آرمان ملی: افغانستان با مشکلات بسیاری روبهرو است از جمله مشکلات اقتصادی، امنیتی، اجتماعی، مدنی و... که امروز این کشور را به شرایطی بحرانی رسانده است. چنانکه دیدهبان حقوق بشر اخیرا از شرایط کابل و سایر ولایات این کشور گفته «کابل سریعتر از توقع هر کسی سقوط کرد و اقتصاد افغانستان هم دارد سریعتر از آن سقوط میکند» این در حالی است که از زمان روی کارآمدن طالبان در افغانستان که حدود 3 ماه میگذرد نسبت به قبل چیزی بهتر نشده بلکه شرایط بغرنجتر و محدودیتها بر مردم بیشتر شده و موجبات مهاجرت عدهای از مردم ولایات مختلف افغانستان را فراهم آورده است. این در حالی است که طالبان وقتی روی کار آمد شعار دولت فراگیر را مطرح کرد و اظهار داشت که در دولت جدید از تمام جریانها و نگرشها استفاده خواهد کرد. اما دولت بر آمده از طالبان نشان داد آنها نه تنها فهمی از دولت فراگیر ندارند بلکه اساسا جز خودشان کس دیگری را نمیبینند. به همین جهت نیز در دولت خود صرفا از نیروهای خود که جملگی از قوم پشتون هستند استفاده کردند. با این حال تحولات اخیر افغانستان باعث شده تا همسایگان این کشور نشستهایی را با حضور همه همسایگان از جمله چین و
روسیه برگزار کنند تا ببینند در پرتو تحولات آتی پیرامون این کشور چه اینده ای برای افغانستان متصور است. در همین راستا قرار است که امروز دومین نشست وزرای خارجه کشورهای همسایه افغانستان در تهران برگزار شود و به جز وزیر خارجه چین که به صورت ویدئو کنفرانس در نشست حاضر خواهد بود وزرای خارجه سایر کشورها در این نشست حضور خواهند داشت. نشستی که در آن طرفین مترصدند تلاش خود را بر چگونگی کمک به تشکیل یک دولت فراگیر در افغانستان با حضور همه اقوام متمرکز به کار گیرند. نکته مهم این نشست عدم حضور طالبان است که باعث شده عدهای آن را به حساب به رسمیت شناخته نشدن این گروه از سوی دولت ایران بگذارند. حال باید دید همسایگان افغانستان در این نشست چه تصمیماتی را در راستای منافع ملی افغانستان و مردم ستم کشیده این کشور اتخاذ خواهند کرد تا امنیت و آرامش به جهات مختلف در این کشور ایجاد گردد.
جزئیات نشست
تاکنون بسیار در خصوص نشست تهران و آنچه در این نشست گفته خواهد شد صحبت شده اما تمامی مباحث حول محور این مساله بوده که قرار است برای آینده افغانستان و دولت فراگیر در این کشور تصمیماتی اتخاذ شود. اما جزئیات بیشتری از این نشست بیرون آمده که سفیر ایران در کابل از آن رونمایی کرده است. بهادر امینیان گفته در نشست تهران برای افغانستان وزیران خارجه کشورهای ایران، پاکستان، ازبکستان، تاجیکستان، ترکمنستان به صورت حضوری و چین و روسیه (به صورت مجازی) پیرامون مشکلات اقتصادی، امنیت و تشکیل دولت فراگیر در افغانستان بحث خواهند کرد. وی بیان کرده کشورهای منطقه در اجلاس تهران بر مسئولیت حفظ امنیت، حفظ ثبات اقتصادی و ایجاد یک دولت همه شمول تأکید خواهند کرد. وی افزود که کشورهای شرکتکننده در این نشست همچنین درباره ارسال کمکهای انسانی برای مردم افغانستان و پروژههای درازمدت و توسعهای نیز صحبت خواهند کرد. سفیر ایران ادامه داد: تا جایی که میشود برای مردم افغانستان شرایط بهتر را فراهم ساخت، نه تنها کمکها به مردم افغانستان ضروری است بلکه پروژههای درازمدت و توسعهای نیز یکی از مسائلی است که میتواند برای مردم افغانستان شرایط
بهتر را فراهم سازد تا بتوانند استقلال و آزادی خود را حفظ نمایند. امینیان با انتقاد از دولت سابق افغانستان نیز گفت: در چند دهه گذشته حاکمان این کشور مسئولیت لازم برای ایجاد استقلال، عزت و امنیت این کشور به خرج ندادند، امیدواریم کسانی که امروز در افغانستان هستند این احساس مسئولیت را داشته باشند که مشکلات مردم افغانستان را حل کنند. این در حالی است که سعید خطیبزاده سخنگوی وزارت امور خارجه نیز در این خصوص در تویئیت آورده است:« ایران میزبان نشست وزرای خارجه کشورهای همسایه افغانستان خواهد بود. صلح و ثبات پایدار در گرو تحقق خواست و اراده مردم است. پیام نشست تهران رد دخالت خارجی، همکاری و همگرایی همسایگان به جای رقابت و مشارکت همه گروههای مردمی در ساختار سیاسی آتی افغانستان است.»
همکاری اقتصادی با افغانستان
وزیر امور خارجه کشورمان با بیان اینکه ایران با تمامی طرفها در افغانستان در تماس است، اظهار کرد: ما همکاریهای اقتصادی و تجاری مان را با افغانستان در بخشهای مختلف ادامه میدهیم. حسین امیر عبدالهیان ظهر روز گذشته بعد از رایزنی و گفت وگو با همتای پاکستانی خود در یک نشست مطبوعاتی مشترک با محمود قریشی اظهار کرد: در جریان رایزنی و گفت وگو با وزیر خارجه پاکستان گفت وگوهای مهمی در خصوص آخرین تحولات افغانستان داشتیم. ما تحولات افغانستان را با دقت دنبال میکنیم. وزیر خارجه کشورمان با بیان اینکه ما معتقدیم تشکیل دولت فراگیر با حضور همه اقوام و گروهها در افغانستان مهمترین راهکار سیاسی پیش روی ما برای حل وضعیت کنونی در افغانستان است، گفت: ما با تمامی طرف ها در افغانستان در تماس هستیم. وی با بیان اینکه در این زمینه کشورهای همسایه در این چارچوب همکاری های خود را ادامه میدهند، گفت: در همین راستا باید هیات حاکمه سرپرستی افغانستان را به انجام مسئولیتهایش در ایجاد صلح و امنیت در این کشور تشویق کنیم و آنها را متوجه این مسئولیت کنیم. وزیر خارجه کشورمان همچنین با بیان اینکه در جریان رایزنیهای روز گذشته با وزیر خارجه
پاکستان این توافق صورت گرفت که در نشست وزرای خارجه کشورهای همسایه افغانستان که امروز در تهران برگزار میشود پیام واحدی برای مردم افغانستان، جامعه جهانی و هیات حاکمه سرپرستی موقت افغانستان داشته باشیم و تلاش کنیم که با ادبیات و درک مشترک برای برون رفت از وضعیت کنونی به تلاشهایمان ادامه دهیم تصریح کرد: در بخشی دیگر از رایزنیهای امروز در مورد ارتقای همکاریهای دو کشور در حوزههای سیاسی و تجاری صحبت شد.