آرمان ملي - مطهره شفيعي: باز هم با گرم شدن هوا نام گشت ارشاد بر سر زبانها افتاده است؛ 21 تير روز حجاب بود و برخي با رعايت حجاب کامل اين روز را پاس داشتند وعده قليلي بر خلاف آنچه مورد تاييد است، عمل کردند. ديروز وزير کشور گفت: حتي عزيزاني که ممکن است حجابشان کامل و دقيق نباشد و ممکن است مقداري نقص داشته باشند، آنان هم با دل و جان به انقلاب و نظام و اسلام هم اعتقاد دارند هم وابسته هستند. احمد وحيدي در پاسخ به پرسشي درباره تاکيد بر اجراي قانون عفاف و حجاب و ديدگاه دولت در اين زمينه، تصريح کرد: موضوع زيست عفيفانه در کشور يک موضوع خيلي جدي است و البته بانوان ما و دختران ما همه غالباً و اکثراً خودشان را متعهد ميدانند. ما عفيفتر و باحجابتر از زنان ايراني در هيچجا نداريم و اين جزو افتخارات کشور ماست. وحيدي افزود: بعضي از موارد خيلي نادر هم پيدا ميشود که به هرحال يک مقدار حالت اصرار بر عدم رعايت قانون دارند. به هرحال قانون همهجا قانون است. مصوبات و مقرراتي که معادل قانون است همهجا بايد رعايت شود و فرقي هم نميکند که کجا باشد. در هر حوزهاي از ترافيک و راهنمايي و رانندگي تا ماليات و در همه مسائل اجتماعي هر مقرراتي وجود دارد بايد اجرا شود. وزير کشور با تاکيد بر اينکه در مورد حجاب هم مقررات و مصوباتي وجود دارد که کارکردي مشابه قانون دارد، اظهار کرد: بايد اينها رعايت شود و موارد بسيار اندکي که پيدا ميشود که حتي در برابر تذکرات ناصحانه، مشفقانه و محبتآميز رعايت نميکنند، آنوقت تذکرات مقداري جديتر به آنان داده ميشود و خيلي از آنان هم بعد از اين تذکرات متنبه ميشوند و به مقررات توجه ميکنند.
نقش خارج کشوريها در داخل
وحيدي در پاسخ به پرسشي درباره «واکنش به انتشار عامدانه تصاوير کشف حجاب در فضاي مجازي که با تحريک افرادي خارجنشين انجام ميشود»، تصريح کرد: بعضي از اين موارد اصلا مربوط به داخل نيست و از خارج حمايت و اداره ميشود و طبيعتاً آنان قصدهاي نامطلوبي دارند و به دنبال تحميل يک فرهنگ غلط و منحط هستند و اين را راه مقابله با اسلام و نظام اسلامي قرار دادند و طبيعتاً اينها مواردي است که قابلقبول نيست. وي افزود: اينکه عدهاي در خارج بنشينند که معمولاً هم به دستگاههاي اطلاعاتي خارجي وصل هستند - و بعضاً هم اين امر معلوم شده است - بخواهند براي داخل تعيين تکليف کنند، آن هم در يک مساله با اين اهميت، قابلقبول نيست. ما از همه کساني که با فضاي مجازي سروکار دارند درخواست ميکنيم که تحت تاثير اين القائات سوء قرار نگيرند که غالباً هم قرار نميگيرند. اما عناصر محدودي هم اگر تحت تاثير قرار گرفتند، طبق وظايف قانوني، دستگاههاي مربوطه به آنان تذکراتي ميدهند که آنان هم حتماً بايد اين تذکرات مدنظرشان باشد و به آن عمل کنند. وحيدي در پاسخ به پرسش ديگري درباره لزوم آموزش نيروهاي انتظامي در زمينه نحوه برخورد با رعايت نشدن حجاب و جلوگيري از توهين يا بياحترامي به بانوان، گفت: اصل اين است که با کرامت برخورد شود و همين طور هم هست. الان در خيلي موارد، اساساً فراجا با کسي مواجه نميشود بلکه پيامک ميدهد و درخواست ميکند که اصلاح کنند و در بيشتر موارد هم اصلاح ميشود اما موارد بسيار اندکي هست که افراد متجاهرانه و مصرانه ميخواهند قانونشکني کنند که بايد فکر کرد که چکار بايد کرد اگر کسي واقعاً مصر به اجرانکردن مقررات باشد؟ در فراجا دارد اقداماتي انجام ميشود که البته همان هم در نهايت با رعايت کرامت انجام ميشود اما گاهي فضاسازي ميشود و مقاومتهايي در برابر اعمال قانون رخ ميدهد که نبايد در برابر اعمال قانون مقاومت کرد و نيروي انتظامي هم رعايت نهايت اکرام را خواهد کرد.
