اثرگذاری احیای برجام روی نوار قلب بورس!

آرمان‌ملی- محمد سیاح: بازار سرمایه هم مانند سایر بازارها از سیگنال‌های خروجی مذاکرات هسته‌ای در وین متاثر می‌شود، هرچند که برخی از مسئولان دولتی گره خوردن سرنوشت اقتصاد ایران به نتیجه مذاکرات را چندان درست نمی‌دانند و حتی سعی در نفی آن دارند، اما اقتصاد با دستور و پنهان‌کاری قطعا به نتایج بهتری نخواهد رسید. در این میان بازار سرمایه که از تغییر و نوسانات سایر بازارها از جمله ارز، نفت، طلا و سکه و... و شاخص‌های تورمی و نقدینگی و بی‌ثباتی اقتصادی و... تاثیر می‌پذیرد چطور امکان دارد از مذاکراتی که روی همه شاخص‌ها و بازارهای سرمایه‌ای ایران اثرگذار است؛ متاثر نشود. قطعا بازار سرمایه هم گوشه چشمی به نتیجه مذاکرات دارد، چراکه با احیای برجام و توافق برداشته شدن تحریم‌ها، قطعا سیگنال‌های بسیار مثبت‌تری به بازار مخابره خواهد شد و این سیگنال‌ها می‌تواند به رشد بازار و بهبود وضعیت سرمایه‌گذاری منجر شود که در نهایت به رشد شاخص بازار سرمایه و کاهش ریزش و قدرت ریسک‌پذیری بازار بیانجامد. به همین جهت نتیجه مذاکرات برای بازار سرمایه مهم است. یوسف اصلانی، کارشناس بازار سرمایه با اشاره به اتفاقات مهم بورس در روزهای آینده گفت: مهم‌ترین اتفاقی که می‌تواند طی چند وقت آینده بیفتد، گزارش‌هایی است که بعد از آذرماه از سوی شرکت‌ها داده می‌شود. عمدتاً شرکت‌ها صورت‌های مالی ۹ ماهه خود را ارائه می‌کنند که چون در اکثر شرکت‌های بورسی وضعیت سودسازی مناسب بوده P/E شرکت‌ها پایین آمده است. او ادامه داد: این مساله در گزارش‌های ۹ ماهه نمود پیدا خواهد کرد‌. در عین حال بازار به شدت منتظر نتیجه مذاکرات برجامی است و خیلی از تحلیلگران اعتقاد دارند، در صورتی که نتیجه مذاکرات مثبت باشد، به نفع بورس و شرکت‌های بورسی خواهد بود. این دو عامل هنوز بازار را در انتظار نگه داشته است. هرچند گزارش‌های مناسبی را از شرکت‌های بورسی انتظار داریم. این کارشناس بازار سرمایه گفت: مشکلی که بازار بورس با آن مواجه است، نداشتن فروشنده قوی است، اما بازار خریدار قوی هم ندارد. با توجه به اینکه وضعیت بنیادی شرکت‌ها مناسب است و گزارش‌های خوبی را خواهیم شنید ولی خریدار قوی پشت بازار نیست. این مساله جنبه روانی دارد و فرافکنی‌ها و بدگویی‌ها در مورد بازار بر سهامداران تاثیر گذاشته ولی انتظار می‌رود این مساله نیز به تدریج حل شود.

