نکاتی در مورد «سنگ کلیه»

کلیه مثل یک پالایشگاه عمل می‌کند که کارش تصفیه‌کردن آب و املاح است؛ یعنی در واقع چیزهایی که بدن نیاز دارد را داخل بدن نگه می‌دارد و املاح اضافی را دفع می‌کند و کل کلید این ماجرا این است و اگر به هر دلیلی تعادل بین این املاح و آبی که دفع می‌شود به‌هم بخورد کلیه مستعد سنگ می‌شود. جالب است که داخل خود ادراری که دفع می‌شود عواملی داریم که مهارکننده تشکیل سنگ‌ هستند. همیشه مردم عواملی که سنگ‌ساز هستند مثل کلسیم، اسیدسیتریک و اگزالات را شنیده‌اند ولی ما المان‌هایی داخل ادرار داریم که اینها از تشکیل سنگ‌کلیه پیشگیری می‌کنند مانند منیزیم وسیترات . پس اگر به هر دلیل غلظت املاح داخل ادرار بالاتر رود و حجم مایع ادرار کمتر شود منجر به تشکیل سنگ کلیه می‌شود‌. همچنین کسانی‌که در سنین بالا بیماری پروستات دارند مستعد سنگ مثانه هستند. علاوه بر این ۲۵درصد کسانی‌که سنگ کلیه دارند به‌دلیل سابقه خانوادگیشان است که در بیشتر در آقایان شایع است، به‌دلیل شغل‌های سختی که دارند یا نقش هورمون. از علل دیگر سنگ‌کلیه کم‌تحرکی است؛ همچنین مصرف بیش از حد پروتئین‌های حیوانی و نمک از عوامل دیگر است. پس نوع غذا در این امر بسیار مهم است.علاوه بر این همچنین یکسری از بیماری‌های زمینه‌ای باعث سنگ کلیه می‌شوند؛ مثلا کسانی‌که اسید سیدریک بالایی داشته یا نقرس دارند؛ همچنین یک درصد از افرادی که دچار پرکاری پاراتیروئید هستند اینها همه مستعد سنگ کلیه‌اند. اگر امروزه در کشور این آمار بالاتر رفته است به نوعی مربوط به تغییر سبک زندگی ما می‌شود؛ مثلا تمایل به خوردن فست‌فود و غذاهای پرنمک. خیلی دوست دارم که این جمله همیشه در ذهن مردم بماند؛ مصرف لبنیات در بیمارانی که سنگ‌کلیه دارند به هیچ عنوان محدودیت ندارد؛ به شرطی که لبنیاتی استفاده کنیم که کم‌چرب باشند و ترجیحا نمک کمتری داشته باشند. درواقع نقش نمک بسیار پراهمیت‌تر از خود کلسیم است. مصرف گوشت قرمز و پروتئین‌های حیوانی باید محدود باشند و از همه چیز مهمتر اینکه مصرف مایعات باید به حدی باشد که شخص بتواند روزی دو الی سه لیتر ادرار داشته باشد. اگر شما جزو کسانی هستید که به‌صورت رایج و مکرر دچار سنگ کلیه می‌شوید توصیه می‌شود بررسی‌های تکمیلی را انجام دهید؛ چون ممکن است کسانی باشند که درمان‌های مراقبتی دارویی در این نوع افراد پررنگ‌تر باشد. خوشبختانه اکثر سنگ‌ها سایز کوچکی دارند و زیر ۶.۷ میلی‌متر هستند که در این صورت توصیه به هیچ درمانی به‌جز درمان‌های مراقبتی نمی‌کنیم. ‌شکل، سایز، تعداد و محل سنگ مهم است. معمولا بزرگترین سایز سنگ مثلا ۲ سانت را برای سنگ‌شکنی ارجاع می‌دهیم، ولی اگر به هر دلیلی سنگ نشکست قدم بعدی این است که جراحی انجام شود.