از تاييد تا انکار گشت ارشاد
گشت ارشاد شناخته شدهترين نهاد برخورد با بدحجابي است. فيلمهاي طنز آن هم ساخته شد! نيروي انتظامي برنامه اجرايي خود پيرامون عملي کردن «طرح جامع عفاف» را پس از چند جلسه هماهنگي با محمود احمدينژاد با عنوان «طرح ارتقاي امنيت اجتماعي» در سالهاي 1384 و 1385آغاز کرد. البته در آن برهه احمدينژاد نياز به رأي داشت و با راهاندازي گشت ارشاد موافق بود اما بعدا ديدگاهش تغيير کرد و مدعي شد: «گشت ارشاد از زمان آقاي عبدا... نوري و مسئوليت ايشان در وزارت کشور در سال 68 آغاز شد، آقاي نوري که اصلاحطلب و آن زمان وزير کشور بود. سر خيابانها مينيبوس ميگذاشت و آرايش خانمها را آن هم با سرباز چک ميکرد. ما همان زمان اعتراض ميکرديم. طي سالهاي 63، 64 و 65 در خيابان وليعصر هر روز درگيري بود. دختر خانمها و آقاياني که موهاي بلندي داشتند يا کراوات ميزدند يا خانمها کفشهايي ميپوشيدند که چراغ داشت! يک عده موتورسوار ميآمدند، کراوات را ميبريدند، موها را قيچي ميکردند و ما همان زمان معترض بوديم. در زمان آقاي هاشمي و آقاي خاتمي مقداري بالا و پايين شد. آقاي هاشمي در انتخابات آمد و گفت اگر احمدينژاد بيايد، پيادهروها را ديوارکشي ميکند و آسانسورها را جدا ميکند، من به تلويزيون رفتم و گفتم چرا اينقدر هجمه ميکنيد؟ مثل اينکه من وارد محدوده ممنوعه شدهام. من يک معلم هستم. مگر مشکل کشور ما دو تار موي زنهاست؟» گشت ارشاد تا سالها جنبه سياسي داشت و کانديداهاي انتخاباتي براي رأي آوري بيشتر وعده پايان فعاليت اين گشتها را ميدادند اما با توجه به فرهنگي بودن ماهيت تشکيل و فعاليت گشت ارشاد وعدههاي سياسي در اقدامات اين گشتها بياثر بود.
گشت ارشاد به مسئولان رسيد
نکته قابل تامل در تغيير رويکرد گشت ارشاد است و مسئولان از «گشت ارشاد مسئولان» صحبت به ميان ميآورند. 18 خرداد در بحبوبه انتخابات رياستجمهوري بود که ابراهيم رئيسي تاکيد کرد: «الناس علي دين ملوکهم. ما براي مديران گشت ارشاد خواهيم گذاشت. اگر دولتمردان خوب عمل کنند مردم خوب عمل خواهند کرد.» بسياري اکنون اين سوال را دارند که سرنوشت گشت ارشاد مديران به کجا رسيد مانند محمود صادقي نماينده ادوار مجلس که يادآور شد: «آقاي رئيسي حرف معروفي دارند که گفتند براي مسئولان گشت ارشاد خواهيم داشت؛ اين حرف ايشان به آن معناست که با فساد مسئولان برخورد ميکنيم و گشت ارشاد بر عملکرد مسئولان ميگذاريم اما در کمتر از يکسال گذشته گشت ارشاد براي برخورد با بيحجابي فعالتر شده و دستور اجراي بخشنامه شوراي عالي انقلاب فرهنگي که زمان احمدينژاد تصويب شد را ميدهند و در اولويت قرار ميگيرد در صورتي که با تخلفات برخي مديران برخورد مناسبي نميشود»