آرمان ملي: بررسيهاي صورت گرفته از تحولات تجارت جهاني در دو بعد قابل تامل بوده به گونهايکه در ابتدا اجلاس گروه 7 برنامه هفت کشور صنعتي جهان را براي مقابله با طرحهاي چين به نمايش ميگذارد در اين رابطه گروه 7 در راستاي استراتژي کلان رقابت ژئواکونوميک با چين با سرمايهگذاري 600 ميليارد دلاري در زيرساخت کشورهاي در حال توسعه براي مقابله با طرح ابتکاري کمربند و راه چين وارد عمل شده است. از سوي ديگر عربستان نيز سعي دارد تا در تحولات جهاني نقش پررنگتري بازي کند بهطوريکه در روزهاي اخير شاهد سفر بن سلمان به کشورهاي منطقه همچون مصر هستيم که به توافقات و تفاهم نامههاي بيش از 7. 7 ميليارد دلاري منتهي شده است موضوعي که به نظر ميرسد ديپلماسي اقتصادي کشور بايد به سمت نقشآفريني بيشتر ايران در تجارت جهاني حرکت کند.
سرمايهگــــذاري در زيرساخت کشورهاي توسعه يافته
بر اساس اين گزارش، در سي و پنجمين گزارش از سلسله گزارشهاي «پايش تحولات تجارت جهاني»، گلچيني از تحولات اخير در دو لايه جهاني و منطقهاي محيط ژئواکونوميک ايران ارائه شده و آخرين روندها و پيشبينيهاي اقتصادي تهيهشده توسط بزرگترين نهادهاي اقتصادي بينالمللي، در قالب دادههاي تازه مورد واکاوي قرار گرفتهاند. در بخش تحولات جهان، سرمايهگذاري 600 ميليارد دلاري گروه 7 براي رقابت با ابتکار کمربند و راه چين خبرساز شد. در اجلاس سران گروه 7 بر سر استراتژي کلان رقابت ژئواکونوميک با چين توافقاتي صورت گرفته و وعده سرمايهگذاري 600 ميليارد دلاري در زيرساختهاي کشورهاي در حالتوسعه داده شد. اين توافق در قالب راهبرد کلان موسوم به «مشارکت در توسعه زيرساختها و سرمايهگذاري در پهنه جهاني» اجرايي خواهد شد. در تحولات منطقهاي محمدبنسلمان در روزهاي اخير راهي طيفي از کشورهاي منطقه شد تا سياست منطقهاي عربستان را گامي بهپيش ببرد. يکي از مقاصد اين سفر مصر بود. در پي سفر وليعهد عربستان سعودي به مصر، دو کشور 14 توافقنامه و يادداشت تفاهم به ارزش 7. 7 ميليارد دلار امضا کردند. در سفر به ترکيه مقامات بازرگاني عربستان اعلام کردند که اين کشور، تحريم غيررسمي خود عليه صادرات ترکيه را لغو کرده است و هيچ محدوديت گمرکي براي کالاهاي ترکي در عربستان سعودي وجود ندارد. اردن يکي ديگر از مقاصد سفر منطقهاي بنسلمان در هفته گذشته بود. در جريان اين سفر قراردادهاي اقتصادي مهمي ميان دو کشور در حوزههاي معدن، ساختوساز، انرژي اتمي، واردات و صادرات امضا شد. مصر نيز در پي فشارهاي اقتصادي اخير تلاشهاي تازهاي براي احياي روابط سياسي در راستاي بهرهبرداري اقتصادي داشته است. امير قطر براي نخستين بار پس از تنشهاي سال 2017 که منجر به تيرگي روابط اين کشور با عربستان، امارات و مصر شد، راهي قاهره شد تا دورهاي تازه در روابط سياسي دو کشور را شکل دهد. يکي از محورهاي اين ديدار سرمايهگذاري قطر در مصر بود. در خلال اين ديدار مقامات مصري اعلام کردند که سرمايهگذاران قطري فرصت مشارکت در حدود 50 پروژه سرمايهگذاري در مصر را دارند. مصر همچنين با روسيه توافق کرد که دو کشور از ارزهاي محلي خود در معاملات تجاري دوجانبه استفاده کنند. وزير تجارت و صنعت مصر اخيرا گفته است که قاهره مکانيسم پرداختي را براي استفاده از روبل روسيه در مبادلات تجاري با مسکو ايجاد خواهد کرد. در اقدامي ديگر رسانهها از سفر يک هيات مصري متشکل از 12 تاجر و اعضاي فدراسيون صنايع مصر براي اولينبار پس از 10 سال به رژيم صيهونيستي خبر دادند. هيات مصري در اين سفر با مقامات رژيم صيهونيستي از سازمانهاي مختلف از جمله انجمن توليدکنندگان رژيم صيهونيستي، فدراسيون اتاقهاي بازرگاني رژيم صيهونيستي و مؤسسه صادرات رژيم صيهونيستي ديدار کرد.
کريدور ترنس افغان
دولت طالبان از موافقت ازبکستان براي اجراي کريدور ريلي موسوم به ترنس افغان خبر داده است. قرار است در نشست آتي بازسازي افغانستان که در تاشکند ازبکستان برگزار ميشود در مورد نحوه تأمين مالي اين پروژه، توافق صورت گيرد. اخيرا بخش خصوصي روسيه نيز تفاهمنامهاي با اتاق بازرگاني افغانستان امضا کرده است. در قالب اين تفاهم واردات گاز، گندم و ساير محصولات از روسيه و صادرات محصولات کشاورزي افغانستان به روسيه از طريق خط ريلي حيرتان مزار صورت خواهد گرفت. اما دادههاي تازه نشان ميدهد واکنش شرکتهاي چيني به تحريم روسيه دوگانه بود. در حالي که فعاليت شرکتهاي مهم چيني اغلب تداوميافته، شرکتهاي بزرگ نفتي چين و نيز بانکهاي بزرگ اين کشور همکاري با روسيه را متوقف کرده يا کاهش دادهاند و يا از طريق زيرمجموعههاي خود در بازار روسيه فعاليت ميکنند. گزارش تازه انکتاد در مورد سرمايهگذاري خارجي در جهان نيز دادههاي قابلتأملي ارائه ميکند. آمريکا همچنان بهعنوان جذابترين مقصد سرمايهگذاران مستقيم خارجي در سال 2021 باقيمانده است. در محيط همسايگي ايران، موقعيت امارات و اسرائيل در مکانهاي 12 و 19 قابلتوجه است.