طرح صيانت چراغ خاموش در حال اجرا شدن
رئيسي تسليم تندروها شد؟
طرح صيانت چراغ خاموش در حال اجرا شدن
هرچند از نمايندگان مجلس تا وزراي دولت همگي با دور زدن فيلترينگ توئيتر در اين اپليکيشن عضويب دارند و خبرهاي مهم، افشاگري و استعفاهاي خود را از اين طريق به مردم اطلاعرساني ميکنند، اما يکي از مهمترين نگرانيها درباره طرح صيانت همين مساله فيلترينگ فضاي مجازي است. قرن نو نوشت؛ ماهها از تلاش تندروها براي تصويب طرح صيانت از فضاي مجازي ميگذرد؛ طرحي که بارها با مخالفت مردم و برخي طيفهاي سياسي مواجه شد اما، سرانجام، شوراي عالي فضاي مجازي به رياست ابراهيم رئيسي بخشي از اين طرح ضد اينترنت را تصويب کرد.
کل طرح صيانت تصويب شد؟
روز سه شنبه بود که سايت خبري انتخاب به نقل از محمد کشوري، کارشناس فناوري اطلاعات که در توئيتي خبر تصويب طرح صيانت را داده بود، نوشت: «در بخشي از طرح موسوم به طرح صيانت (بر اساس نسخه 9 بهمن به نام نظام تنظيمگري) که شامل اعضا و اختيارات کميسيون عالي تنظيم مقررات بوده و براي تصويب به شوراي عالي فضاي مجازي ارجاع شده بود، توسط اين شورا به تصويب رسيد و براي اجرا ابلاغ شد. به اين ترتيب کميسيون عالي تنظيم مقررات با ترکيب اعضا و وظايف کاملا متفاوت نسبت به گذشته در جايگاه «تنظيمگر تنظيمگران» فضاي مجازي ايفاي نقش ميکند.» اما، بر اساس گزارش فرهيختگان، کشوري با ارائه توضيحاتي درباره تصويب بخشهايي از طرح صيانت گفت: « آخرين نسخه طرح صيانت، يعني نسخه 9 بهمن، ماده دو و سه و چهارمش را به شوراي عالي براي تصويب بردند و اين قبلا اعلام شده بود و چيز جديدي نيست. بازنگري و نظارت در فضاي مجازي در شورا انجام ميشود و الان فقط اين را تصويب کردند. تحولاتي در اين زمينه انجام شده و بحث و بررسي شده و با قدري تغييرات تصويب شده است. اين تحليل من است و يک فکت است، منتها برخي عبارات پس و پيش شده است. حساسيت افکار عمومي روي پلتفرمها و... بود و اينکه الان تصويب شده تنها سه ماده از طرح صيانت است و بخشهاي اصلي و مناقشهبرانگيز طرح صيانت در آن وجود ندارد. چيزي که الان من ميبينم و انعکاس نادرستي دارد اين است که ميگويند طرح صيانت تصويب شده است، درحاليکه اينچنين نيست. اين سه ماده از 22 ماده طرح صيانت است که تصويب شده است. بخش تنظيمگري تغيير مهمي بود، البته اين در کميسيون عالي وجود داشت ولي اختيارات اعضا خيلي متفاوت بود، کار ديگري ميکرد و الان کار ديگري انجام ميشود و تنها اسم آن مشترک است. قبلا در اين طرح بنا به تنظيمگري نبود، قرار بود اموري را سياستگذاري کند و به شوراي عالي بدهد تا شوراي عالي تصويب کند.»