روند نزولی و نگاه تحلیلگران

اصلانی افزود: بیش از یک سال است که در بازار روند نزولی را شاهد هستیم و این مساله بر نگاه تحلیلگران اثر گذاشته است و حتی ممکن است صعود‌های بازار را باور نکنند، اما با کوچک‌ترین ورود پولی انتظار داریم روند صعودی بازگردد. البته انتظار نداریم که شاخص کل پیک قبلی را بزند، اما لااقل در محدوده‌ای می‌تواند بالا بیاید. در حال حاضر شاخص کل بورس واقعی نیست و شاخص فعلی دارای حباب است، با این اوصاف می‌توان گفت بازار سرمایه دچار حباب منفی است. او ادامه داد: این حباب در بازار سرمایه برخلاف بخش‌های دیگر مثل مسکن قابل لمس است ولی قطعا بازار به این شکل باقی نمی‌ماند! این کارشناس بازار سرمایه تاکید کرد: اینکه دقیقا بگوییم طی هفته آینده بازار می‌تواند روند صعودی خود را به دست آورد، بسیار سخت است چراکه بازار فروشنده و خریدار ندارد. اما موضوع مهمی که می‌توان به‌عنوان یک عامل موثر در وضعیت بازار به‌ آن اشاره کرد نتیجه مذاکرات هسته‌ای و احیای برجام است. نتیجه فارغ از منفی یا مثبت بودنش تاثیر مستقیمی در بازار خواهد داشت و امروز توجه بازار و فعالان به این نتایج مذاکرات قابل مشاهده است. امیر سیدی، کارشناس بازار سرمایه درباره اقداماتی که می‌توان برای بهبود وضعیت بازار سرمایه انجام داد اظهار کرد: فلسفه پیش‌گشایش معاملات، کشف قیمت بوده و پیشنهاد می‌کنم که در این دو زمان در فرابورس حراج تک قیمتی برگزار شود و بعد از نیم ساعت رقابت، قیمت کشف و معاملات صورت بگیرد. او با تایید اصلاح قوانین معاملاتی اخیر بورس و فرابورس، اضافه کرد: اصلاحاتی که انجام شد مناسب بود، اما هنوز برای اینکه بگویم مکانیزم‌های بازار به‌صورت کارآمد، پیاده‌سازی شده‌ خیلی زود است. اصلاح حجم‌ مبنای سهم‌های قفل‌ شده تصمیم درستی بوده و باز هم می‌توان با تسهیلگری‌های بیشتر روند بازار را سرعت داد. این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به این احتمال که نهاد ناظر بورس به دلیل عدم مطلوبیت شرایط بازار نگرانی‌های برای حرکت به سمت مکانیزم حراج یا دامنه باز را دارد، گفت: به‌نظرم در بخش‌هایی از بازار امکان حرکت به سمت تسهیلگری مقررات وجود دارد تا روند کشف قیمت به ‌راحتی صورت بگیرد و سهم‌ها خیلی سریع در دام صف‌های طولانی یا قفل‌شده خریدوفروش نیافتند. سیدی تاکید کرد: هر چه به سمت سهولت در نوسان قیمت و کشف قیمت حرکت کنیم، قطعا در راستای کمک به بازار حرکت کرده‌ایم. می‌توان تسهیلگری را از نقاطی که تاثیر کمی روی نوسانات شاخص دارند، شروع کرد. مثل بازار پایه فرابورس یا خود فرابورس که اگر سازوکار معاملات را به‌گونه‌ای طراحی کنیم که نوسان قیمتی آزاد شود، سرعت و نوسان بازار افزایش و به‌تبع به جذابیت و رونق معاملات اضافه می‌شود.

ریزش ارزش سهام

این کارشناس بازار سرمایه با ارائه این تحلیل که حد ریزش قیمت‌ها به‌قدری بوده که بسیاری از سهم زیر ارزش واقعی‌شان قیمت می‌خوردند و معامله می‌شوند، گفت: با توجه به شرایط نوسانات و قرار گرفتن قیمت‌ها در کف، نهاد ناظر هم نگرانی از شکل‌گیری حباب در بازار نخواهد داشت. سیدی با اشاره به آغاز رشد بورس از تابلوی فرابورس، افزود: سال 95 رونق بورس از فرابورس شروع شد و بعد به بورس سرایت کرد اما به دلیل قوانین و مقررات محدودکننده در فرابورس بازار از دور افتاد و وارد فاز دیگری شد. این کارشناس بازار سرمایه با تاکید بر ماهیت متفاوت فرابورس نسبت به بورس، گفت: ماهیت فرابورس به نظرم این است که در آن سهام کوچک‌تر پرریسک‌تر معامله شود و بازار پر نوسان و پرهیجانی باشد، خصیصه‌ای که لازمه بازار است. او گفت: هرچند که ناظران بازار، سواد مالی و بورسی را از خصایص اصلی بورس می‌دانند اما به نظرم یک خصیصه و وجه دیگر بازار، روحیه نوسان پذیری آن است. تجربه هم ثابت کرده که مثل امروز، زمانی که این روحیه را از بازار گرفتیم بازار به حالت میرایی رسیده است. بازار سرمایه روزهای خوبی را سپری نمی‌کند و افت و خیزهای فرسایشی در این بازار باعث شده تا بسیاری از سهامداران اعتماد خود را به این بازار از دست بدهند و همین امر موجب نگرانی بیشتر سهامداران شود، هر چند دولت مدعی است برای بهبود بازار برنامه دارد، اما بازار در مقابل برنامه‌های ارائه شده جواب منفی داده و همان‌طور که بسیاری از کارشناسان هم معتقدند بازار به نتایج مذاکرات چشم دوخته است و بدون اقتصاد آزاد قطعا این بازار هم چندان در برابر نوسانات دوام نخواهد آورد.