«فقدان نقد و انتقاد» دولت و مجلس را زمين مي‌زند

آرمان ملی- حمید شجاعی: شاید اگر از هر چهره اصولگرایی 3 ماه پیش در خصوص در اختیار گرفتن همه قوا از سوی این جریان سیاسی و پیشرفت کشور در حوزه‌های مختلف و حل مشکلات مردم پرسش می‌شد؛ اکثریت قریب به اتفاق اصولگرایان رویکرد مثبتی به این مساله نشان می‌دادند و بر کارکرد حاکمیت یکدست بر پیش‌برد هر چه سریع‌تر امورات و حل مشکلات تاکید می‌کردند. اما امروز برخی عملکردهای بعضا ناموفق دولت در حوزه معیشت مردم و عدم تحقق وعده‌های مجلس پس از یکسال‌ و اندی و از همه مهم‌تر برخی اختلافات و نقدهایی که در این بین، دولت و مجلس با یکدیگر دارند باعث شده تا عده‌ای از خود اصولگرایان نیز منتقد این رویه باشند. چرا که عملکرد مطلوب از درون انتقادات به عملکردها پدید خواهد آمد در حالی که در حاکمیت یکدست اصولگرایان نه مجموعه منتقدی در داخل وجود دارد و نه خودشان به خود انتقادی می‌پردازند. لذا وقوع چنین شرایطی اجتناب‌ناپذیر است و باید چاره دیگری اندیشید.

حاکمیت یکدست

نگاهی به رویکردها و عملکردهای دولت، مجلس و سایر دستگاه‌ها نشان می‌دهد که خط فکری مشخصی از سوی قوا پیگیری می‌شود و همه در راستای منویات مشترک و اهداف واحد پیش می‌روند. همین مساله نیز ماه‌ها است که بحث حاکمیت یکدست را در جامعه به میان آورده و اظهارات مختلفی در خصوص آن مطرح می‌شود. امری که غالبا برای اصولگرایان اتفاق می‌افتد و تا کنون نیز دوبار در دو مقطع حدفاصل سال‌های 84 تا 90 و 1400 به بعد رخ داده است. با این حال نکته اینجا است که این نوع رویکرد هیچ‌گاه نتوانسته آن‌طور که باید موفقیت کامل و صددرصدی را تجربه کند. عده‌ای از تحلیلگران و کارشناسان نیز بر این باورند که در حاکمیت یکدست جریان غالب بر این باور است که جریان مقابل را از سر راه برداشته و در تمام مناصب انتخابی و انتصابی طبق تفکرات و عقاید خود عمل می‌کند. در حالی که این تازه اول اختلافات درون جریانی است و پس از رسیدن به قدرت در تمام مناصب اختلافات درونی از سهم‌خواهی تا اختلاف نظر در مسائل مختلف بروز و ظهور می‌کند و این مساله بر عملکردها و همچنین نوع نگاه و اعتماد و امید جامعه به دستگاه‌ها و مسئولان نیز تاثیر مستقیمی می‌گذارد. در این خصوص کافی است نگاهی به روابط دولت و مجلس از زمان روی کارآمدن دولت بیندازیم و ببینیم اصولگرایانی که تا دیروز برای پیروزی پشت به پشت هم داده و متحد بودند و صحبت از حمایت حداکثری از یکدیگر بود چگونه امروز هنوز 3 ماه از شروع به‌کار دولت گذشته انتقادات مختلفی را به دولت و نحوه عملکردش در حوزه‌های مختلف به‌ویژه در حوزه اقتصاد و معیشت مردم وارد می‌کنند. چنان‌که رسانه‌های حامی اصولگرایان نیز بعضا این اختلافات را پوشش می‌دهند و از وجود این‌گونه اختلافات می‌گویند. هرچند که این موضوع تازه‌ای نیست و در دولت‌های نهم و دهم نیز شاهد اختلافات میان بهارستان و پاستور بودیم و اختلافات بین احمدی نژاد و لاریجانی کم و بیش ادامه داشت. لذا هرچند در اولین نگاه این نکته به اذهان متبادر می‌شود که حاکمیت یکدست فرصتی برای عملکرد بدون محدودیت و اختلاف نظر را فراهم می‌کند و قوا می‌توانند با همگرایی و هم‌افزایی به پیشبرد مسائل کشور کمک کنند. اما در واقع در عرصه عمل وجود اختلافات اجتناب‌ناپذیر خواهد بود. نکته مهم‌تر اینکه در حاکمیت یکدست هیچ نگاه منتقدی نسبت به عملکرد قوا در مجموعه حاکمیت وجود ندارد و دستگاه‌‌های مختلف صرفا از یکدیگر حمایت می‌کنند و اگر هم نقطه ضعفی وجود داشته باشد یا عملکرد نامطلوبی صورت پذیرد نمی‌توان انتظار نقد و انتقاد از مجموعه‌های درون حاکمیت داشت. اگر مجموعه‌های متنوعی با رویکردهای متفاوت وجود داشته باشد این مهم خود موجب خواهد شد تا عملکردها همواره تحت نظر باشد و شاهد انتقاداتی سازنده در راستای بهبود دستگاه‌ها و قوای مختلف باشیم. آنچه که امروز نیز شاهد آن هستیم به‌رغم برخی عملکردهای مطلوب در حوزه‌هایی مثل سلامت و واکسیناسیون؛ عملکردهای بعضا ناموفقی را نیز در حوزه اقتصاد و معیشت مردم شاهدیم اما به جهت یکدست بودن قوا و حمایت از یکدیگر هر چند که در ظاهر برخی انتقادات صورت می‌گیرد اما در واقع عزمی برای انتقادات تاثیرگذار در جهت بهبود شرایط دیده نمی‌شود. همین امر نیز به پاشنه آشیلی برای برخی قوا در جهت عملکردهای بدون انتقاد و حمایت صرف تبدیل شده است. نگاهی به عملکرد دولت و مجلس موید این گفته است. امری که برخی اصولگرایان خود نیز بدان اذعان دارند.

