از آبریزش تا سردرد

یک فوق‌تخصص بیماری‌های عفونی، نسبت به علائم سویه «اومیکرون» هشدار داد و گفت: باید به بروز تمامی علائم شامل آبریزش، احتقان، سرفه، گلودرد، تنگی‌نفس، سردرد، ضعف عمومی و...، حساس بود. ایلاد علوی اظهارداشت: خواستگاه این ویروس از کشورهای جنوبی قاره آفریقا بود که با سرعت بسیار بالا در سایر کشورها شیوع پیدا کرد و تاکنون بیش از ۹۰ کشور به‌صورت رسمی مشاهده ابتلا به این ویروس را اعلام کرده‌اند. نمودار آمار ابتلا به بیماری در کشورهای درگیر، موج همه‌گیری جدید را نشان می‌دهد و از این‌رو امکان بروز طغیان بیماری در کشور نیز وجود دارد. وی ادامه داد: قبل و بعد از «اومیکرون»، سویه‌های مختلف کووید۱۹ را شاهد بوده و خواهیم بود، اما نکته قابل توجه، اهمیت رعایت پروتکل‌های بهداشتی به‌عنوان مهم‌ترین اصل پیشگیری از ابتلا به بیماری است، به‌ویژه در شرایط کنونی که به‌دنبال فروکش‌کردن موج بیماری، افراد توجه چندانی به شیوه‌نامه‌ها ندارند. از طرفی بازگشایی و رفع محدودیت‌هایی که نزدیک به ۲ سال در کشور برقرار بود، اطمینان خاطر ذهنی در مردم ایجاد کرده است. از همین‌رو ممکن است غافلگیری آغاز بحران در دنیا، در زمان مقابله با «اومیکرون» نیز تکرار شود. علوی با اشاره به تایید ادعای قدرت انتقال بالای «اومیکرون» در مطالعات علمی، تصریح کرد: همچنین با توجه به فقدان اطلاعات کافی در خصوص رفتار سویه اومیکرون، کم‌رنگ‌شدن رعایت اصول بهداشتی و هر اقدامی که امکان رعایت را محدود کند، نگران‌کننده خواهد بود.

اهمیت واکسیناسیون

علــوی در خصـــوص اهمیت واکسیناسیـــون برای پیشگیری از بروز موج جدید بیماری، اظهارکرد: کم و بیش بررسی‌هایی در مورد تاثیر واکسیناسیون بر کنترل شیوع سویه «اومیکرون» صورت گرفته است که نشان از اثربخشی برخی واکسن‌ها، البته نه به‌صورت بالینی بلکه به‌صورت آزمایشگاهی دارد. اما برای پاسخ به این پرسش که در واقعیت ایمنی‌زایی واکسن‌ها در مقابل این جهش چه میزان است، نیاز به مطالعات کامل‌تری دارد. وی عنوان کرد: در حالت کلی یکی از دلایل ضعف این ویروس در مقایسه با سویه‌های قبل، افزایش سطح ایمنی مردم به‌دنبال پوشش حداکثری واکسیناسیون یا ابتلا به کرونا در گذشته است. بنابراین نباید از نقش واکسیناسیون به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین ابزارهای مقابله غافل شد. علوی در توضیح به باور غلطی مبنی بر در معرض خطربودن افرادی که پیش‌تر به کرونا مبتلا شده‌اند، تصریح کرد: تمامی افراد در معرض خطر ابتلا به سویه جدید هستند، نباید تصور کرد واکسیناسیون و ابتلا در گذشته، ایمنی لازم برای مقابله با «اومیکرون» را فراهم می‌کند. این عبارت برای جلب توجه بیشتر افراد واکسینه‌شده و آنهایی‌که در گذشته درگیر کرونا شده بودند، بیان شده است، چرا که احتمال ابتلا در این افراد هم وجود دارد. این موضوع در خصوص ریسک ابتلای کودکان نیز مطرح است، چراکه کودکان نیز از ابتلا به «اومیکرون» مصون نیستند، از طرفی واکسیناسیون هم برای این گروه سنی کامل نشده است. علوی در خصوص عدم اعلام موضع سازمان بهداشت جهانی در زمینه تزریق دوزسوم واکسن کرونا، افزود: با وجود گذشت دو سال از آغاز همه‌گیری کووید۱۹ همچنان بسیاری از یافته علمی با قطعیت ثابت نشده است و شواهد موجود، ابزار تدوین دستورالعمل‌ها هستند. در زمینه تزریق نوبت سوم یا یادآور نیز هنوز شواهد کافی برای پاسخ به ابهامات وجود ندارد، اما براساس بررسی‌های مختلف، اثربخشی تکرار واکسن در فاصله‌ای مشخص می‌تواند ایمنی را تقویت کند. وی ادامه داد: تمام واکسن‌های موجود در بازار فازهای مختلف آزمایشات را گذرانده‌اند و در حال حاضر هیچ عارضه مشخصی وجود ندارد که مانع از توقف واکسیناسیون شود.

