از عدم نتیجه گیری مذاکــرات در دوحــه تـــا بررسی قطعنــامــه 2231

آرمان ملي- حميد شجاعي: مذاکرات 3 جانبه و غيرمستقيم احياي برجام که از سه‌شنبه گذشته در دوحه قطر با حضور مذاکره کنندگان ارشد ايران، آمريکا و نماينده اتحاديه اروپا به مدت 2 روز در جريان بود هر چند که در روز اول بسيار اميدوار کننده نشان داد اما آنطور که برخي منابع خبر دادند در روز دوم مشکلات و اختلافاتي در مذاکرات رخ داد که باعث شد طرفين نتوانند در اين دور از مذاکرات دوحه به توافق دست پيدا کنند و به همين جهت نيز به پايتخت‌ها بازگشتند. اين در حالي است که نگاهي به مواضع طرفين مذاکره به خوبي نشان مي‌دهد که نوع رويکرد و برداشت آنها از روند مذاکرات و احتمال احياي برجام چگونه است. طرف ايراني که همچنان مذاکره را تنها راه احياي برجام مي‌بينند و هر چند که دور اول مذاکرات در دوحه به نتيجه‌اي منتج نشد اما ايران معتقد است اگر طرفين ديگر به ويژه آمريکا عزم رسيدن به توافق را داشته باشند توافق در دسترس خواهد بود. اين در حالي است که آمريکايي‌ها همچنان به زياده خواهي‌هاي خود ادامه مي‌دهند و عدم نتيجه‌گيري در مذاکرات دوحه را به دليل خواسته‌هاي فرا برجامي ايران دانسته‌اند. موضع اتحاديه اروپا نيز به ايران نزديک‌تر است و آنها ادامه مذاکرات را گامي مثبت در راستاي رسيدن به توافق مي‌دانند. چه اينکه انريکه مورا هماهنگ کننده مذاکرات روز چهارشنبه در توئيتي نوشت: «دو روز مذاکرات نزديک در دوحه بر سر برجام داشتيم. متأسفانه هنوز پيشرفتي که تيم اتحاديه اروپا به عنوان هماهنگ‌کننده نسبت به حصول آن اميدوار بودند، به دست نيامده است. ما به کار با ضرورت بيشتر براي بازگرداندن ثبات منطقه‌اي و توافق کليدي عدم اشاعه هسته‌اي به مسير خود ادامه خواهيم داد. »اين در حالي است که اگر به واقع به مساله بنگريم بايد به اين پرسش پاسخ دهيم که اساسا چرا مذاکرات قطر نتيجه نداد؟ آنچه مسلم است گويا آمريکايي‌ها از پذيرفتن آنچه خواست ايران بوده مبني بر خروج سپاه پاسداران از ليست گروه‌هاي تروريستي و منتفع شدن از عوايد اقتصادي برجام سر باز زده‌اند و بر موضع خود در نشست G7 ÇÝÔÇÑí ˜ÑÏåÇäÏ. åãíä ÇãÑ äíÒ ÈÇÚË ÔÏå ÊÇ ØÑÝíä Èå ãæÖÚí ãÔÊј ÏÑ ÌåÊ ÑÓíÏä Èå ÊæÇÝÞ äÇÆá äíÇíäÏ. ÇÒ Óæí ÔäíÏå ãíÔæÏ ÇãíÑ ÚÈÏÇááåíÇä ÏÑ äÇãåÇí Èå ÂíÊÇ... ÑÆíÓí ÎæÇÓÊÇÑ ÊÛííÑÏÑ Êíã ãÐǘÑå ˜ääÏå ÔÏå ÇÓÊ æ ãåÏí ÕÝÑí æ ãÍãÏÑÖÇ ÛÇÆÈí ÑÇ Èå ÚäæÇä Òíäå íÔäåÇÏí ÏÇÏå ÇÓÊ. ÇãíÑÚÈÏÇááåíÇä ãÚÊÞÏ ÇÓÊ Êíã ÝÚáí ÑæäÏ ãÐǘÑÇÊ ÑÇ Èå ÓãÊ ÝÑÓÇíÔ íÔ ÈÑÏå æ ÈÇíÏ ÈÇ Ñæí ˜ÇÑ ÂãÏä í˜ Êíã åãÇåä ÈÇ ÏæáÊ æ ãÌáÓ ÇÒ ØÑÝ ãÞÇÈá ÇãÊíÇÒíÑí ÍÏǘËÑí ˜ÑÏå æ Èå í˜ ÊæÇÝÞ ÇíÏÇÑ ÑÓíÏ.

