين خميني، حسن روحاني يا محمدرضا باهنر، محمدرضا عارف، مجيد انصاري و... باهم گفت‌وگو‌هايي را براي چاره‌انديشي در جهت ارائه راه‌حل‌هايي براي برون رفت از شرايط کشور داشته‌اند. اما به‌نظر مي‌رسد که اين بار بايد سر و شکل منظم و چارچوب داري به اين گفت‌وگوها داده شود و اين تضمين نيز وجود داشته باشد که نتيجه آن مورد استفاده مجموعه حاکميت و دولت در اداره امور کشور قرار گيرد و شاهد تغيير روندها طي چند مدت باشيم. اينگونه است که مي‌توان هم با عملکردي درست به اقناع جامعه پرداخت و هم راه حل‌هايي عملي در جهت بهبود اداره امور و حل مشکلات کشور داشت.

* حوزه‌هاي سخت با راهبردهاي نرم تعديل شود

وزير ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري در مورد جلسات خود با برخي فعالان سياسي گفت: از دوستاني که گرايش سياسي مختلف دارند باهم جلسات نسبتا ثابتي داريم، البته از وقتي که من مسئوليت گرفتم کمتر مي‌توانم در اين جلسه شرکت کنم اکثر اينها هم عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام هستند. در اين جلسات دورهم مي‌نشينيم در مورد مسائل اجتماعي، فرهنگي و سياسي صحبت مي‌کنيم که خيلي مفيد است هم ديدگاه‌ها به هم نزديک مي‌شود هم قرائت‌ها و روايت‌هايي که در مورد يک پديده واحد وجود دارد. عزت‌ا... ضرغامي اظهارکرد: معتقدم آدم بايد حرف هم را بشنود و بتواند تصميم متعادل بگيرد که تلاش مي‌کنيم اين مساله در اين جلسات اتفاق بيفتد. اين جلسات، جلسات خوبي است که محلش هم تغيير مي‌کند هم در دفتر من تشکيل شده هم در دفتر آقاي عارف هم در دفتر بقيه آقايان. همه بايد باهم حرف بزنند بهترين راه براي حل مشکلات کشور گفت‌وگو است. وي يادآور شد: من شنيدم که هم آقاي رئيس‌جمهور و هم آقاي رئيس قوه قضائيه جلسات اين چنيني را دارند که جريان‌هاي سياسي مختلف مي‌آيند با آنها گفت‌وگو مي‌کنند اين حتما مي‌تواند به نزديک کردن افکار کمک کند و مفيد است. وي در اين خصوص که در مورد وقايع اخير هم ديداري با فعالان سياسي داشته است، بيان کرد: در مورد وقايع اخير هم يک جلسه داشته‌ايم که با همين اغتشاشات همزمان شد و با هم گفت‌وگو مي‌کنيم. ضرغامي ادامه داد: به‌نظر من بسياري از راهبردهايي که در حوزه سخت گرفته مي‌شود، مي‌تواند با راهبردهاي نرم و اقدامات نرم تعديل شود. در واقع ما چون در حوزه دوم کمتر کار مي‌کنيم سختي کار مي‌افتد روي دوش دستگاه‌هاي امنيتي، اطلاعاتي و انتظامي. اين چيزي است که فکر مي‌کنم همه قبول دارند، همه وزرا قبول دارند و يکي دو بار هم که بحث شد همه روي اين مساله تاکيد کردند که ما در آن حوزه‌ها کم‌کاري داريم.