کابینه سیزدهم فراجناحی نیست

یک فعال سیاسی اصلاح‌طلب در ارتباط با عملکرد ۱۰۰ روزه دولت رئیسی اظهار داشت: دولت سیزدهم در ارتباط با واکسیناسیون عمومی عملکرد خوبی داشت، البته ظاهرا موانعی که در دولت گذشته در زمینه خرید و ورود واکسن به کشور بوده، رفع شده است. محمد هاشمی با بیان اینکه دولت رئیسی در زمینه اقتصادی و معیشت مردم به‌رغم وعده‌های بسیاری که داده بود نتوانسته عملکرد مثبتی داشته باشد، اظهار کرد: هر چند که دولت برای حل این مشکلات تیم‌هایی تشکیل داده و افرادی را در جهت رفع مشکلات موظف کرده است اما در عمل و به دلیل عدم برخورد ریشه‌ای با این مشکلات افتصادی، تاثیر مثبتی نداشته است. وی افزود: اصل کار این دولت و هر دولت دیگری در شرایط کنونی کشور رسیدگی به مسائل معیشتی مردم است، چرا که شاهد چندین اعتراض در سطوح مختلف در خصوص مشکلات اقتصادی هستیم. این فعال سیاسی با تاکید بر اینکه باید در مردم احساس رضایت ایجاد کرد که البته طبیعتا صرفاً با حرف و شعار نمی‌توان آن را عملی کرد، ادامه داد: باید با عملکرد مناسب و در عمل با حل مشکلات، مردم را راضی کرد. وی تصریح کرد: اگر سفره مردم خالی باشد هر چقدر هم شعار بهبود شرایط را بدهیم، باز کافی نیست. رئیس اسبق صداوسیما همچنین اظهار کرد: دولت سیزدهم در تبلیغات انتخاباتی خود شعارهای فراجناحی می داد اما در عمل شاهدیم که اینگونه رفتار نکرده است. وی افزود: درست است که قوای سه گانه با هم هستند اما این کافی نیست و باید در قوا به خصوص قوه مجریه از تمام نیروها اسنفاده شود و نه صرفا یک جناح.

یکدستی قدرت کمکی به اصولگراها نمی‌کند

یک چهره سیاسی در خصوص ساختار یکدست قدرت و در اختیار گرفتن برخی نهادها از سوی اصولگرایان گفت: این یکدستی قدرت ، کمکی به اصولگراها نمی‌کند. مانند زمان اصلاح‌طلب‌ها. در زمان خاتمی همه نهادها در اختیار اصلاح‌طلب‌ها بود و قوه قضائیه نیز با دولت آقای خاتمی همراهی می‌کرد اما نهایتا ، روند به نفع دولت نشد. این که لقمه را بزرگ بگیریم، هضم آن را مشکل می‌کند. این همه قدرت را در اختیار گرفتن ، نتیجه خوبی نخواهد داشت. باید با کار کارشناسی اقبال مردم را به دست آورد که امری غیر ممکن است. سید محمد غرضی گفت: اصولگراها، وظیفه بسیار بزرگی بر دوش دارند و می‌بینیم که جریان اجتماعی هم خیلی از آنها استقبالی نمی‌کند. استدلال من این است که با معیار قرار دادن وضعیت اجتماعی و رویکرد مردم به دولت، احتمال موفقیت دولت در حل ابرچالش‌ها و چالش‌های ملی ،تقریبا، غیرممکن است. وی افزود: دولت باید مدیریت کند نه این که چون کلید خزانه را در اختیار دارد، فکر کند صاحب منابع مالی بی‌پایانی است و می‌تواند بی‌حساب و کتاب ولخرجی کند. اگر چنین کند، اقبال عمومی را بیش از پیش از دست می‌دهد. وزیر سابق دولت‌های دفاع مقدس و سازندگی تصریح کرد: هنوز برای گفتن این حرف که نباید منتظر اتفاق‌های خوب باشیم زود است.