در دوحه با جديت عمل کرديم

نماينده دائم ايران در سازمان ملل با بيان اينکه ما در مذاکرات دوحه که جدي و مثبت بود با جديت عمل کرديم، اظهار داشت: توپ در زمين آمريکا است و اگر آمريکا واقع بينانه عمل کند و قصد جدي خود را براي اجراي تعهداتش نشان دهد، توافق دور از دسترس نيست. مجيد تخت‌روانچي در نشست شوراي امنيت گفت: مجددا تاکيد کردم که برجام يک دستاورد ديپلماتيک چندجانبه است که به سختي به دست آمده و بهترين گزينه‌اي است که جايگزيني براي آن وجود ندارد. وي افزود: ما پيام‌هاي قوي در تجديد حمايت از احيا و اجراي کامل برجام دريافت کرديم. با اين وجود، بديهي است که دلايل اصلي وضعيت کنوني، خروج غيرقانوني آمريکا از برجام و اعمال مجدد تحريم‌ها و همچنين عدم اراده سياسي سه کشور اروپايي براي انجام تعهداتشان است. نماينده ايران در سازمان ملل اظهار کرد: ايران به ديپلماسي چندجانبه متعهد است که نتيجه آن، بايد تضمين لغو موثر و قابل راستي‌آزمايي همه تحريم‌هاي غيرقانوني باشد. تخت‌روانچي خاطر نشان کرد: ما در مذاکرات دوحه که جدي و مثبت بود با جديت عمل کرديم. مانند گذشته، براي مرحله بعدي مذاکرات با هماهنگ کننده اتحاديه اروپا در تماس خواهيم بود. وي ادامه داد: هيات مذاکراتي ما آماده است که دوباره به‌طور سازنده وارد گفت‌وگو شده تا به توافق برسيم. توپ در زمين آمريکا است و اگر آمريکا واقع بينانه عمل کند و قصد جدي خود را براي اجراي تعهداتش نشان دهد، توافق دور از دسترس نيست.

نشست سازمان ملل

پنجشنبه بود که نشست شوراي امنيت سازمان ملل متحد براي بررسي گزارش دبير کل سازمان ملل از اجراي قطعنامه شوراي امنيت با حضور اعضا برگزار شد. در همين راستا رزماري دي کارلو معاون دبير کل سازمان ملل در امور سياسي و صلح با قرائت سيزدهمين گزارش دبير کل سازمان ملل افزود: دستيابي به برجام به يک ديپلماسي قاطعانه نياز دارد. احياي آن به تلاش و صبر بيشتري نياز دارد. دي کارلو همچنين بيان کرد: ما بار ديگر از آمريکا مي‌خواهيم تمام تحريم‌هاي ايران را لغو کرده يا آنها را کاهش دهد و معافيت‌هاي تحريمي در مورد تجارت نفت و گاز ايران را تمديد کند. اين در حالي است که ريچارد ‌ام.ميلز معاون نمايندگي آمريکا در سازمان ملل در اين نشست مدعي شد در دور اخير مذاکرات در دوحه قطر ايران همچنان خواسته‌هايي را مطرح کرد که فراتر از برجام است. ايران هنوز هيچ فوريتي براي نهايي کردن توافق از خود نشان نداده است. همچنين ژانگ جون سفير و نماينده چين در سازمان ملل نيز در سخناني گفت: آمريکا بايد اشتباه‌هاي خود را جبران کند و به سرعت يک تصميم سياسي بگيرد. ديميتري پوليانسکي معاون نمايندگي روسيه در سازمان ملل نيز در اين نشست گفت: تحريم‌هاي يک جانبه آمريکا عليه ايران مغاير با برجام هستند. آنتونيو گوترش دبير کل سازمان ملل متحد سيزدهمين گزارش خود از اجراي قطعنامه 2231 شوراي امنيت را هفته گذشته به اين شورا ارائه داد و در آن بر ضرورت رفع تحريم‌هاي هسته‌اي يکجانبه آمريکا عليه ايران و بهره‌مندي ايران از مزاياي اقتصادي برجام تاکيد کرد.

بيانيه تروئيکاي اروپا

تروئيکاي اروپايي در بيانيه‌اي مشترک پيش از آغاز جلسه شوراي امنيت سازمان ملل متحد براي بررسي روند اجراي قطعنامه 2231 از ايران خواستند تا از فرصت ديپلماتيک مذاکرات وين براي احياي برجام استفاده کند. در اين بيانيه مشترک که روز پنجشنبه منتشر شده، آمده است: ما از ايران مي‌خواهيم که از تشديد فعاليت‌ هسته‌اي دست بکشد و از آنها بازگردد، همکاري کامل با آژانس بين‌المللي انرژي اتمي را از سر بگيرد و از فرصت باقيمانده روي ميز - که به نفع دولت و ملت ايران است استفاده کند.» انگليس، آلمان و فرانسه در ادامه اين بيانيه آورده‌اند: «ما حمايت کامل خود را نسبت به تلاش‌هاي هماهنگ‌کننده برجام جهت احياي برجام ابراز مي‌کنيم.»