توجه به توصیه‌های علمی

به گفته علوی، برای تزریق واکسن نباید افراط و تفریط به خرج داد و حتما باید به توصیه‌های علمی توجه کرد. وی با اشاره به اینکه افراد مبتلا به کرونا، بعداز رفع علائم می‌توانند برای تزریق واکسن اقدام کنند، گفت: البته این فاصله زمانی برای افرادی که پیش از ابتلا، واکسینه شده‌اند و می‌خواهند اقدام به تزریق نوبت یادآور کنند، بیشتر بوده و براساس نتایج مطالعات از دو هفته تا شش هفته متغیر است. علوی با اشاره به مقایسه‌هایی که میان علائم و رفتار سویه‌های جدید ویروس صورت می‌گیرد، افزود: اعلام درصد و مقایسه، کمک‌کننده نیست، بلکه باید به بروز تمامی علائم در دستگاه تنفسی فوقانی و تحتانی شامل آبریزش، احتقان، سرفه، گلودرد، تنگی نفس، سردرد، ضعف عمومی و بی‌حالی حساس بود. این علائم ممکن است در صورت ابتلا، فردی شدید یا خفیف درگیر این علائم شود و حتی برخی افراد هیچکدام از این نشانه‌ها را تجربه نمی‌کنند. فلوشیپ عفونی بیماران نقص ایمنی، ادامه داد: در زمان طغیان بیماری، کوچکترین علامتی را باید ناشی از آلودگی به ویروس در گردش در نظر گرفت. علوی در خصوص خطرات احتمالی ناشی از بازگشایی مدارس، اظهارکرد: زمانی‌که موجی از انتقال بیماری ایجاد می‌شود، تجمع تعدادی از افراد در فضاهای بسته‌ای که با توجه به سردی هوا، امکان تهویه مناسب نیز در آنها وجود ندارد، اقدام خطرناکی است و اصولی که در ورزشگاه‌ها، کنسرت‌ها و سایر اماکن سربسته بیان می‌شود، در مورد مدارس نیز صدق می‌کند. البته تصمیم‌گیری و اظهارنظر در این حوزه پیچیدگی‌هایی دارد، اما به‌طورقطع بازگشایی مدارس در زمان طغیان بیماری، می‌تواند منجر به تشدید موج شود. وی بیان کرد: زمانی‌که سویه‌های جدیدی از ویروس گزارش می‌شود، تمهیدات لازم و کافی برای شناسایی تمام افراد مبتلا به آن وجود ندارد به همین دلیل ممکن است «اومیکرون» در سراسر کشور گسترش یافته باشد، چراکه امکان بررسی تک‌به‌تک افراد وجود ندارد. علوی گفت: نباید با اطلاع از مشاهده یک مورد، تصور کنیم این بیماری فقط یک نفر را درگیر کرده است، آزمایشات تشخیصی ابتلا به کرونا، کلی صورت می‌گیرد و تنها موارد محدودی در مرکز ویروس‌شناسی کشور برای شناسایی واریانت ویروس بررسی می‌شوند. بنابراین اطلاعی از میزان درگیری «اومیکرون» در کشور در دست نیست. وی در پایان اظهارکرد: سویه‌های مختلفی از کووید۱۹ در کشور در حال چرخش است و حتی سویه‌های جدید نیز متولد می‌شوند که بسیاری از آنها ناشناخته می‌مانند.