حذف«نگاه نو» به نفع فیلم‌اولی‌ها

دبیر چهلمین جشنواره فیلم فجر تاکیدکرد که بخش فرهنگی این جشنواره برای اولین و در چهار بخش برگزار می‌شود. جشنواره‌ای که امسال با روی‌کار آمدن دولت سیزدهم گامی جدی در تغییر رویکردهای خود برداشته است؛ از تغییر شکل حضور فیلم‌های اول در جشنواره تا افزوده شدن «بخش فرهنگی» در کنار «بخش رقابتی» و اهتمام ویژه به پذیرفته‌شدن فیلم‌هایی با محوریت امیدآفرینی. مسعود نقاش‌زاده گفت: تغییرات جشنواره در رویکردها و رویه‌هاست. بنابراین واژه تغییرات درباره هویت جشنواره فجر، ملاک ما نیست؛ زیرا جشنواره فیلم فجر نه فقط در عنوان که در هویت هم ملازم، مقارن و مولود دهه فجر است. اما در زمینه رویکرد، امسال در کنار رقابت تولیدات جدید سینمای ایران، شاهد تجلی و توسعه برنامه‌های فرهنگی جشنواره خواهیم بود. اگر باور داشته باشیم که به برکـــت رشادت‌های فجرآفرینان ایران زمین، سینمای نوین بعد از انقلاب اسلامی، رشد، ارتقا و اعتبار یافته، آنگاه تکیه بر اصالت فرهنگی چنین سینمایی، چشم‌انداز و مسئولیت‌های برگزاری جشنواره فجر را دوچندان می‌کند. وی افزود: در این دوره، تمرکز جدی بر تنظیم و تدوین آیین‌نامه‌ای دقیق، با اهداف و مقررات روشن و اجرای آن بوده است. تلاش شده است برای مهم‌ترین فرآیندهای اجرایی جشنواره، شیوه‌نامه‌هایی روشن تنظیم و منتشر شود. نقاش‌زاده در ادامه با اشاره به برنامه‌های این دوره جشنواره اظهارکرد: چهلمین جشنواره فیلم فجر شامل دو گروه برنامه، در «بخش‌های فرهنگی» و «بخش‌های رقابتی» است. در این دوره، برنامه‌های فرهنگی جشنواره مورد تاکید قرار گرفته است. این برنامه‌ها شامل چهار بخشِ گنجینه‌های سینمای ایران (قاب‌های ماندگار)، همایش‌های فرهنگی سینما و اندیشه با حضور بزرگان اندیشه و فرهنگ (10 شب با متفکران)، نکوداشت بزرگان سینما (نقش‌های ماندگار) در قالب برنامه‌های مفصل و همراه با نمایش فیلم و تحلیل و بررسی و نشست‌های رسانه‌ای پیرامون فیلم‌های بخش مسابقه است. وی ادامه داد: در این دوره، شماری از کارگاه‌های تخصصی و حرفه‌ای در حوزه سینما برگزار خواهد شد و با برنامه‌ریزی جشنواره فجر، دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی معتبر، در برگزاری کارگاه‌های تخصصی و حرفه‌ای سینمایی مشارکت خواهند داشت. دبیر چهلمین جشنواره فیلم فجر گفت: با نیم نگاهی به آیین‌نامه این دوره، معلوم می‌شود که در سالن مرکزی جشنواره، در کنار نمایش فیلم‌های مسابقه سیمای ایران و نشست‌های رسانه‌ای مربوطه، برنامه‌هــای جدی برای برگزاری گردهمایی‌های فرهنگی، تخصصی وجود دارد و توجه ویژه به گنجینه ارزشمند سینمای نوین ایران اسلامی با محوریت مفاهیم امید، اخلاق و آگاهی، سرلوحه آیین این دوره محسوب می‌شود. بدیهی است با حضور فرهیختگان عرصه سینما و فرهنگ، در سالن مرکزی جشنواره، زمینه لازم برای بازخوانی فرهنگی سینمای ایران به‌عنوان یک فرصت ارزشمند فراهم خواهد آمد. نقاش‌زاده بیان داشت: اطلاعات اولیه ثبت‌نام فیلم‌ها نشان می‌دهد، در چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر، نهادها و سازمان‌های سینمایی، با آثاری که به ارزش‌های فرهنگی از یکسو و جذب تماشاگران مشتاق از سوی دیگر پرداخته باشند، حضور خواهند داشت. اما قضاوت در مورد کم و کیف این آثار نیازمند گذر از فرآیندهای انتخاب و داوری است.

دعوت از شخصیت‌ها برای بازبینی

دبیر جشنواره فیلم فجر درباره حذف بخش نگاه نو (فیلم‌های اول) تصریح کرد: مسابقه فیلم‌های اول نه تنها حذف نشده، بلکه فیلم‌های اول همراه با تمامی فیلم‌های راه‌یافته به بخش مسابقه بررسی و برای تمامی رشته‌ها داوری خواهند شد. تنها تفاوت در این دوره و برخی دوره‌های گذشته، این است که بخشی جدا از بخش اصلی مسابقه سینمای ایران (سودای سیمرغ) برای نمایش فیلم‌های اول، پیش‌بینی نشده است و این به نفع فیلم‌های اول است. بنابراین هر فیلم سینمایی، اعم از اینکه اولین یا آخرین ساخته فیلمساز باشد، چنانچه واجد ارزش‌های فرهنگی و سینمایی لازم باشد، شایستگی حضور در بخش مسابقه سینمای ایران را خواهد داشت. وی همچنین درباره چگونگی نمایش آثار «هنروتجربه» در این دوره جشنواره افزود: تعبیر حذف فیلم‌های «هنروتجربه» از جشنواره فیلم فجر صحیح نیست؛ زیرا تمامی فیلم‌های سینمایی، چنانچه مورد توجه هیات انتخاب جشنواره قرار بگیرند و به بخش مسابقه سینمای ایران راه یابند، در رشته‌های مختلف مورد داوری قرار خواهند گرفت، اما سیمرغ جداگانه‌ای با عنوان «هنروتجربه» نخواهیم داشت. بنابراین بدیهی است که قابلیت‌های بیان یا تجربه ویژه سینمایی، در همه رشته‌ها، مورد توجه هیات‌های محترم انتخاب و داوری خواهد بود. وی در ادامه درباره ادغام دو بخش جهانی و ملی جشنواره گفت: در به‌همن ۱۴۰۱ شاهد برگزاری، جشنواره بین‌المللی فیلم فجر، در مقیاسی وسیع و البته همدلانه خواهیم بود. نقاش‌زاده افزود: دعوت از شخصیت‌های فرهنگی و سینمایی برای بازبینی و داوری اصولی و عادلانه آثار، همواره یکی از دغدغه‌های اصلی ما در برگزاری جشنواره بوده که ان‌شاءا...، با اتخاذ تدابیر مناسب، تمام توان خود را به کار خواهیم بست تا ضمن حفظ و صیانت از ارزش‌های سینمای ایران، شاهد عادلانه‌ترین انتخاب‌ها و داوری‌ها باشیم. دبیر جشنواره فیلم فجر در پایان درباره ضرورت جدی‌انگاری بیشتر تعاملات جهانی سینمای ایران گفت: مجدانه باور داریم که «هنرصنعت» سینمای ایران، همواره، باید در بستری سالم و گسترده، از فرصت بازارهای داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی، بهره‌مند شود.