اموال مصادرهای کجا میرود؟
آرمان ملی - مطهره شفیعی: مصادره اموال موضوع جدیدی است که روزهای اخیر مطرح شده. پس از آغاز اعتراضات اخیر برخی افراد خواستار مصادره اموال سلبریتیهایی شدند که تحرکاتی در فضای مجازی داشتند. دلسوزان کشور این روزها بیش از همه بر وفاق ملی و وحدت تاکید دارند اما برخی فضای موجود را تبدیل به میدان تسویه حساب سیاسی و فرهنگی کردهاند. خبرگزاری فارس بیش از همه بر مصادره اموال تاکید دارد چنانکه 30شهریور به نقل از یک مخاطب نوشت: « با توجه به اقدامات بعضی از سلبریتیها مبنی بر حمایت از اغتشاش و آشوب و همچنین تشویق اراذل به حضور در کف خیابان و حمله به ماموران پلیس، از قوه قضائیه و مدعی العموم و همچنین نهادهای نظارتی و امنیتی تقاضا میشود با ارزیابی اقدامات این افراد (علی کریمی، کتایون ریاحی، تهمینه میلانی، نازنین بیاتی، ترانه علیدوستی، پرستو صالحی، مهراب قاسمخانی، هانیه توسلی...)، میزان خسارت جانی و مالی که به واسطه حمایت و تشویق این افراد به بیتالمال و مردم عادی متحمل شده است را، از این افراد اخذ کنند. بدیهی است که بعضی از این افراد ممکن است در خارج از کشور سکونت داشته باشند، لذا باید از مایملکی که در ایران به نام این
افراد است، برای تامین هزینه خسارت استفاده شود.» یک روز بعد بار دیگر به نقل از یک مخاطب خودش نوشت: «با توجه به اینکه اغتشاشگران علاوه بر تلاش برای از بین بردن امنیت کشور، آسیبهای فراوانی به اموال دولتی و عمومی وارد نمودهاند و عدهای امثال علی کریمی به لیدر این اغتشاشات تبدیل شدهاند، از قوه قضائیه درخواست مصادره اموال این لیدرها در جهت جبران خسارات وارد شده به اموال عمومی و دولتی را داریم.» تا اینکه دو روز بعد تصاویر دریافتی بنری روی درب ویلای علی کریمی منتشر شد که روی آن نوشته شده: «بنا به دستور مقام محترم قضائی این ملک تا اطلاع ثانوی پلمب است.» 5 مهر فارس نوشت: « یک منبع آگاه اعلام کرد: دستگاه قضائی تاکنون اقدامی در جهت پلمب ویلای علی کریمی انجام نداده و به نظر میرسد، این اقدام، بیشتر یک شیطنت از سوی برخی از عوامل داخلی این فرد در جهت قهرمانسازی از وی بوده است» پس از آن بار دیگر فارس نوشت: « بررسیهای اولیه نشان میدهد علی کریمی بازیکن سابق تیمملی فوتبال بیشتر املاک و داراییهای خود در ایران را قبل از خروج از کشور به فروش رسانده یا مالکیت آنها را واگذار کرده است.» پیش از خبرگزاری فارس هم رسایی در
مصاحبه با برنامه گفتوگوی ویژه خبری شبکه خبر با اشاره به مواضع علی کریمی در حمایت از اعتراضات اخیر در کشور خواستار توقیف امول او شد.
جمعیت ایثارگران حکم به مصادره داد
دیروز اما جمعیت ایثارگران در بیانیهای خواستار مصادره اموال سلبریتیها شد. جمعیت ایثارگران انقلاب اسلامی خواستار برخورد قاطع با «سلبریتیهای خودفروخته» شد و تاکید کرد: از رؤسای محترم سه قوه به ویژه قوه قضائیه خواستار برخورد شدید با سلبریتیها و مدیران و تحت امر در آوردن و صیانت از دیتابیس (Database) تمام ایرانیانی است که در اختیار این شرکتهاست. همچنین پیشنهاد میشود به جهت کنترل بیشتر و جلوگیری از حوادث احتمالی به جای واگذاری سهام آنها به شرکتهای خارجی، بخش زیادی از سهام آنها را شرکتهای دولتی یا تحت نظر حاکمیت در اختیار گیرند. این تشکل در بخشی از بیانیه خودآورده است: «بهتر است جهت جبران خساراتی که به بیتالمال و مردم فهیم ایران اسلامی وارد شده است، اموال سلبریتیها و این شرکتها مصادره شده و از این محل صرف جبران این خسارات گردد. امید است هرچه سریعتر ضمن توبه به درگاه الهی، از محضر امام خامنهای طلب بخشش نموده و به دامان ملت بزرگ ایران بازگردند.»
قانون چه میگوید؟
مصادره در قانون و بر اساس ماده 214قانون مجازات اسلامی که تاکید دارد مجرم باید اموالی را به دلیل ارتکاب جرم به دست آورده است، در صورتی که وجود داشته باشد عین همان و در صورتی که وجود نداشته باشد مانند آن و در شرایط عدم امکان رد مانند قیمت آن را به صاحبش تحویل داده و از عهده خسارتی که بر گردن وی است رها شود. در همه مواردی که فرد با استفاده از ادواتی مانند مهر، اسلحه، ماشین و… باعث میشود که به ارتکاب و یا تسهیل جرمی بپردازد یا اینکه مرتکب جرمی شود که خود موجب به دست آمدن اموالی برای فرد مجرم میگردد، قاضی بعد از بررسی موضوع شکایت و احراز جرم، بدون اینکه به طرح شکایت جدیدی نیاز باشد، در همان حکم به عنوان مجازات تعزیری (به مجازاتی گفته میشود که نوع و میزان آن بر اساس قانون و با توجه به نظر قاضی و حکم دادگاه مشخص میگردد) به غیر از مجازات اصلی (مانند حبس و غیره)، اموالی را که علت و یا وسیله تاثیرگذار در ارتکاب جرم کشف شدهاند، به نفع دولت ضبط و یا مصادره میکند. این مجازات نیز برای افراد حقیقی و حقوقی قابل اجرا است. مصادره اموال امکان دارد که همه و یا بخشی از اموال موجود در موقع ارتکاب جرم را در بربگیرد که به
دو صورت قابل انجام است: مصادره خاص: وقتی است که فقط مصادره اموال خاصی مورد نظر بوده است. (به عنوان مثال مالی که بر اثر قاچاق مواد مخدر به دست میآید، به صورت خاص مصادره میشود.) مصادره عام: زمانی که مصادره عام صورت میگیرد تمام اموال فرد مصادره میشود. (به عنوان مثال ضبط همه اموال فرد اختلاس کننده.) به همین دلیل مصادره در اصطلاح حقوقی به معنای ضبط قسمتی از اموالی که در ارتکاب جرم تاثیرگذار بوده و یا از جرم بوده باشد.
