دلایل عدم ورود کامیونهای وارداتی
به چرخه حمل و نقل نشان میدهد؛
فرسودههای میلیاردی
آرمان ملی: طرح نوسازی ناوگان گویا نتوانسته به اهداف خود برسد و سبب شده تا قیمت کامیونهای فرسوده هم میلیاردی شود. ششم تیر ۱۳۹۹ با حضور محمد اسلامی، وزیر سابق راه و شهرسازی سامانه ثبت سفارش واردات کامیونهای ۳سال کارکرده اروپایی در وبسایت سازمان راهداری و حمل و نقل جادهای رونمایی شد. بر اساس آخرین گزارش سازمان راهداری و حمل و نقل جادهای تا پایان سال ۱۴۰۰ تعداد کامیونهای فعال در کشور ۳۶۵ هزار و ۸۹ دستگاه است که ۱۰۱ هزار و ۷۰۵ دستگاه از آن بالای ۲۵ سال عمر دارند که 27.8 درصد (حدود یک سوم) از کل کامیونهای فعال در جادهها را شامل میشود. مهرداد حمداللهی مدیرکل دفتر حمل و نقل کالای سازمان راهداری و حمل و نقل درباره آخرین وضعیت نوسازی ناوگان جادهای اظهار کرد: موضوع ناوگان وارداتی به ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت منتقل شده است؛ ۱۸ هزار دستگاه کامیون ثبت سفارش شده، ۱۵ هزار دستگاه به گمرکات آمدهاند، از این ۱۵ هزار دستگاه، ۱۳ هزار و ۷۰۰ دستگاه اظهار شدهاند که از آنها ۱۰ هزار دستگاه ترخیص شدهاند و حدود ۵ هزار کامیون اسقاط داشتهایم و ۴ هزار دستگاه هم شمارهگذاری (پلاک) شده است. وی درباره حذف اسقاط از چرخه واردات گفت: بر اساس آئین نامه اجرایی، قرار بود در برابر هر یکدستگاه کامیون وارداتی، یکدستگاه کامیون فرسوده اسقاط شود اما به دلیل به هم خوردن چرخه عرضه و تقاضا قیمت کامیونهای فرسودهای که قرار بود اسقاط شوند، طی یک سال اخیر افزایش ناگهانی داشته است. در این رابطه محمدرضا رضایی کوچی، رئیس کمیسیون عمران مجلس در نامهای به وزرای راه، صمت و اقتصاد خواستار حذف اسقاط در برابر واردات شده یا اینکه اگر امکان حذف اسقاط وجود ندارد، صندوقی در دولت پیشبینی و رقمی برای واریز به عنوان هزینه اسقاط تعیین شود. رئیس کمیسیون عمران مجلس همچنین به ۳ وزیر دولت سیزدهم پیشنهاد داده تا در برابر حذف گواهی اسقاط، دو سال ممنوعیت فروش این کامیونها اعمال شود.
دولت فقط گواهی اسقاط میخواهد
علیرضا احمدی فینی، رئیس ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت کشور درباره آخرین وضعیت نوسازی ناوگان جادهای گفت: بر اساس بند ۳ ماده ۳۰ قانون احکام دائمی توسعه، دولت اجازه دارد تا برای نوسازی ناوگان واردات کامیونهای دست دوم سه سال ساخت اروپایی را مجوز بدهد. وی افزود: در قانون آمده که وارد کننده یا باید در ازای واردات کامیون یکدستگاه خودرو سنگین فرسوده اسقاط کند یا ۱۰۰ درصد تعرفه گمرکی را پرداخت کند، اما در صورت اسقاط کامیون فرسوده، ۲۵ درصد از تعرفه واردات تخفیف داده میشود. احمدی فینی با بیان اینکه واردات کامیونهای دست دوم به مشکل برخورده بود اجازه داده شد تا کامیونهای در گمرک مانده ترخیص شوند ولی شمارهگذاری و پلاک شدن این خودروهای سنگین منوط به از رده خارج شدن کامیون فرسوده است، گفت: مشکل فعلی این است که چند دستگاه از کامیونها ترخیص شده ولی حدود یک سال است که این خودروهای سنگین جلوی در خانه وارد کننده پارک شده است اما اجازه تردد ندارد چون پلاکگذاری منوط به ارائه گواهی اسقاط است. این مقام مسئول در سازمان راهداری و حمل و نقل جادهای ادامه داد: قبلاً گواهی اسقاط ۲۰۰ تا ۳۰۰ میلیون تومان بود اما عدهای دلال با سوءاستفاده از سرمایه رانندگان کامیون که خواهان نوسازی خودروی خود هستند قیمت گواهی اسقاط را به یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان افزایش دادهاند. وی تصریح کرد: برای رانندهای که کل زندگیاش را برای تأمین هزینه خرید همین خودروهای سنگین وارداتی داده، سخت است تا از پس هزینه 1.2 میلیارد تومانی گواهی اسقاط بر بیایند. احمدی فینی تاکید کرد: برخی شرکتهای حمل و نقلی برای واردات این کامیونها با رانندگان قراردادهای ترکمانچای بستند و حتی امکان شکایت از راننده را در قرارداد قید کردند اما چون کامیون اسقاطی در بازار نیست قیمت صدور گواهی اسقاط کامیون فرسوده روز به روز بالاتر میرود. وی خاطرنشان کرد: مشکل دیگر این است که قانون ساماندهی صنعت خودرو میگوید علاوه بر خودروهای وارداتی که باید در برابر اسقاط کامیون فرسوده باشد فروش هر دستگاه کامیون تولید داخل نیز باید به ازای ارائه گواهی اسقاط خودروی سنگین فرسوده به فروش برسد. در نتیجه در ماههای آینده شاهد گرانتر شدن قیمت گواهی اسقاط خواهیم بود.
کامیونهای دست دوم اروپایی 7 میلیاردی شد
حسن دوست حقی عضو هیاتمدیره انجمن صنفی شرکتهای سراسری حمل و نقل جادهای درباره نوسازی ناوگان جادهای اظهار کرد: برای نوسازی ناوگان باید یک سری مشوقهایی برای شرکتهای حمل و نقلی در نظر گرفت تا خرید ناوگان ملکی برای آنها به صرفه باشد. وی افزود: در حال حاضر خرید کامیونهای نو برای شرکتهای حمل و نقلی صرفه اقتصادی ندارد؛ اما اگر مشوقهایی همچون حذف تعرفه گمرکی واردات کامیونهای دست دوم اروپایی همراه با حذف الزام به اسقاط در برابر واردات برای این شرکتها اعمال شود اما در مقابل از آنها تعهد گرفته شود که تا ۱۰ سال حق فروش آنها در بازار آزاد را ندارند، میتواند به نوسازی ناوگان جادهای سرعت دهد؛ چون در این صورت خرید این کامیونها به صرفه میشود. وی خاطرنشان کرد: در حال حاضر قیمت کامیونهای دست دوم اروپایی که توانستهاند از مرحله شمارهگذاری عبور کنند و وارد فعالیت حمل و نقل جادهای شوند، به ۷ میلیارد تومان رسیده گفت: قیت جهانی این خودروهای سنگین 5/2تا ۳ میلیارد تومان است اما با هزینههایی که برای پلاکگذاری، تعرفه واردات و هزینه اسقاط که از سوی واردکننده انجام میشود، در کشور با قیمت ۷ میلیارد تومان به فروش میرسند؛ این موضوع نشان میدهد که پروژه نوسازی ناوگان نتوانسته به اهدافی که کد نظر طراحان آن بوده است، دست یابد.