توافقی برای رسیدن به توافق نهایی

توافق ایران با آژانس بین المللی انرژی اتمی برای تعویض دوربین‌ها گام مثبتی است، چنانکه مقامات ایران هم از این توافق ابراز رضایت کرده و این اقدام را مثبت دانستند. این توافق به کاهش تنش‌ها در پرونده هسته‌ای و فعالیت شورای حکام آژانس علیه ایران کمک می‌کند. بخشی از نیت‌خوانی تروئیکای اروپا به این دلیل است که ایران را در مذاکرات تحت فشار قرار دهند تا از مطالباتش کوتاه بیاید و زودتر به نتیجه برسند. اکنون نمی‌توان اذعان داشت این مسیر منفی قلمداد وسبب کندی مذاکرات و رسیدن به توافق خواهد شد. نماینده روسیه تلاش زیادی برای نزدیک کردن طرفین مذاکره دارد و در این راستا جلسات زیادی از سوی روسیه با اروپایی‌ها و آمریکایی‌ها برگزارمی‌شود تا نظر ایران را به دیدگاه آمریکا نزدیک شود تا بتوان طی چند روز یا هفته آینده به نتیجه‌ رسید. مسائل بین الملل مانند قانون ظروف مرتبط به هم است. وقتی یک موضوعی در حد موضوع امنیت بین المللی ارتقا پیدا می‌کند و با سایر مسائل هم‌‌سطح در یک ردیف قرار می‌گیرد طبیعی است که قدرت‌های بزرگ برای حل و فصل اختلافات به میدان وارد می‌شوند. دستاورد فعال شدن دیپلماسی روسیه در پرونده ایران این است که از آن در پرونده اوکراین یا اختلافاتی که با ناتو، آمریکای‌ها و اروپایی‌ها دارند، استفاده شود بنابراین روسیه تمایل دارد که پرونده هسته‌ای ایران هر چه بهتر و زودتر به نتیجه برسند. طبیعی است روسیه برای منافعی که دارد به‌ویژه حفظ امنیت، به توسعه و افزایش فعالیت‌هایش در پرونده ایران می‌پردازد. اگر مذاکرات ظرف روزهای آینده به یک نتیجه ملموسی نرسد، ادامه مذاکرات در سال آینده مسیحی 2022 یعنی پس از تعطیلات سال نو مسیحی ادامه خواهد داشت. این امیدواری وجود دارد که طرفین در روزهای باقی مانده به نتیجه ملموسی برسند تا قبل از پایان سال 2021 پرونده هسته‌ای بسته شود. آنچه در این میان اهمیت دارد یافتن مسیری است که نظرات ایران و آمریکا در این پرونده به یکدیگر نزدیک شود تا پرونده هسته‌ای باعث نشود تنش میان ایران و آمریکا و در منطقه افزایش پیدا کند. اگر توافقی به‌عنوان احیا برجام هم حاصل نشد، مهم آن است که پرونده هسته‌ای از طریق مذاکرات و شیوه‌های مسالمت آمیز که طرفین در پیش گرفته‌اند به نتیجه نهایی برسد و تنش شدت نگیرد. اگر سطح تنش افزایش داشته باشد، طرفین وارد مرحله جدیدی از مشکلات می‌شوند که نتایج و تبعات آن غیر قابل پیش بینی است، چرا که هزینه افزایش تنش برای هر دو طرف بالاست. طرفین باید خویشتن‌داری بیشتری به خرج دهند و تلاش کنند به انعطاف منطقی برسند.