فيلترينگ گسترده در راه است؟
هرچند از نمايندگان مجلس تا وزراي دولت همگي با دور زدن فيلترينگ توئيتر در اين اپليکيشن عضويب دارند و خبرهاي مهم، افشاگري و استعفاهاي خود را از اين طريق به مردم اطلاعرساني ميکنند، اما يکي از مهمترين نگرانيها درباره طرح صيانت همين مساله فيلترينگ فضاي مجازي است. مسئولان فيلترينگ اپليکيشنهايي مانند واتساپ، اينستاگرام و... را بارها تکذيب کردند، اما، اظهارنظرهاي آنان رنگ و بوي فيلترينگ ميدهد. مانند، اظهارات سيدمحمد حسيني که در مراسم افتتاحيه نخستين کنفرانس بينالمللي رسانه، ارتباطات و حکمراني سايبري که با اشاره به اهميت رسانه و فراگيري آن در دنياي امروز، گفت: « امروز رسانه فراتر از کتاب، سخنراني، منبر و تريبون بوده و به فرد و زمان خاصي محدود نميشود و همه ميتوانند از رسانه اجتماعي استفاده کرده و اثرگذار باشند. شايسته کشور نيست که بيرون از مرزهاي کشور در خصوص صفحههاي شخصي مردم در شبکههاي اجتماعي تصميم بگيرند و مثلاً اگر يادي از قهرمان ملي کشور خود کنند اينستاگرام صفحه آنها را مسدود کند.» وي ادامه داد: «هيچ مانعي ندارد که اگر پلتفرمها و شبکههاي جهاني بخواهند در فضاي سايبري ايران حضور داشته باشند اما بايد در داخل ايران دفتر و نمايندگي داشته باشند و پاسخگو باشند تا اگر کسي بستر شبکه آنها را محل کلاهبرداري و يا تزاحم براي مردم قرار داد پاسخگو باشند. اکنون اين اتفاق در بسياري از کشورها از جمله ترکيه افتاده است.» بر همين اساس، فرهيختگان نيز درباره جزئيات تصويب شده طرح صيانت نوشت: « اگر يک بند در مصوبه اخير فضاي مجازي وجود داشته باشد که بيش از همه قسمتها بوي اجراي صيانت بدهد، بند تصويب الزامات مديريتي ترافيک داخلي و خارجي فضاي مجازي کشور از سوي کميسيون عالي تنظيم مقررات فضاي مجازي کشور است. بندي که عملا امکان و اختيار قانوني اعمال سياست خطمشي ترافيک و کاهش پهناي باند پلتفرمهاي مختلف را به اين کميسيون داده و دست اعضا را در محدود کردن دسترسي به شبکههاي اجتماعي و پلتفرمهايي مثل اينستاگرام و واتساپ باز ميگذارد.» جلال رشيدي کوچي، عضو کميسيون امور داخلي کشور و شوراها نيز در واکنش به مصوبه شوراي عالي فضاي مجازي که اختيارات گستردهاي به کميسيون عالي تنظيم مقررات فضاي مجازي داده شده، در گفتوگويي با انتخاب بيان ميکند که من همان موقع هم درباره اين بند از طرح صيانت که يک کميسيون عالي را تشکيل و اختياراتي به اين کميسيون ميداد، که حتي خود شوراي عالي فضاي مجازي هم قادر به نظارت بر تصميمگيريهاي اين کميسيون نبود، انتقاد داشتم و هنوز هم اين انتقاد پابرجاست. طراحان طرح صيانت در شوراي عالي فضاي مجازي هم حضور دارند و قاعدتا وقتي ديدند که در مجلس نميتوانند کار را پيش ببرند، آن را به شوراي عالي فضاي مجازي بردند ولي به صورت سيستماتيک و تعريف قانوني نميتوانيم اسمش را طرح صيانت بگذاريم. وي درباره امکان اعتراض مردم و مجلس نسبت به اين مصوبه، اظهار کرد: «مردم ميتوانند اعتراض کنند و راهش بسته نيست اما بعيد ميدانم مجلس بتواند در اين بحث ورود کند؛ چون قانونگذاري نشده است. به عنوان مثال در بحث کنکور، مصوبه شوراي عالي انقلاب فرهنگي دارد قانونگذاري ميکند و در آنجا مجلس ورود پيدا ميکند ولي در موضوع مورد بحث ما، سياستگذاري اتفاق افتاده است. يعني همان برنامه و هدفي که از تشکيل اين شوراها شکل گرفته است. بنابراين در اين موضوع مجلس خيلي نميتواند دخالت داشته باشد.
رئيسي مغلوب تندروها شد؟
ابراهيم رئيسي در روزهاي تبليغات انتخاباتي، حضوري پررنگ در فضاي مجازي داشت. با اين حال و با تصويب بخشهايي از طرح جنجالي ضد اينترنت به نظر ميرسد، او توجهي به مخالفت مردم و کارشناسان با تصويب اين طرح ندارد و در اين راه او مغلوب حاميان تندروي خود شده است.
