خشکسالی بهانه گرانی آجیل یلدا

آرمان‌ملی:‌ هرساله با نزدیک‌شدن به شب یلدا و عیدنوروز و افزایش تقاضای خشکبار و میوه شاهد تغییرات صعودی قیمت‌ها با دلایل مختلف هستیم. درواقع رشد قیمت آجیل و خشکبار در این ایام به یک عرف نانوشته مبدل شده و متولیان این حوزه یکسال افزایش صادرات را بهانه گرانی عنوان می‌کنند که هنور حرکت خودجوش مردم در عدم خرید آجیل و پسته شب عید از خاطره‌ها پاک نشده است و امسال هم بهانه خشکسالی و کاهش تولید بهانه را دست فعالان حوزه داده تا منافع یکساله خود را در چند روز به‌دست آورند. موضوعی که به اعتقاد کارشناسان اگرچه در برخی از محصولات خشکسالی زمینه کاهش تولید را فراهم آورده است اما بازار پررونق صادراتی باعث می‌شود تا فعالان این حوزه به‌جای آنکه تامین نیاز داخل را در اولویت قرار دهند بخش قابل‌ملاحظه‌ای از محصولات را به صادرات اختصاص دهند. البته این موضوع در برخی ازمیوه‌ها نیز به‌صورت انباشت کار و ایجاد کمبود کاذب بروز پیدا می‌کند که تقریبا به روالی معمول در تجارت کشور تبدیل شده است بنابراین به‌نظر می‌رسد مسئولان علاوه بر حذف دلالان با استفاده از ابزارهای تعرفه‌ای و کنترل صادرات در ایام پرمصرف قادر خواهند بود تعادل را در بازار ایجاد کنند.

