تبعات اُمیکرون برای اقتصاد ایران

پس از افزایش سطح واکسیناسیون، وضعیت اصناف بهبود یافت و بسیاری از مشاغل توانستند فعالیت خود را آغاز کنند، اما سویه جدید بیماری کرونا که اُمیکرون نام‌گذاری شده نگرانی‌های فراوانی درخصوص توقف دوباره فعالیت‌های اقتصادی و بازگشت محدودیت‌ها ایجاد کرده است. مطابق ماه‌های گذشته با شیوع بیماری کرونا اولین بخش اقتصاد که با محدودیت مواجه خواهد شد بازار و اصناف است، این تصمیم به دلیل کاهش تردد و اعمال فاصله‌گذاری اجتماعی اجرا خواهد شد. از زمان شیوع ویروس کرونا (اسفند ۹۸ تا شهریور ۱۴۰۰) تاکنون بسیاری از کسبه به دلیل تعطیلی‌های مکرر به‌منظور ممانعت از شیوع این بیماری نتوانسته‌اند مانند گذشته به فعالیت اقتصادی خود بپردازند و در نتیجه هرروز بیشتر از قبل بر تعداد بنگاه‌های اقتصادی ورشکسته که ناگزیر به تعطیلی هستند، افزوده می‌شود. شیوع نوع جدید بیماری کرونا در اروپا و کشور‌های آفریقایی در کاهش قیمت نفت بی‌تأثیر نبوده است، به دلیل اینکه برخی از فعالیت‌های اقتصادی را محدود می‌کند، اما به نظر بنده آزادسازی ذخایر نفتی آمریکا، چین، هند، کره و ژاپن و چند کشور مصرف‌کننده دیگر باعث افزایش عرضه و در پی آن کاهش قیمت‌ها شده است. نفت یک روند صعودی داشت و آمریکا هم به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان نفت شناخته می‌شود، چرا آمریکا با روند صعودی قیمت نفت موافق نیست و به دنبال کاهش قیمت نفت است؟آمریکا علاوه بر صادرات نفت واردکننده نفت نیز است، نفتی که آمریکا تولید می‌کند از نفت‌های فوق سبک است و در عین حال که آن نوع نفت را صادر می‌کند، اما به دلیل ساختار شیمیایی متفاوت نفت، اقدام به واردات نیز می‌کند درمجموع به نفع آمریکاست که قیمت‌ها پایین باشد تا پول کمتری برای واردات بدهد. آمریکا در اجلاس قبل هم به اوپک پلاس فشار وارد کرد تا میزان افزایش تولید را به بیش از ۴۰۰ هزار بشکه برساند، اما سازمان اوپک پلاس این موضوع را رد کرد و اعلام کرد که همان ۴۰۰ هزار بشکه را افزایش می‌دهد. درنهایت آمریکا اقدام به آزادسازی ۵۰ میلیون بشکه از ذخایر نفت خود کرد تا قیمت‌ها را کاهش دهد و با قیمت‌های پایین یک مانور سیاسی بدهد. در اجلاس آینده سازمان اوپک پلاس ممکن است در خصوص افزایش ماهانه تولید به میزان ۴۰۰ هزار بشکه تجدیدنظر شود، چون با آزادسازی ذخایر، نیاز بازار کم شده است. بازار باید یک متعادل و متوازن باشد. اگر نیازی نباشد و اوپک پلاس هم کماکان افزایش تولید بدهد، این نفت مازاد است و به قیمت فشار آورده و آن را کاهش می‌دهد. بازار‌های نفتی تحت تأثیر شروع کرونا با اُفت محسوس قیمت مواجه شدند بازگشت سویه جدید این بیماری می‌تواند قیمت‌ها را بار دیگر در مسیر کاهشی قرار دهد. کاهش قیمت نفت برای ایران که با محدودیت‌های بین‌المللی برای فروش نفت مواجه است، می‌تواند بدترین خبر باشد، وضع تحریم‌ها ایران را برای فروش نفت مجبور به تخفیف به خریداران نفتی کرده است و کاهش قیمت نفت می‌تواند درآمد‌های کشور را به‌شدت کاهش دهد و از سوی دیگر کاهش قیمت نفت به‌منزله کاهش تقاضا در بازار نیز است، این موضوع می‌تواند بازگشت ایران به بازار‌های نفتی را نیز سخت کند.