نگاه به شرق و گسترش رابطه با همسایگان

سياست خارجي در دولت سيزدهم بر سه محور و پايه قرار گرفته است. 1- توسعه ديپلماسي با کشورهاي همسايه 2- توسعه اقتصادي با اولويت همسايگان 3- نگاه به شرق. اين سه رويکرد، رويکردهاي واقع‌بينانه‌اي است که در شرايط حاضر جمهوري اسلامي ايران با توجه به جميع شرايط، برگزيده است. از آنجا که اولويت سياست خارجي جمهوري اسلامي گسترش رابطه با کشورهاي همسايه است که اصول قانون اساسي بر اين موضوع تاکيد دارد. در نتيجه اين اصل نيز در دولت سيزدهم مورد توجه مضاعف قرار گرفته است. در نظر گرفتن ديپلماسي اقتصادي در سياست خارجي دولت سيزدهم نيز با توجه به بازار با جمعيت بيش از 200 ميليوني منطقه، نشان‌دهنده تحليل درست دولت در چيدمان سياست خارجي است.. جمهوري اسلامي ايران درطول دهه‌هاي گذشته نوسانات زيادي در ارتباط با توجه به شرق و غرب را تجربه کرده است. اکنون به نظر مي‌رسيد که بايد تعادل و توازني در اين سياست ايجاد شود. به طوري که به همان ميزان‌که نگاه به غرب در سياست خارجي وجود دارد به همان ميزان نيز نگاه به شرق در سياست خارجي ايران وجود داشته باشد تا توازن لازم در سياست خارجي به وجود‌ آيد.نگاه به شرق در بين کشورهاي منطقه نگاهي استراتژيک در اکثر کشورهاست. حتي کشورهايي مانند عربستان و امارات نيز چنين رويکردي را پيدا کرده‌اند. از اين منظر دولت جمهوري اسلامي در نظر دارد ضمن حفظ ارتباط با غرب رويکرد جديدي را در ارتباط با شرق در نظر داشته باشد. دولت گذشته از آنجا که سهم قابل توجهي در برجام داشت، سياست‌هاي خود را به گونه‌اي تنظيم کرده بود که تمام تخم‌مرغ‌هايش را در سبد برجام قرار داده بود. در طول 8 سال سياست‌گذاري دولت قبل، کشور معطل برجامي بود که فرجام آن مشخص نبود. برجامي که از همان ابتدا آمريکايي‌ها نسبت به آن نقض عهد کردند و اروپايي‌ها نيز در ارتباط با آن وقت‌کشي کردند. در دولت فعلي همه تخم‌مرغ‌ها در سبد برجام نيست اما اين توافق يکي از مسائل سياست خارجي دولت است. اين مورد دقيقا يک سياست معقول و متوازني است که در اين دولت در دستور کار سياست خارجي قرار گرفته است. تسهيل روابط با همسايگان منهاي گرايش اين کشورها در حالي مبناي سياست خارجي دولت سيزدهم شده که اين دولت برمبناي وضعيت جغرافيايي و شرايط تاريخي، قصد دارد بهترين رابطه را در ارتباط با اين کشورها داشته باشد. در هيچ شرايطي در طول سال‌هاي گذشته حتي در دوره جنگ تحميلي از اين سياست عدول نکرده‌ايم اما کشورهاي منطقه نسبت به اين اولويت کم توجهي کردند. در حال حاظر واقعيت‌هاي مسلمي بر منطقه تحميل شده و آن اينکه اردوگاه غرب در منطقه شکست خورده و نقشه‌هايي که آمريکا و صهيونيست‌ها براي منطقه از طريق تکفيري‌ها کشيده بودند، نقش بر آب شده است. به طوري که در عربستان و امارات دريمن شکست خورده‌اند و اين مورد واقعيتي است که در منطقه وجود دارد. از اين منظر امروز رويکردي که عربستان، امارات، مصر و اردن نسبت به منطقه و ايران دارند تغيير کرده و همگان مي‌دانند اگر قرار است در منطقه آرامش برقرار باشد بايد با جمهوري اسلامي ايران از راه گفت‌وگو و تفاهم وارد شوند و ايران نيز راه تفاهم و گفت‌وگو را با کشورهاي منطقه را باز گذاشته است.