عوامل تعیین‌کننده قیمت آجیل

مصطفی احمدی، رئیس اتحادیه آجیل و خشکبار تهران درباره دلایل افزایش شدید قیمت آجیل و خشکبار در کشور گفت: قیمت این اقلام را در کشور 3 عامل تعیین می‌کنند مقدار تولید، عرضه و تقاضا و نرخ ارز تعیین‌کننده قیمت آجیل و خشکبار در کشور است چرا که برخی از این اقلام صادراتی و برخی دیگر را نیز نیاز است وارد کنیم. احمدی با اشاره به اینکه مشکل صنف خشکبار مربوط به حال حاضر نیست و در ماه‌های مرداد، شهریور و مهر در این مورد هشدار داده شده بود، اضافه کرد: به‌دلیل اینکه در ایام شب یلدا و شب عید مصرف آجیل رواج پیدا می‌کند توجه‌ها به این اقلام جلب می‌شود این در حالیست که در فصل برداشت این درباره مشکلات و شرایط صنف هشدارهای لازم داده شده بود. این فعال بخش‌خصوصی درباره اینکه ماه‌های شهریور و مهر قیمت آجیل و خشکبار به‌شدت گران شد، افزود: در بسیاری از این محصولات ۵۰ تا ۶۰ درصد افت تولید داشتیم که دلیل آن نیز خشکسالی بود. احمدی ادامه داد: از محصولاتی که کاهش تولید شدیدی را تجربه کرد انواع تخمه و به‌ویژه تخمه ژاپنی بود که در حال حاضر نیز قیمت آن بیش از ١٠٠ درصد گران شده است. همچنین تولید پسته ۵۰ درصد و تولید انواع مغز از جمله گردو، فندق نیز حدود ۶۰ درصد افت پیدا کرد. احمدی با بیان اینکه در محصولاتی مانند پسته و تخمه ژاپنی صددرصد نیاز در داخل تامین می‌شود، اما امسال به‌دلیل خشکسالی در این زمینه با مشکل مواجه بوده‌ایم، تصریح کرد: در سایر محصولات تولید به اندازه نیاز کشور نیست اما متاسفانه در دولت قبل بدون توجه به این مساله واردات این اقلام را به کشور ممنوع کردند. این در حالی بود که توجهی به وضعیت بازار و افزایش قیمت‌ها ناشی از کمبود این محصولات نشد. این فعال صنفی با تاکید بر اینکه وقتی محصولی را به اندازه کافی در داخل تولید نمی‌کنیم باید برای تعادل‌بخشی به بازار نیاز خود را از طریق واردات تامین کنیم؛ گفت: متاسفانه دولت قبل در این حوزه دخالت کرد و نمایندگان برخی از استان‌ها نیز به این مساله ورود و ثبت سفارش آنها را ممنوع کردند که در نتیجه چنین وضعیتی ایجاد شد. احمدی توضیح داد: قیمت تخمه سال گذشته کیلویی ۲۵ هزارتومان بود اما در حال حاضر در عمده‌فروشی‌ها بین ۱۰۰ تا ۱۱۰ هزار تومان و در خرده‌فروشی‌ها حدود ۱۲۵ هزارتومان است البته به‌خاطر دانه‌های روغنی در حال حاضر مقداری آفتابگردان وارد کشور می‌شود که اگر این اتفاق می‌افتاد هم اکنون قیمت تخمه آفتابگردان به اندازه قیمت پسته گران می‌شد. وی با اشاره به اینکه قیمت آجیل شب یلدا در ۲۰ تا ۲۲ آذرماه تعیین خواهد شد، درباره اینکه آیا افزایش قیمت اقلامی ‌مانند پسته و بادام به بیش از ۳۰۰ هزار تومان رسیده است، افزود: برخی از اقلام از جمله پسته نرخ جهانی دارد و نمی‌شود آنها را خارج از محدوده قیمت‌های جهانی عرضه کرد ضمن اینکه همانگونه که اشاره شد تولید این محصولات به‌شدت کاهش پیدا کرده به‌عنوان مثال ما هر ساله بین ۱۶۰ تا ۱۷۰ هزار تن تولید پسته داشتیم اما امسال میزان تولید به حدود ۶۰ هزار تن رسیده است. این فعال بخش‌خصوصی با اشاره به اینکه در صورت توانایی مردم برای خرید پسته نهایت مصرف آن در کشور ۲۰ هزار تن است، گفت: هر سال ما حدود ۱۵۰ هزارتن پسته از کشور صادر می‌کردیم اما امسال محصولی برای صادرات وجود ندارد. وی اضافه کرد: در گذشته کشاورز محصول را تولید می‌کرد و آن را در اختیار تاجر قرار می‌داد تا برایش بفروشد و در این میان بازار و بحث عرضه و تقاضا قیمت‌ها را تعیین می‌کرد.

دپوی هندوانه و انار

مصطفی دارایی‌نژاد رئیس اتحادیه بار فروشان تهران گفت: افزایش ورودی هندوانه و میوه‌های شب یلدا به میدان مرکزی تره‌بار صورت گرفته و با توجه به دپوی میوه‌های شب یلدا اعم از انار و هندوانه به‌عنوان 2 قلم پرمصرف، مشکلی در تامین و عرضه وجود ندارد. رئیس اتحادیه بارفروشان تهران افزود: قیمت هر کیلو انار دماوند ۲۰ تا ۳۳ هزارتومان، انار ساوه ۱۲ تا ۱۸ هزارتومان، انار شیراز ۱۸ تا ۲۶ هزارتومان و هندوانه ۳ هزار و ۵۰۰ تا ۷ هزارتومان است. به‌گفته دارایی‌نژاد، ۸۰۰ تا هزار تن ورودی هندوانه بوده که از ۱۵ آذر میزان ورودی هندوانه میدان را به یک‌هزار و ۵۰۰ تن می‌رسانیم تا برای شب یلدا مشکلی نداشته باشیم. این مقام مسئول ادامه داد: هم اکنون هندوانه از جاسک و میناب بندرعباس در حال عرضه است. رئیس اتحادیه بارفروشان تهران گفت: هم‌اکنون مقادیری انارشیراز، انارکاشمر، اناردماوند و ساوه در سردخانه دپو شده تا برای شب یلدا دچار مشکل نشویم.