خیمه «خیام» بر آسمان منطقه
آرمان ملي: حدود ساعت 10و30 دقيقه بود که رسانهها خبر دادند ماهواره خيام با ماهوارهبر سايوز از پايگاه فضايي بايکونور قزاقستان به فضا پرتاب شد. ساعت 12 هم محققان و کارشناسان صنعت فضايي توانستند اولين دادههاي تلهمتري خيام ايراني را در خاک ايران و در ايستگاه فضايي ماهدشت دريافت کنند. ماهواره خيام يک ماهواره سنجش از دور است که تمامي فرامين مربوط به کنترل و بهرهبرداري از اين ماهواره از روز اول و بلافاصله پس از پرتاب توسط کارشناسان ايراني مستقر در پايگاههاي فضايي متعلق به وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات در خاک جمهوري اسلامي ايران انجام و صادر خواهد شد. مرکز کنترل عمليات ماهواره، ارسال فرامين و ايستگاههاي اخذ دادههاي ماهوارهاي ماهواره خيام تنها در خاک جمهوري اسلامي ايران و تحت مديريت سازمان فضايي ايران است و مهندسان و محققان ايراني در آن مستقر هستند. عليرضا نعيمي، مديرکل بهرهبرداري و عمليات فضايي سازمان فضايي ايران اعلام کرد: طي فرآيندي که توسط ماهوارهبر انجام شده بعد از يک ساعت از ماهوارهبر جدا شد و در مدار دايروي 500 کيلومتري از سطح زمين قرار گرفت. نيم ساعت پس از آن نيز اولين داده تلهمتري را دريافت کرديم. ماهواره سنجشي خيام، دقت بالاي تصويربرداري دارد و تصاوير با وضوح يک متر را به زمين مخابره ميکند. اين ماهواره که تحت مالکيت و بهرهبرداري جمهوري اسلامي ايران قرار دارد. از ايستگاههاي زميني در خاک جمهوري اسلامي ايران هدايت و کنترل و اطلاعات و تصاوير ارسالي آن نيز در همين ايستگاهها دريافت خواهد شد. ماهواره خيام 600 کيلوگرم وزن دارد و به همين علت، پرتاب آن به آژانس فضايي روسيه واگذار شده تا بوسيله ماهوارهبر سايوز به فضا پرتاب و در مدار قرار گيرد. گفتني است، پرتابگر سايوز در ميان پرتابگرهاي کشورهاي مختلف دنيا از بيشترين درصد قابليت اطمينان برخوردار بوده و تاکنون بيشترين تعداد ماموريت موفق فضايي در دنيا توسط اين پرتابگر صورت گرفته است. پس از پرتاب ماهواره علي بهادري جهرمي سخنگوي دولت در حساب کاربري خود در توييتر نوشت: «فضا در تسخير دانش ايراني ماهواره خيام با دقت تصويربرداري يک متر با همکاري روسيه به فضا پرتاب شد. از دادههاي خيام در ارتقاي بهرهوري کشاورزي، رصد منابع آبي، مديريت مخاطرات طبيعي، مقابله با جنگلخواري، پايش معادن و اکتشافات معدني و حراست از مرزهاي کشور استفاده خواهد شد.»
نقش روسيه در پرتاب خيام
پرتاب اين ماهواره با واکنشهايي همراه بود. توييتر سفارت روسيه در ايران در توييتي در خصوص پرتاب ماهواره ايراني خيام به فضا، از تاکيد هياتهاي ايراني و روس بر اهميت همکاري در صنعت فضايي خبر داد. توييتر سفارت روسيه در تهران تاکيد کرد «ماهواره خيام با هدف رصد و تصويربرداري از سطح زمين با اهداف غيرنظامي است» و در توييتي ديگر افزود: در ديدار هياتهاي روسي و ايراني، هر دو طرف اشاره کردند که پرتاب موفقيتآميز ماهواره و قرار گرفتن آن در مدار، نقطه عطف مهمي در تاريخ روابط دوجانبه است که به پيشرفت در همکاريها در صنعت فضايي منتهي ميشود. برخي اين سوال را مطرح ميکنند که چرا ماهواره ايراني خيام توسط روسيه پرتاب شد؟ فارس در پاسخ به اين سوال نوشت: «بنابر اعلام سازمان فضايي ايراني به دليل درصد بسيار بالاي موفقيت پرتابگر سايوز، پرتاب ماهواره خيام به کشور روسيه واگذار شده است. لازم به ذکر است با توجه به ضريب اطمينان بالاي پرتابگر سايوز در پرتاب و در مدارگذاري ماهوارهها، بسياري از کشورهاي صاحب چرخه کامل فناوري فضايي که خود توانايي پرتاب ماهواره را دارند نيز از پرتابگرهاي روسي استفاده ميکنند.»
ماهوارهاي با اهداف جنگي!
رسانههاي اروپايي و آمريکايي با نزديک شدن به روز پرتاب ماهواره خيام، ادعا کردهاند که ايران حداقل در چند ماه نخست پس از عملياتي شدن اين ماهواره، کنترل آن را به روسيه واگذار خواهد کرد تا اين کشور از آن براي پيشبرد مقاصد خود در جنگ با اوکراين بهره ببرد! ادعايي که به سرعت از طرف سازمان فضايي ايران تکذيب شد. اکنون با هم به مرور مهمترين اخبار و گزارشهاي رسانههاي خارجي پيرامون پرتاب اين ماهواره ايراني توسط روسيه ميپردازيم. شايد از منظر سياسي، واکنش رژيم صهيونيستي حائز اهميتترين جريان حاشيهساز اين سوژه خبري باشد به طوري که پايگاه خبري تايمز آو اسرائيل فرداي انتشار خبر اين همکاري نوشت: «يک ماهواره ايراني قرار است هفته آينده توسط روسيه به فضا پرتاب شود. ماهواره خيام با کمک سازمان فضايي روسيه طراحي و ساخته شده است و سه هفته پس از سفر ولاديمير پوتين رئيسجمهور روسيه به ايران، قرار است سهشنبه 9 اوت پرتاب شود.» تايمز آو اسرائيل در اين گزارش مدعي شد که سازمان فضايي روسيه اعلام کرده که ماهواره خيام در شرکتهايي که بخشي از اين سازمان هستند، طراحي و توليد شده است. اين خبرگزاري با اشاره به سفر پوتين به ايران در تاريخ 19 ژوئيه و ديدار وي با رهبري جمهوري اسلامي ايران و ابراهيم رئيسي، به گفتوگوي رهبر ايران با پوتين اشاره کرد که خواستار تقويت «همکاري بلندمدت» با روسيه شده بود. تايمز آو اسرائيل در ادامه گزارش خود مدعي شد: «ماهواره خيام اولين ماهواره ايراني نيست که توسط روسيه به فضا فرستاده ميشود. در اکتبر 2005، ماهواره سينا- 1 که هدف آن مطالعه و رصد زمين بود، توسط فضاپيماي پلستسک(Plesetsk) ÑæÓíå ÏÑ ãÏÇÑ ãÓÊÞÑ ÔÏ.
